นักวิชาการ หนุน ‘สพฐ.’ เคลียร์ปัญหาอัตรากำลัง รับมือเด็กลด-ปรับครูเกินเกณฑ์เป็น38ค(2)
นายณรินทร์ ชำนาญดู นายกสมาคมผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษาแห่งประเทศไทย (ส.บ.ม.ท.) เปิดเผยว่า ตามที่ นายธนู ขวัญเดช เลขาธิการคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) สั่งการให้หน่วยงานที่เกี่ยวจข้องรวบรวมข้อมูลอัตราเกษียณฯย้อนหลังตั้งแต่ปี 2559-2560 จนถึงปัจจุบัน ทั้งจำนวนตำแหน่งครูที่ได้รับจัดสรรคืน จำนวนตำแหน่งที่ยังไม่สามารถบรรจุได้เนื่องจากเกินเกณฑ์ รวมถึงปี 2561 ที่เราใช้ตำแหน่งครูเกินเกณฑ์ เปลี่ยนไปเป็นตำแหน่ง มาตรา 38 ค. (2) เพื่อให้เห็นภาพรวมปัญหาอัตรากำลังอย่างชัดเจน และใช้ประกอบการหารือกับ คณะกรรมการกำหนดเป้าหมายและนโยบายกำลังคนภาครัฐ (คปร.) นั้น ส่วนตัวเห็นด้วยกับแนวทางดังกล่าว เนื่องจากปัจจุบันจำนวนเด็กลดลง แต่ในหลายเขตพื้นที่การศึกษากลับมีอัตรากำลังครูและบุคลากรเกินความจำเป็น ทั้งอัตราข้าราชการครู พนักงานราชการ ครูอัตราจ้าง และครูในโครงการต่างๆ ขณะที่บางโรงเรียนยังขาดแคลนบุคลากร
“ดังนั้น สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) ต้องกล้าตัดสินใจนำอัตราที่เกินเกณฑ์มาบริหารจัดการใหม่ โดยเฉพาะตำแหน่งที่ว่างลงจากการเกษียณอายุราชการ หรือพนักงานราชการที่สอบบรรจุเป็นครูผู้ช่วยได้ ก็ไม่จำเป็นต้องคืนอัตราดังกล่าวไปใช้เป็นตำแหน่งครูทั้งหมด แต่ควรพิจารณาปรับเปลี่ยนเป็นตำแหน่งบุคลากรสนับสนุนการศึกษา เช่น เจ้าหน้าที่การเงิน พัสดุ ธุรการ หรือบุคลากรที่โรงเรียนขาดแคลน ซึ่งจะช่วยลดภาระงบประมาณและเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารงานโรงเรียน” นายณรินทร์ กล่าว
นายณรินทร์ กล่าวต่อว่า การบริหารอัตรากำลังดังกล่าวยังเชื่อมโยงโดยตรงกับการแก้ปัญหาโรงเรียนขนาดเล็กและการควบรวมสถานศึกษา โดยข้อมูลล่าสุดเมื่อเดือนตุลาคม 2569 พบว่า มีโรงเรียนถึง 286 แห่ง ที่ไม่มีนักเรียนแล้ว แต่ยังไม่ได้ดำเนินการยุบเลิก ทำให้อัตรากำลังครูและผู้บริหารยังคงอยู่ ทั้งที่สามารถนำตำแหน่งเหล่านี้ไปใช้ประโยชน์ในสถานศึกษาอื่นได้ นอกจากนี้ ยังมีโรงเรียนอีกจำนวนมากที่มีนักเรียนเพียง 10-20 คน ซึ่งควรพิจารณาควบรวมกับโรงเรียนใกล้เคียง โดยเฉพาะโรงเรียนที่อยู่ห่างกันไม่เกิน 3 กิโลเมตร สามารถจัดระบบรับส่งนักเรียนไปเรียนรวมกันที่โรงเรียนศูนย์กลางได้ ส่วนโรงเรียนที่ตั้งอยู่ในพื้นที่ห่างไกล ชายขอบ ภูเขา หรือเกาะ หรือโรงเรียนสแตนอโลน ก็ปล่อยไว้ เพราะมีความจำเป็นต้องคงอยู่
“แนวทางที่เลขาธิการ กพฐ.ประกาศเป้าหมายควบรวมโรงเรียน 5,000 แห่งภายใน 3 ปีนั้น มองว่าสามารถดำเนินการได้รวดเร็วกว่ากรอบเวลาดังกล่าว หากมีการบริหารจัดการอย่างจริงจัง เพราะที่ผ่านมา สพฐ.เคยดำเนินการควบรวมโรงเรียนและจัดระบบรับส่งนักเรียนมาแล้วหลายแห่ง ทั้งนี้ การควบรวมโรงเรียนจะช่วยประหยัดงบประมาณ ลดความซ้ำซ้อนของอัตรากำลัง และทำให้การใช้บุคลากรมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยต้องทำความเข้าใจกับชุมชนว่า การให้เด็กไปเรียนโรงเรียนที่มีความพร้อมกว่า จะทำให้ลูกหลานได้รับประโยชน์มากขึ้น ไม่ใช่ปล่อยให้โรงเรียนที่มีเด็กเพียงไม่กี่คนต้องแบกรับงบประมาณและบุคลากรจำนวนมาก” นายณรินทร์ กล่าว

