เรียนไทยได้จีน : นิทานสุภาษิตจีน (320) 成语故事 (三二〇）
นิทานสุภาษิตจีนที่ “เรียนไทยได้จีน” จะนำเสนอในฉบับนี้คือ 千金买邻/仟金買鄰 qiānjīn mǎi lín (เชียนจิน หม่าย หลิน) โดย คำว่า 千/仟 qiān (เชียน) แปลว่า พัน หน่วยนับจำนวนพัน 金 jīn (จิน) แปลว่า เงิน (เงินที่ใช้ซื้อของ) 买/買 mǎi (หม่าย) แปลว่า ซื้อ 邻/鄰 lín (หลิน) แปลว่า เพื่อนบ้าน เมื่อรวมกันแล้วจะหมายถึง ใช้เงินหนึ่งพันซื้อเพื่อนบ้าน หนึ่งพันซื้อเพื่อนบ้าน หมายถึง การทุ่มเงินมากมายเพื่อซื้อสิ่งแวดล้อมที่ดี มาดูตัวอย่างจากนิทานสุภาษิตจีนนี้กัน
การเลี้ยงดูลูกหลานนั้น โบราณท่านกล่าวไว้ว่า รักวัวให้ผูก รักลูกให้ตี และถ้าอยากให้ลูกหลานได้ดีต้องหาสิ่งแวดล้อมที่ดีให้ลูกหลานอยู่อาศัย ลูกหลานที่เติบโตขึ้นมาจากสิ่งแวดล้อมที่ดี ก็ย่อมมีโอกาสสูงที่จะเป็นคนดี ซึ่งจากแนวคิดนี้ ก็เลยทำให้ผู้คนทุกยุคทุกสมัย ต่างก็ต้องพยายามหาที่อยู่อาศัยที่เหมาะสมต่อลูกหลาน ตัวอย่างเช่น มารดาของนักปราชญ์เมิ่งจื่อ 孟子 Mèngzǐ ก็เคยย้ายบ้านถึงสามครั้ง เพื่อหาสิ่งแวดล้อมที่ดีให้กับลูกน้อย สุดท้ายลูกชายคนนี้เมื่อเติบโตขึ้นมา จึงเป็นนักปราชญ์ผู้ยิ่งใหญ่คนหนึ่งในประเทศจีน ซึ่งรายละเอียดเรื่องนี้ หาอ่านเพิ่มเติมได้จาก เรียนไทยได้จีน: นิทานสุภาษิตจีน ฉบับที่ 149 ตีพิมพ์เมื่อวันที่ 19 เมษายน 2562 หัวข้อ 孟母三迁 และฉบับนี้ก็ขอเสนอแนวคิด การใช้เงินมากมายทุ่มลงไป เพียงเพื่อต้องการหาสิ่งแวดล้อมที่ดีของบ้านมาเล่าสู่กันฟังอีกสักเรื่อง
มีเรื่องเล่าว่า จีนในยุคราชวงศ์เหนือ-ใต้ 南北朝 Nán běi cháo (ค.ศ.420- 589) (ช่วงราชวงศ์จิ้นแตกสลายจนถึงยุคก่อตั้งราชวงศ์สุย) มีข้าราชการน้ำดีคนหนึ่งนามว่า ลหวี่ เซิงเจิน 吕僧珍 Lǚ Sēngzhēn เขาเป็นผู้มีความรู้ความสามารถในหลายๆ ด้าน แต่ขณะเดียวกัน เขาก็เป็นคนดี มีน้ำใจ เป็นที่พึ่งของผู้คนทั้งหลาย ใครเดือดร้อนต่างก็ต้องนึกถึงเขาก่อนเป็นอันดับแรก และด้วยนิสัยของเขาที่เป็นคนอ่อนน้อมถ่อมตน แต่ไม่อ่อนแอ เมื่อพบเจอความไม่ยุติธรรมทั้งหลาย เขาก็จะยื่นมือเข้าไปช่วยอย่างถึงที่สุด
ด้วยอัตลักษณ์เด่นเหล่านี้ ทำให้เขาเป็นที่เคารพนับถือ และเป็นที่พึ่งของผู้คน ทำให้ในแต่ละวันเขาจึงต้องต้อนรับแขกจากที่ต่างๆ มากมาย จนบ้านพักของเขาดูคับแคบไป จึงมีคนเสนอเขาว่า ให้ขยายบ้านให้ใหญ่ขึ้น หรือสร้างบ้านหลังใหญ่ให้สมฐานะ แต่เขาก็บอกว่า แค่นี้ก็พอแล้ว ตัวเขาก็ไม่ได้เดือดร้อนอะไร และตัวเขาก็ไม่ได้มีทรัพย์สินเงินทองอะไร ครั้นมีคนเสนอจะช่วยเขา เขาก็ปฏิเสธ ด้วยความประหยัด และไม่ฟุ้งเฟ้อ จึงยิ่งสร้างชื่อเสียง และบารมีให้กับเขามากยิ่งขึ้น
ที่มาภาพ https://edu.iask.sina.com.cn/bdjx/6fGkdMsL3u2.html
ในวันหนึ่ง มีชายคนหนึ่งมาซื้อบ้านหลังหนึ่งที่มีรั้วด้านหนึ่งติดกับบ้านของลหวี่ เซิงเจิน หลังจากชายคนดังกล่าวย้ายเข้ามาอยู่ ในบ้านหลังนี้แล้ว ลหวี่ เซิงเจิน จึงสอบถามชายผู้นี้ว่า ท่านซื้อบ้านหลังนี้มาในราคาเท่าไหร่กัน ชายคนนี้บอกว่าพันหนึ่งร้อย ลหวี่ เซิงเจิน ตกใจ และสงสัยยิ่งนักว่า ทำไมชายคนนี้ถึงต้องซื้อบ้านร้างหลังนี้ด้วยราคาอันแสนแพง ชายคนนี้ตอบว่า อันที่จริงราคาบ้านแค่ร้อยเดียว แต่ราคารั้วที่ติดกับเพื่อนบ้านนั้นหนึ่งพัน เมื่อทราบความดังนี้ ลหวี่ เซิงเจินก็ ไม่กล่าวว่ากระไรต่อ ได้แต่หัวเราะ
ต่อมาคำว่าหนึ่งร้อยซื้อบ้าน หนึ่งพันซื้อเพื่อนบ้านนี้ จึงกลายมาเป็นคำที่ใช้เปรียบเปรยว่า ทุ่มเงินซื้อสิ่งแวดล้อมที่ดีนั่นเอง
ข้อคิดจากประโยคสุภาษิตนี้
成语比喻：好邻居的难得可贵。
成語比喻：好鄰居的難得可貴。
Chénɡyǔ bǐyù：Hǎo línjū de nándé kěɡuì.
เฉิงยหวี่ ปี่ยวี่: ห่าว หลินจวี เตอะ หนานเต๋อ เข่อกุ้ย
สุภาษิตเปรียบว่า เพื่อนบ้านที่ดีนั้นหายาก
ประโยคตัวอย่างที่ใช้สำนวนสุภาษิตนี้ เช่น
我父母千金买邻，只希望我能好好长大成材。
我父母仟金買鄰，只希望我能好好長大成材。
Wǒ fùmǔ qiānjīn mǎi lín, zhǐ xīwànɡ wǒ nénɡ hǎohɑo zhǎnɡdà chénɡcái.
หวั่ว ฟู่หมู่ เชียนจิน หม่ายหลิน, จื่อ ซีว่าง หวั่ว เหนิง หาวห่าว จ่างต้า เฉิงฉาย
พ่อแม่ของฉันทุ่มเงินมากมาย เพื่อซื้อสิ่งแวดล้อมที่ดี เพียงเพื่อหวังว่าฉันจะเติบโตขึ้นมาเป็นคนดีมีความสามารถ
