อย.-มูลนิธิเพื่อผู้บริโภค เผยผลตรวจสารกันบูด ขนมจีน ผงะ บางยี่ห้อติดฉลากเท็จหลอกผู้บริโภค
เมื่อวันที่ 25 มิถุนายน ที่ห้องประชุมหลวงวิเชียรแพทยาคม สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) นพ.ธเรศ กรัษนัยรวิวงค์ เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา น.ส.สารี อ๋องสมหวัง เลขาธิการมูลนิธิเพื่อผู้บริโภค (มพบ.) แถลงข่าวผลการตรวจวัตถุกันเสียในขนมจีนและก๋วยเตี๋ยวชนิดเส้นสด โดยอย.และมูลนิธิเพื่อผู้บริโภคร่วมกับตรวจสอบ โดยมี นพ.พูลลาภ ฉันทวิจิตรวงศ์ รองเลขาธิการอย. น.ส.อรสุรางค์ ธีระวัฒน์ ผู้เชี่ยวชาญ ร่วมแถลงข่าว
นพ.ธเรศ กล่าวว่า ขนมจีนเป็นอีกหนึ่งอาหารยอดนิยมของประชาชน โดยอย.ได้ดำเนินการตรวจสอบ ติดตามและเฝ้าระวังการใช้วัตถุกันเสียในเส้นก๋วยเตี๋ยวชนิดเส้นสดมาอย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกัน ทางมูลนิธิเพื่อผู้บริโภคได้ให้ความอนุเคราะห์ในการติดตามเฝ้าระวังวัตถุกันเสียในเส้นขนมจีนมาตั้งแต่ปี 2559-ปัจจุบัน ล่าสุด อย.ได้สุ่มตรวจเส้นก๋วยเตี๋ยวชนิดเส้นสด ระหว่างปี 2560-2562 โดยเฉพาะปี 2562 ทางอย.ได้สุ่มตรวจตัวอย่างได้มากขึ้น เนื่องจากได้พัฒนาชุดทดสอบอย่างง่าย (Test Kit) เพื่อตรวจวิเคราะห์วัตถุกันเสีย ซึ่งปริมาณวัตถุกันเสียกรดเบนโซอิกสูงสุดที่อนุญาตให้ใช้ได้ไม่เกิน 1,000 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม (มก./กก.) โดยปี 2560 พบเส้นก๋วยเตี๋ยวชนิดเส้นสดไม่ผ่านมาตรฐาน คิดเป็นร้อยละ 9.4 และปี 2561 พบผ่านมาตรฐานทั้งหมด ส่วนในปี 2562 จากการสุ่มตรวจจาก 200 ตัวอย่างจากตลาดในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล พบไม่ผ่านมาตรฐานร้อยละ 1.43 โดยทุกรายทางอย.ได้ดำเนินคดีตามกฎหมายทุกราย ปัจจุบันดำเนินคดีเสร็จสิ้นแล้ว 3 ราย และอยู่ระหว่างดำเนินคดี 4 ราย
นพ.พูลลาภ กล่าวว่า อย.ได้มีการสุ่มตรวจและจัดทำโครงการให้ความรู้แก่ผู้ประกอบการเกี่ยวกับการแสดงฉลากที่ถูกต้องในแต่ละพื้นที่ โดยสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) รวมถึงประชาสัมพันธ์ให้ความรู้ในการพิจารณาเลือกซื้อผลิตภัณฑ์อย่างถูกต้องเหมาะสมแก่ผู้บริโภค โดยอย.จะจัดโครงการอบรมให้ความรู้แก่ผู้ประกอบการเกี่ยวกับการแสดงฉลากที่ถูกต้องต่อไป หากประชาชนพบฉลากผิดสังเกตให้แจ้งมายัง อย.ได้ ทั้งนี้ การใช้วัตถุเจือปนอาหารเกินมาตรฐาน มีโทษปรับไม่เกิน 20,000 บาท และหากตรวจสอบพบว่ามีการใช้วัตถุกันเสียในปริมาณมากจนอาจเป็นอันตรายต่อผู้บริโภคเข้าข่ายเป็นอาหารไม่บริสุทธิ์ มีโทษจำคุกไม่เกิน 2 ปี หรือปรับไม่เกิน 20,000 บาทหรือทั้งจำทั้งปรับ ส่วนกรณีแสดงฉลากไม่ถูกต้องตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขว่าด้วยการแสดงฉลากของอาหารในภาชนะบรรจุ มีโทษปรับไม่เกิน 30,000 บาท
น.ส.สารี กล่าวว่า มูลนิธิเพื่อผู้บริโภคได้ติดตามอาหารไม่ปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง โดยการทดสอบวัตถุกันเสียในเส้นขนมจีนได้เริ่มทดสอบตั้งแต่ปี 2559-ปัจจุบัน จากผลการทดสอบพบสถานการณ์การใส่สารวัตถุกันเสียในเส้นขนมจีนแนวโน้มดีขึ้น จากข้อมูลปี 2559 พบวัตถุกันเสียประเภทกรดเบนโซอิกในเส้นขนมจีน ไม่ผ่านมาตรฐาน คิดเป็นร้อยละ 12 ต่อมาปี 2560 พบเส้นขนมจีนไม่ผ่านมาตรฐานลดลง ส่วนในปี 2562 จากการสุ่มตรวจตัวอย่างเส้นขนมจีน 31 ตัวอย่างหรือยี่ห้อ พบไม่ผ่านมาตรฐาน 2 ยี่ห้อ คิดเป็นร้อยละ 6 ได้แก่ ยี่ห้อหมื่นบูรพา ตลาดคลองเตย 1,066.79 มก./กก.และ M&A บ้านขนมจีนปทุม 1,316.12 มก./กก. ซึ่งมีปริมาณกรดเบนโซอิกสูงเกินมาตรฐาน 1,000 มก./กก. ขณะที่การตรวจสอบการแสดงฉลากพบขนมจีนเพียง 4 ยี่ห้อจาก 31 ยี่ห้อที่แสดงข้อมูลการใช้สารกันบูดบนฉลาก อาทิ ดอนเมือง (โง้วง้วนฮวด) ตลาดคลองเตย หนองชะอม ตลาดห้วยขวาง และบางยี่ห้อทำฉลากเท็จ โดยการติดฉลากแสดงข้อความว่า “ปราศจากสารกันบูด” “ปราศจากสิ่งเจือปน” หรือ “ไม่มีสิ่งเจือปน” แต่ผลตรวจพบมีการใช้สารกันบูด อาทิ เส้นทิพย์ ตลาดพระประแดง พบ 819.89 มก./กก. จึงทำให้เกิดข้อสังเกตว่าผู้บริโภคไม่อาจเชื่อถือฉลากที่แสดงข้อความว่าไม่ใส่วัตถุกันเสียได้
น.ส.สารี กล่าวว่า มองว่าการแสดงข้อมูลบนฉลากเป็นเรื่องสำคัญ ซึ่งการแสดงข้อมูลถึงปริมาณสารกันเสียที่ใส่ในเส้นขนมจีนนั้น น่าเชื่อถือกว่าการบอกว่าปราศจากสารกันบูด เพราะเมื่อตรวจสอบแล้วยังพบว่าสารกันบูดอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน รวมถึงปัจจุบันขนมจีนได้ถูกวางจำหน่ายตามห้างสรรพสินค้า และศูนย์การค้า เห็นควรให้ห้างฯ มีการตรวจสอบย้อนกลับสินค้าด้วยการตรวจที่มา การใช้วัตถุกันเสียและแสดงข้อมูลบนฉลากอย่างถูกต้อง เพื่อให้เป็นตัวอย่างของอาหารที่หน่วยงานได้ให้ความสำคัญในการเฝ้าระวัง เช่นเดียวกับเส้นก๋วยเตี๋ยวที่นิยมบริโภคเป็นอาหารประจำวัน โดยการทำให้อาหารปลอดภัยจะยิ่งเกิดประโยชน์ต่อผู้บริโภคมากขึ้น
ทั้งนี้ สำหรับผลทดสอบในสารกันบูดในเส้นขนมจีน 31 ตัวอย่างจากการเก็บในเดือนพฤษภาคม 2562 ดังนี้ 1.ไม่มียี่ห้อ ตลาดห้วยขวาง ราคา 12 บาท มีปริมาณกรดเบนโซอิก 119.81 มก./กก. 2.นคร-ยก ตลาดสี่มุมเมือง ราคา 20 บาท พบ 150.06 มก./กก. 3.แมวทอง ตลาดไท ราคา 20 บาท พบ 231.63 มก./กก. 4.ช้อนคู่ ตลาดสะพานใหม่ ราคา 10 บาท พบ 237.20 มก./กก. 5.เจ้ ควิก (ดอนเมือง) ตลาดสะพานใหม่ ราคา 10 บาท พบ 240.96 มก./กก. 6.ทัพหลวง ตลาดบางแค (หลังห้างวันเดอร์) ราคา 10 บาท พบ 294.48 มก./กก. 7.แป๊ะ ตลาดสี่มุมเมือง ราคา 10 บาท พบ 297.56 มก./กก. 8.เก่ง ตลาดสดสายเนตร (กม.8) ราคา 12 บาท พบ 320.64 มก./กก. 9.ดอนเมือง (โง้วง้วนฮวด) ตลาดคลองเตย ราคา 10 บาท พบ 337.25 มก./กก. 10.แม่ทองใหล ตลาดบางแค (หลังห้างวันเดอร์) ราคา 11 บาท พบ 413.47 มก./กก.
11.ขนมจีนสะพานใหม่ กูรเมต์ มาร์เก็ต สยามพารากอน ราคา 19.25 บาท พบ 490.87 มก./กก. 12.ไม่มียี่ห้อ ตลาดใหม่บางแค ราคา 15 บาท พบ 493.81 มก./กก. 13.สธจ โรงงานโสธรเจริญ ตลาดคลองเตย ราคา 10 บาท พบ 495.15 มก./กก. 14.ดาว สะพานใหม่ ราคา 12 บาท 614.49 มก./กก. 15.ไพบูลย์ ตลาดบางกะปิ ราคา 10 บาท พบ 646.57 มก./กก. 16.ฉวีวรรณ บิ๊กซีฯ (รัชดาภิเษก) ราคา 22 บาท พบ 656.54 มก./กก. 17.วังเก่ง ตลาดพระประแดง ราคา 10 บาท พบ 672.47 มก./กก. 18.หนองชะอม ตลาดห้วยขวาง ราคา 10 บาท พบ 721.61 มก./กก. 19.แม่แจ๋ว ตลาดบางกะปิ ราคา 10 บาท พบ 731.97 มก./กก. 20.ขนมจีน 5 ดาว แพรกษา ตลาดบางกะปิ ราคา 10 บาท พบ 773.89 มก./กก. 21.เมืองทอง ตลาดไท ราคา 20 บาท พบ 784.57 มก./กก. 22.ดอกคูณ ตลาดสะพานใหม่ ราคา 10 บาท พบ 796.28 มก./กก. 23.กินฉันสิ ขนมจีน ก.กล้วย ตลาดคลองเตย ราคา 10 บาท พบ 798.55 มก./กก. 24.เส้นทิพย์ ตลาดพระประแดง ราคา 10 บาท พบ 819.89 มก./กก.
25.นายไฮ้ ขนมจีนชะอำเพชรบุรี ตลาดพระประแดง ราคา 10 บาท พบ 825.99 มก./กก. 26.ชลนิศา ตลาดพระประแดง ราคา 10 บาท พบ 847.95 มก./กก. 27.ยินดี ตลาดสดสายเนตร (กม.8) ราคา 12 บาท พบ 934.48 มก./กก. 28.ปู-บิ๊ก ตลาดบางกะปิ ราคา 10 บาท พบ 937.94 มก./กก. 29.ว้าววว!! ตลาดพระประแดง ราคา 10 บาท พบ 961.63 มก./กก. 30.หมื่นบูรภาพ ตลาดคลองเตย ราคา 10 บาท พบเกินมาตรฐาน 1,066.79 มก./กก. และ M&A บ้านขนมจีนปทุม ตลาดสี่มุมเมือง ราคา 20 บาท พบ 1,316.12 มก./กก.
