อุทยานแห่งชาติปางสีดา ได้รับการยกย่องจากนักดูผีเสื้อว่า เป็นเมืองผีเสื้อของผืนป่าตะวันออก เพราะที่นี่เป็นแหล่งที่อยู่ของผีเสื้อหลากหลายพันธุ์ เหตุที่มีผีเสื้ออาศัยอยู่มาก เป็นเพราะป่ามีความอุดมสมบูรณ์ มีพืชอาหารผีเสื้อมากมาย นักวิจัยสำรวจพบว่า มีผีเสื้อมากกว่า 500 ชนิด อาศัยอยู่ที่นี่
โดยเฉพาะช่วงปลายฤดูร้อน ต้นฤดูฝน หรือราว พฤษภาคม – สิงหาคม ใครได้ไปที่อุทยานแห่งชาติปางสีดา ก็จะได้สัมผัสกับกองทัพผีเสื้อนับหมื่น นับแสนตัว บินไปบินมาเป็นอาหารทางสายตาที่จะสร้างความประทับใจแก่ผู้ที่ได้พบเห็นแน่ๆ
นายแก้ว คอนคำ ผู้เชี่ยวชาญด้านผีเสื้อ อุทยานแห่งชาติปางสีดา กล่าวว่า เดือนกันยายน เป็นช่วงนี้เป็นฤดูฝน การดูผีเสื้อช่วงเวลานี้ ก็จะได้รับอีกอรรถรสหนึ่ง ผีเสื้อที่สามารถสะบัดปีกบินไปมาในช่วงหน้าฝนได้คือผีเสื้อที่แข็งแรงมาก เพราะพวกมันต้องเผชิญทั้งเม็ดฝน แรงลมและมีน้ำขังที่ท่วมแหล่งอาหาร การมีชีวิตรอดและออกมาโบยบินได้ถือเป็นผีเสื้อที่แข็งแกร่งแห่งฤดูกาล
“ก่อนจะเข้าไปดูผีเสื้อที่ลานผีเสื้อนั้น ทางเข้า ก่อนเข้าไป เราจะเห็นเจ้าจรกา หนอนยี่โถ 2-3 ตัว ซึ่งเป็นผีเสื้อปีกสีดำ บินไปบินมา สลับการเกาะตรงนั้น เกาะตรงนี้ ตรงบริเวณทางเข้าน้ำตก ก่อนจะถึงโป่งผีเสื้อจุดแรกในอุทยานแห่งชาติปางสีดา เราเรียกเจ้าจรกาว่า เป็นผีเสื้อพนักงานรับแขก บอกให้คนที่จะเข้ามาชมความงามอลังการของฝูงผีเสื้อที่นี้เตรียมตัวเตรียมใจเอาไว้ล่วงหน้า ก่อนจะไปเจอพรรคพวกเพื่อนฝูงของพวกมันอีกนับร้อยตัวข้างหน้า”ผู้เชี่ยวชาญเรื่องผีเสื้อ กล่าว
นายแก้ว กล่าวว่า ผีเสื้อหลายตัว หลากชนิดเป็นสัตว์อยู่ในบัญชีสัตว์ป่าคุ้มครอง สัตว์พวกนี้มีความบอบบางและมีชีวิตแสนสั้น หลายตัวหลายชนิดมีเวลาสร้างสีสรรและความงามบนโลกใบนี้ไม่นานนัก แต่น่าตกใจว่า ยังมีนักล่าผีเสื้อบางคนต้องการจะจับจองเป็นเจ้าของความงามเหล่านั้นเพียงคนเดียว ใช้สารพัดกลอุบายและวิธีการครอบครองผีเสื้ออย่างเห็นแก่ตัว อยากจะบอกกับประชาชนที่เข้ามาชมผีเสื้อว่า ปีกผีเสื้อจะงดงามที่สุดยามเมื่อมันสะบัดปีกพริ้วๆ กระทบแสงแดดกลางอากาศ ย่อมจะงามกว่าการที่มันถูกเก็บเอาไว้ในกล่องใบเล็กๆ ไม่มีการเคลื่อนไหวใดๆ
