ซินโครตรอน เพิ่มมูลค่า ข้าวประทาย แปรรูปสู่ข้าวเกรียบผักไฟเบอร์สูง
นครราชสีมา – คณะนักวิจัย จากสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน (องค์การมหาชน) ร่วมกับคณาจารย์สาขาวิศวกรรมหลังการเก็บเกี่ยวและแปรสภาพ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน ลงพื้นที่ถ่ายทอดเทคโนโลยีการผลิตข้าวเกรียบผักไฟเบอร์สูง และแปรรูปผลิตภัณฑ์ข้าวเป็นผลิตภัณฑ์อาหารที่สร้างมูลค่าเพิ่มให้แก่สมาชิก 7 วิสาหกิจชุมชนในพื้นที่ อ.ประทาย จ.นครราชสีมา ได้แก่ วิสาหกิจชุมชนโคกล่ามฟาร์มเกษตร วิสาหกิจชุมชนเพาะเห็ดบ้านหนองเดิ่น กลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปลงใหญ่ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ตำบลโคกกลาง วิสาหกิจชุมชนนาแปลงใหญ่ วิสาหกิจชุมชนตำบลตลาดไทร วิสาหกิจชุมชนการเลี้ยงสัตว์น้ำปลอดภัยและประมงยั่งยืน และศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ระดับอำเภอประทาย เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 ซึ่งมีผู้เข้าร่วมจำนวน 64 ราย

ดร.ศิริวรรณ ณะวงษ์ หัวหน้าส่วนวิจัยด้านอาหารและการเกษตร สถาบันวิจัยแสงซินโครตรอน กล่าวว่า “สถาบันฯ ได้ถ่ายทอดเทคโนโลยีการทำข้าวเกรียบผักไฟเบอร์สูงที่ใช้ประโยชน์จากผักได้ที่จากการตัดแต่ง ให้แก่ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนต่างๆ ในอำเภอประทาย รวมถึงการแปรรูปข้าวเป็นผลิตภัณฑ์อื่นๆ เพื่อเพิ่มมูลค่าของข้าวด้วยแนวคิด “ทำให้น้อยแต่ได้มาก” นอกจากนี้ยังได้ถ่ายทอดเทคนิคการผลิตข้าวเสริมโฟลิก ซึ่งสามารถเพิ่มมูลค่าของข้าว 1 กิโลกรัม (1,000 กรัม) ที่ขายได้เพียง 18 บาท เป็นข้าวเสริมโฟลิกที่ใช้ปริมาณข้าวเพียง 25 กรัม แต่ขายได้ในราคา 20 บาท ทั้งนี้
โฟลิกเป็นวิตามินที่มีส่วนช่วยในการทำงานของระบบประสาท ช่วยในกระบวนการเผาผลาญกรดอะมิโน มีความสำคัญต่อการเจริญเติบโตและซ่อมแซมเนื้อเยื่อ”

ทั้งนี้ ทีมนักวิจัยได้ใช้เทคโนโลยีแสงซินโครตรอนช่วยพัฒนาการแปรรูปผลิตภัณฑ์ข้าว โดยใช้เทคนิคแสงซินโครตรอนวิเคราะห์และพิสูจน์โครงสร้างของผลิตภัณฑ์จากข้าว ได้แก่ เทคนิคอินฟราเรดสเปกโตรสโกปี เทคนิคการเรืองรังสีเอกซ์ (XRF) และเทคนิคเอกซเรย์โทโมกราฟี โดยใช้แสงซินโครตรอนเพื่อสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพและความคงตัวของผลิตภัณฑ์ให้เหมาะสมต่อการผลิตเชิงพาณิชย์ ของข้าวเกรียบผักไฟเบอร์ และพิสูจน์ความเสถียรของโฟลิกในข้าว

นายเอกสรรค์ บุญฮวด สมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนจังหวัดนครราชสีมา (ส.อบจ.) อำเภอประทาย กล่าวว่า “อำเภอประทายเป็นอู่ข้าวอู่น้ำที่มีข้าวหอมมะลิที่ได้รับรางวัลชนะเลิศจากการประกวดระดับจังหวัดต่อเนื่องถึง 7 ปี แต่ชาวนายังขายเป็นข้าวเปลือกที่ได้ราคาไม่สูง การได้รับความรู้จากสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอนและมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน ที่มาถ่ายทอดความรู้ให้แก่ชาวบ้านกลุ่มวิสาหกิจชุมชนในการผลิตข้าวเกรียบไฟเบอร์สูงเพื่อแปรรูปข้าวเป็นผลิตภัณฑ์ที่สร้างมูลค่าสูงนั้น คาดหวังว่าชาวบ้านจะได้รู้ว่า การสร้างรายได้จากข้าวไม่ใช่เพียงแค่เกี่ยวข้าว ตากข้าว แล้วนำไปขาย แต่ยังสามารถแปรรูปข้าวเป็นผลิตภัณฑ์อื่นๆ แล้วสร้างมูลค่าได้มากกว่าเดิม”

“การดำเนินงานครั้งนี้สะท้อนบทบาทของสถาบันวิจัยแสงซินโครตรอนในการนำองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีจากงานวิจัยไปขยายผลสู่การใช้ประโยชน์ในระดับชุมชน ผ่านความร่วมมือระหว่างสถาบันวิจัย สถาบันการศึกษา และเครือข่ายท้องถิ่น เพื่อส่งเสริมการพัฒนาผลิตภัณฑ์อาหารมูลค่าเพิ่ม ยกระดับศักยภาพวิสาหกิจชุมชน และสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้แก่เกษตรกรอย่างยั่งยืน” ดร.ศิริวรรณ ณะวงษ์ กล่าว



