สุนัขจร(จัด) กลายเป็นปัญหาคู่สังคมไทยมานาน แม้ปัจจุบันหลายหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะพยายามช่วยด้วยการลดจำนวนประชากรหมาแมวจร ด้วยการทำหมัน รวมทั้งรณรงค์สร้างจิตสำนึกผู้เลี้ยงให้มีความรับผิดชอบ ไม่ทิ้งขว้าง แต่สุดท้ายก็ยังพบเห็นการทิ้งสัตว์เลี้ยงไม่เว้น
ปัญหาของการทิ้งสัตว์เลี้ยง สิ่งสำคัญคือ ความเสี่ยงของการเกิดโรคจากสัตว์ โดยเฉพาะโรคพิษสุนัขบ้า รวมไปถึงหากไม่ควบคุมประชากรสัตว์เหล่านี้ ย่อมเกิดปัญหาหมาแมวจรมากมาย ยิ่งช่วงหน้าร้อน หมาแมวจะอารมณ์หงุดหงิดง่าย หากประชาชนไม่ระวังตัวเอง รวมทั้งบุตรหลานอย่างใกล้ชิดก็ย่อมมีความเสี่ยงถูกสัตว์กัดหรือข่วนได้ หากไม่ติดเชื้อโรคพิษสุนัขบ้า ก็ยังต้องเสี่ยงอันตรายได้รับบาดเจ็บอยู่ดี
อย่างไรก็ตาม ปัญหาของสัตว์เลี้ยงถูกทิ้ง คงให้แค่หน่วยงานรัฐช่วยเหลือเพียงฝ่ายเดียวไม่ได้ แต่ทุกคนมีส่วนร่วมได้หมด โดยเฉพาะเจ้าของต้องมีความรับผิดชอบ ในขณะที่ภาคองค์กรพัฒนาเอกชนหลายแห่งก็ช่วยเหลือในหลายพื้นที่
โดยเมื่อเร็วๆนี้ ได้มีโอกาสเดินทางไปยังอำเภอหัวหิน จ.ประจวบคีรีขันธ์ จนได้รู้จักกับร้านกาแฟแห่งหนึ่ง ชื่อว่า Wagging Tales Cafe เป็นร้านคาเฟ่น้องหมาแมวเข้าได้ อยู่ภายในซอยหัวหิน 43 โดยร้านกาแฟดังกล่าว จะมีน้องหมา 3 ตัวมาให้การต้อนรับ คือ น้องนมสด น้องพุดดิ้ง และน้องพัมคิ่น จุดเด่นของน้องหมาเหล่านี้คือ เป็นหมาจร ที่ถูกทิ้ง ถูกทำร้ายมาก่อน แต่ได้รับการช่วยเหลือนำมาเลี้ยง กลายเป็นน้องหมาที่น่ารักประจำร้านกาแฟแห่งนี้
จากการสอบถามพนักงานจิตอาสาประจำร้าน บอกว่า เจ้าของร้านกาแฟแห่งนี้ คือ คุณแป้ง-ผณินทร ประกิจ ร่วมหุ้นกับทางคุณไมเคิล ชาวเมริกัน น่าเสียดายวันที่ไปไม่ได้พบกับทางเจ้าของ แต่จากการการพูดคุยกับพนักงานทำให้ทราบว่า พนักงานร้านกาแฟมาช่วยทางร้านด้วยจิตอาสา เนื่องจากรายได้ที่ได้รับจากการจำหน่ายเครื่องดื่ม ขนมของร้าน จะนำเข้าสู่โครงการช่วยเหลือน้องหมาน้องแมวจร Rescue Paws ที่จัดตั้งขึ้นมากับกลุ่มผู้สนับสนุนที่รักสัตว์ด้วยทุนส่วนตัว ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นชาวต่างชาติ ส่วนคนไทยอาจยังไม่รู้จักมากนัก
“การเปิดร้านกาแฟก็จะช่วยให้คนรู้จักทางร้านมากขึ้น ที่สำคัญยังเป็นการรณรงค์ไปในตัวให้คนที่เลี้ยงสัตว์มีความรับผิดชอบ ไม่ทอดทิ้งจนกลายเป็นปัญหา ขณะเดียวกันเงินที่ได้จากร้านกาแฟ ก็จะนำไปช่วยเหลือสัตว์ในโครงการ ซึ่งเดิมมีอยู่ไม่ถึง 100 ตัว ขณะนี้มีสัตว์จรมาเรื่อยๆ ประมาณ 700 ตัวแล้ว โดยทาง Rescue Paws นั้นได้มีการตั้งเป้าหมายหลักๆ ก็คือ การจัดหาอาหาร , การให้คำปรึกษา , ให้ความช่วยเหลือเรื่องยา วัคซีนต่างๆ และการทำหมัน” พนักงานเล่า พร้อมบอกว่า หากใครสนใจร่วมช่วยเหลือน้องหมาแมวติดต่อได้ผ่านhttps://www.facebook.com/waggingtalescafe/ หรือ https://www.facebook.com/RescuePawsThailand/
จากการพูดคุยทำให้ทราบว่า ปัญหาน้องหมาแมวถูกทิ้ง ยังมีอีกมาก ไม่ใช่แค่องค์กรนี้เท่านั้น แต่ก็ยังมีอีกหลายองค์กร หลายหน่วยงานเข้าช่วยเหลือ ซึ่งทาง Rescue Paws ก็ได้ประสานขอความช่วยเหลือกับท้องถิ่นเกี่ยวกับยา วัคซีนเช่นกัน เพราะอย่าลืมว่าหมาแมวจร หากเราไม่จัดการรอบด้าน โดยเฉพาะโรคเกี่ยวกับสัตว์เหล่านี้ ก็จะส่งผลต่อคนด้วย อย่างโรคพิษสุนัขบ้า หากสัตว์ป่วยเยอะ และกัด หรือข่วนคนก็ย่อมทำให้คนที่รับเชื้อเสียชีวิตได้ เพราะโรคพิษสุนัขบ้า หากป่วยแล้วไม่มีทางรักษา
ความน่ากลัวของโรคพิษสุนัขบ้าเห็นได้จากข้อมูลของกรมควบคุมโรค(คร.) กระทรวงสาธารณสุข(สธ.) ระบุว่า แม้ปี 2562 ขณะนี้ยังไม่พบผู้ป่วยด้วยโรคพิษสุนัขบ้า แต่ยังพบสุนัขบ้าจำนวนมากกระจายในหลายพื้นที่โดยเฉพาะพื้นที่ที่เคยพบในปีที่ผ่านมา จากรายงานของกรมปศุสัตว์ พบสุนัขบ้าแล้ว จำนวน 156 ตัว ใน 39 จังหวัด และจากการสำรวจของกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นพบว่าในปี 2561 มีสุนัขและแมวรวมกันประมาณ 10,780,000 ตัว ในจำนวนนี้เป็นสุนัขร้อยละ 72 สำหรับปัญหาสุนัขกัดคนในปี 2562 ตั้งแต่เดือนมกราคม – มีนาคม พบสูงเกือบ 80,000 คน ในจำนวนนี้ร้อยละ 30 เป็นเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี
อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญในการป้องกันโรค กรมควบคุมโรคย้ำเสมอว่า ต้องยึดหลัก “คาถา 5 ย.” ดังนี้ 1.อย่าแหย่ สัตว์เพราะอาจโดนข่วนหรือกัดได้ 2.อย่าเหยียบบริเวณลำตัว ขา หรือหางของสัตว์ 3.อย่าแยก สัตว์ที่กำลังกัดกัน 4.อย่าหยิบ อาหารขณะสัตว์กำลังกิน และ 5.อย่ายุ่ง กับสัตว์ที่ไม่รู้จักคุ้นเคย ที่สำคัญหากถูกสุนัขหรือแมว กัด ข่วน ขอให้รีบล้างแผลด้วยน้ำสะอาดและสบู่หลายๆครั้งอย่างเบามือ ใส่ยาฆ่าเชื้อหรือเบตาดีนที่บาดแผลทันทีหลังล้างแผลเสร็จ จากนั้นไปพบแพทย์ทันที
สิ่งสำคัญที่สุดเพื่อลดปัญหาโรคพิษสุนัขบ้า เจ้าของต้องมีความรับผิดชอบนำสัตว์เลี้ยงของตนฉีดวัคซีนตามกำหนด และต้องมีความรับผิดชอบอย่าทิ้งขว้างพวกเขา
