ศธ.-สพฐ. ยกระดับ ‘ร.ร.ปลอดภัย’ สู่มาตรฐานนานาชาติ สร้างเครือข่ายทีม SPS OBEC ทั่วประเทศ คุ้มครองนักเรียน-ครูทุกมิติ
เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน 2569 ที่ โรงแรมเอวาน่า กรุงเทพมหานคร นายอัครนันท์ กัณณ์กิตตินันท์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) เป็นประธานในพิธีเปิดการอบรมเชิงปฏิบัติการผู้สนับสนุนโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัย (Safety Promotion School : SPS OBEC TEAMs) สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) “การพัฒนาผู้สนับสนุนโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัย สู่กลไกการบริหารจัดการมาตรฐานนานาชาติ” ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 17-20 มิถุนายน โดยมี นางอรุณี จิรมหาศาล ผู้ช่วยเลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) กล่าวรายงาน พร้อมด้วย น.ส.ณัฏฐิกา ลิ้มเฉลิม ผู้อำนวยการสำนักอำนวยการ นายตฤณ ก้านดอกไม้ ผู้อำนวยการศูนย์พิทักษ์สิทธิและเสรีภาพ สพฐ. ผู้อำนวยการและรองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ผู้อำนวยการกลุ่มส่งเสริมการจัดการศึกษา คณะทำงาน และบุคลากรจากสำนักในส่วนกลาง จำนวน 500 คน เข้าร่วม
นายอัครนันท์ กล่าวว่า การอบรมในครั้งนี้ เป็นกิจกรรมที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการขับเคลื่อนนโยบายด้านความปลอดภัยในสถานศึกษา อันสอดคล้องกับนโยบายของศธ. โดยเฉพาะนโยบายด้านที่ 4 ที่มุ่งให้โรงเรียนเป็นที่ปลอดภัยอย่างแท้จริง เพื่อให้ผู้เรียนทุกคนได้รับการศึกษาในสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ มีความปลอดภัยทั้งด้านร่างกาย จิตใจ และสังคม นอกจากนี้ ยังสอดคล้องกับสพฐ. ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 – 2570 ข้อ 8 ที่มุ่งเสริมสร้างความปลอดภัยของผู้เรียน ครู บุคลากรทางการศึกษา และสถานศึกษา ให้สามารถป้องกัน รับมือ และจัดการกับความเสี่ยงหรือเหตุการณ์ที่อาจส่งผลกระทบต่อความปลอดภัยได้อย่างมีประสิทธิภาพ
นายอัครนันท์ กล่าวต่อว่า การสร้างความปลอดภัยในสถานศึกษาไม่ควรจำกัดเพียงการดูแลนักเรียน แต่ต้องคุ้มครองสิทธิและสร้างความเป็นธรรมให้แก่ครูด้วย หลังพบว่าครูจำนวนมากยังขาดช่องทางในการขอความช่วยเหลือและไม่ได้รับความเป็นธรรม ศธ.จึงจัดตั้ง “ศูนย์พิทักษ์สิทธิและเสรีภาพ” ซึ่งนอกจากดูแลช่วยเหลือความปลอดภัยของนักเรียนแล้ว ยังเป็นกลไกเพื่อดูแลครูกว่า 400,000 คนทั่วประเทศ พร้อมพัฒนาช่องทางรับเรื่องร้องเรียนและเร่งแก้ไขปัญหาอย่างเป็นระบบ โดยอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน เพื่อให้ครูได้รับการดูแลอย่างเหมาะสม เพราะเด็กจะมีความสุขและเรียนรู้ได้ดี ย่อมเริ่มต้นจากคุณครูที่มีความสุขด้วย อันเป็นรากฐานสำคัญของการพัฒนาการศึกษาไทย
“การสร้างความปลอดภัยในสถานศึกษาไม่ใช่ภารกิจของบุคคลใดบุคคลหนึ่ง แต่เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของทุกภาคส่วน โดยเฉพาะผู้บริหาร ครู และบุคลากรทางการศึกษา ซึ่งเป็นกำลังสำคัญในการดูแล คุ้มครอง และส่งเสริมให้ผู้เรียนเติบโตอย่างมีคุณภาพและมีความสุข อีกทั้งกระทรวงศึกษาธิการได้จัดตั้ง “ศูนย์พิทักษ์สิทธิและเสรีภาพ” โดยพัฒนาระบบรับเรื่องร้องเรียนผ่านเทคโนโลยีให้เข้าถึงได้ง่าย ลดขั้นตอนของระบบราชการ และเร่งติดตามการแก้ไขปัญหาอย่างเป็นรูปธรรม ควบคู่กับการบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อดูแลทั้งครูและนักเรียนอย่างรอบด้าน อันจะนำไปสู่การพัฒนาสถานศึกษาให้เป็นพื้นที่แห่งความปลอดภัยอย่างยั่งยืนต่อไป” นายอัครนันท์ กล่าว
การอบรมฯ ในครั้งนี้ มีเป้าหมายเพื่อให้ผู้สนับสนุนโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัย (Safety Promotion School : SPS OBEC TEAMs) ทางสพฐ. สามารถให้คำปรึกษาแก่โรงเรียนในสังกัด พัฒนาแผนความปลอดภัยตามเกณฑ์มาตรฐานที่กำหนด แลกเปลี่ยนประสบการณ์ แนวปฏิบัติที่ดี และการบูรณาการทรัพยากรในการดูแลความปลอดภัย รวมทั้งการขับเคลื่อนโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัย สู่กลไกการบริหารจัดการมาตรฐานนานาชาติ ผ่านกิจกรรมฝึกปฏิบัติการ 19 กลุ่ม ในเรื่องสถิติความไม่ปลอดภัยภายในสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ขั้นตอนดำเนินการประเมินความเสี่ยง และลงแผนที่จุดเสี่ยง การวิเคราะห์ความถี่และระดับความรุนแรง เพื่อจัดลำดับความสำคัญในการลงพื้นที่ พร้อมนำเสนอผลการดำเนินงานแบบรายกลุ่ม
นอกจากนี้ ยังมีกิจกรรมที่น่าสนใจ อาทิ การอภิปรายเรื่อง “สถานศึกษาปลอดภัย ตามมาตรฐานสากล” โดย Professor Fujita Daisuke, Ph.D. ผู้อำนวยการศูนย์ส่งเสริมความปลอดภัยในโรงเรียนแห่งชาติ นายธีร์ ภวังคนันท์ ที่ปรึกษาโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัยประเทศญี่ปุ่น นางปวีณา หงสกุล ประธานมูลนิธิปวีณาหงสกุลเพื่อเด็กและสตรี นายรังสรรค์ วิบูลอุปถัมภ์ ผู้เชี่ยวชาญด้านการศึกษา องค์การยูนิเซฟประเทศไทย, การบรรยาย เรื่อง “บทบาทหน้าที่ด้านความปลอดภัย ศูนย์พิทักษ์สิทธิและเสรีภาพ สพฐ.” ความเป็นมาโครงการโรงเรียนส่งเสริมความปลอดภัย (SPS) และการสร้างเครือข่ายและการบูรณาการความร่วมมือในพื้นที่ โดย น.ส.ณัฎฐิกา ลิ้มเฉลิม ผู้อำนวยการสำนักอำนวยการ, การบรรยาย เรื่อง “การบริหารจัดการความเสี่ยงและมาตรการเผชิญเหตุสาธารณภัยระดับสากล” โดย กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กระทรวงมหาดไทย และการบรรยาย เรื่อง “นิเวศวิทยาทางจิตวิทยา : การคัดกรองและระบบส่งต่อทางสุขภาวะจิตใจในภาวะวิกฤต” โดย กรมสุขภาพจิต เป็นต้น
