นายคงศักดิ์ เที่ยงธรรม รักษาการแทนอธิการบดีมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ (มก.) เปิดเผยว่า การรับจ้างทำวิทยานิพนธ์และงานวิจัยในสถาบันอุดมศึกษาเป็นปัญหาที่พบมาอย่างยาวนาน โดยในส่วนของ มก. ยังไม่พบกรณีดังกล่าว เนื่องจากมีระบบตรวจสอบที่ค่อนข้างเข้มงวด อย่างไรก็ตาม เรื่องนี้ถือเป็นปัญหาเชิงโครงสร้างที่เกิดจากผู้เรียนบางส่วนต้องการเพียงวุฒิการศึกษา มากกว่าการสร้างองค์ความรู้ ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่ถูกต้องในทางวิชาการ และถือว่ามีความผิดทางวิชาการอย่างร้ายแรง
นายคงศักดิ์ กล่าวว่า หัวใจสำคัญของการป้องกันปัญหานี้คือบทบาทของอาจารย์ที่ปรึกษา โดยเฉพาะในระดับปริญญาโทและปริญญาเอก ซึ่งมีจำนวนนักศึกษาน้อย ทำให้สามารถติดตามกระบวนการทำวิทยานิพนธ์และงานวิจัยได้อย่างใกล้ชิด แตกต่างจากระดับปริญญาตรีที่มีนักศึกษาจำนวนมาก จนอาจดูแลได้ไม่ทั่วถึงทุกคน สำหรับการใช้เทคโนโลยีในการจัดทำวิทยานิพนธ์และงานวิจัยนั้น การใช้ปัญญาประดิษฐ์ หรือAI เพื่อช่วยตรวจคำผิดหรือปรับปรุงภาษาเป็นเรื่องที่ยอมรับได้ เพราะ AI เป็นเพียงเครื่องมือสนับสนุน แต่กระบวนการคิดวิเคราะห์ การตั้งโจทย์ การออกแบบการวิจัย และการอภิปรายผล ต้องเป็นผลงานของผู้เรียนเอง หากมีการลอกเลียนผลงานหรือจ้างทำทั้งฉบับ ถือเป็นการกระทำที่ยอมรับไม่ได้ในแวดวงวิชาการ และเป็นความผิดร้ายแรงด้านจรรยาบรรณและจริยธรรม
นายคงศักดิ์ กล่าวต่อว่า หากพบการรับจ้างทำวิทยานิพนธ์หรือผลงานวิจัย การลงโทษจะเป็นไปตามข้อบังคับของแต่ละมหาวิทยาลัย โดยมีสภาวิชาการและคณะกรรมการจรรยาบรรณทำหน้าที่กำกับดูแลอีกชั้นหนึ่งในกรณีของ มก. หากพบการกระทำผิด เชื่อว่าอาจารย์ที่ปรึกษาจะไม่ปล่อยให้ผ่านจนสำเร็จการศึกษา แม้การรับจ้างทำวิทยานิพนธ์จะไม่ใช่ความผิดทางกฎหมายโดยตรง แต่ถือเป็นความผิดร้ายแรงทางจรรยาบรรณและจริยธรรมอย่างแน่นอน
