คุณจำนูญยืมเงินคุณโผง 1,300,000 บาท แต่ไม่ได้ทำหลักฐานการกู้ยืมเป็นหนังสือให้คุณจำนูญลงลายมือชื่อไว้หรอก
คุณจำนูญออกเช็ค 7 ฉบับ สั่งจ่ายเงิน รวม 1.3 ล้านบาท ให้แก่คุณโผง
เมื่อถึงกำหนด วันที่ลงในเช็คแล้ว แต่คุณโผงยังไม่ได้ยื่นเช็คเพื่อเรียกเก็บเงินจากธนาคารแต่อย่างใด
คุณจำนูญได้มาหาแล้ว ออกเช็ค 3 ฉบับ มาเปลี่ยนกับเช็ค 7 ฉบับที่ออกไว้ก่อนนี้
เมื่อถึงกำหนดวันที่สั่งจ่ายเงินในเช็คทั้ง 3 ฉบับหลัง คุณโผงยื่นเช็คเรียกเก็บเงินจากธนาคาร แต่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน
คุณโผงจึงฟ้อง ขอให้ลงโทษคุณจำนูญตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2534 มาตรา 4
ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ว พิพากษายกฟ้อง
คุณโผงอุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน
คุณโผงฎีกา
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า เช็คพิพาท 3 ฉบับตามฟ้องเป็นเช็คส่วนหนึ่งที่คุณจำนูญออกให้แก่คุณโผงแลกเปลี่ยนกับเช็คจำนวน 7 ฉบับเดิมที่คุณจำนูญออกให้คุณโผงเพื่อชำระหนี้เงินยืมจำนวน 1.3 ล้านบาท ที่กู้ยืมไป ซึ่งเช็คจำนวน 7 ฉบับดังกล่าวมิได้นำไปเรียกเก็บเงิน และการกู้ยืมเงินดังกล่าวไม่มีหลักฐานการกู้ยืมเป็นหนังสือ
เมื่อ พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2534 มาตรา 4 บัญญัติว่า
“ผู้ใดออกเช็คเพื่อชำระหนี้ที่มีอยู่จริงและบังคับได้ตามกฎหมายโดยมีลักษณะหรือมีการกระทำอย่างใดอย่างหนึ่งดังต่อไปนี้ (1)…ฯลฯ
เมื่อได้มีการยื่นเช็คเพื่อให้ใช้เงินโดยชอบด้วยกฎหมายถ้าธนาคารปฏิเสธไม่ใช้เงินตามเช็คนั้น ผู้ออกเช็คมีความผิด”
และตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 653 วรรคหนึ่ง บัญญัติว่า “การกู้ยืมเงินกว่าห้าสิบบาทขึ้นไปนั้น ถ้ามิได้มีหลักฐานแห่งการกู้ยืมเป็นหนังสืออย่างใดอย่างหนึ่งลงลายมือชื่อผู้ยืมเป็นสำคัญท่านว่าจะฟ้องร้องบังคับคดีหาได้ไม่”
หนี้เงินกู้ยืมระหว่างคุณโผงกับคุณจำนูญมีจำนวนเกินกว่า 50 บาท และไม่มีการทำหลักฐานแห่งการกู้ยืมเงินไว้เป็นหนังสือ จึงเป็นหนี้ที่ไม่อาจฟ้องร้องบังคับกันได้ตามกฎหมาย
การที่คุณจำนูญออกเช็คพิพาท 3 ฉบับเปลี่ยนเอาเช็คเดิมจำนวน 7 ฉบับ ซึ่งคุณจำนูญออกให้แก่คุณโผงเพื่อชำระหนี้เงินยืมและคุณโผงมิได้นำเช็ค 7 ฉบับเข้าเรียกเก็บเงิน เช็คพิพาททั้ง 3 ฉบับจึงเป็นเช็คที่ออกเพื่อชำระหนี้เงินกู้ยืมดังกล่าว แม้ธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน การกระทำของคุณจำนูญก็ไม่เป็นความผิดตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2534 มาตรา 4
พิพากษายืน!!!
นั่นคือยกฟ้อง – ผู้ออกเช็คไม่มีความผิด
(เทียบคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 199/2537)
+++++++++++++
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
มาตรา 653 วรรคหนึ่ง การกู้ยืมเงินกว่าห้าสิบบาทขึ้นไปนั้น ถ้ามิได้มีหลักฐานแห่งการกู้ยืมเป็นหนังสืออย่างใดอย่างหนึ่งลงลายมือชื่อผู้ยืมเป็นสำคัญท่านว่าจะฟ้องร้องบังคับคดีหาได้ไม่
(ปัจจุบันแก้ไขเป็น กว่าสองพันบาทขึ้นไป)
พ.ร.บ.ว่าด้วยความรับผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2534
มาตรา 4 ผู้ใดออกเช็คเพื่อชำระหนี้ที่มีอยู่จริงและบังคับได้ตามกฎหมายโดยมีลักษณะหรือมีการกระทำอย่างใดอย่างหนึ่ง ดังต่อไปนี้
(1) เจตนาที่จะไม่ให้มีการใช้เงินตามเช็คนั้น
ฯลฯ
(5)………
เมื่อได้มีการยื่นเช็คเพื่อให้ใช้เงินโดยชอบด้วยกฎหมาย ถ้าธนาคารปฏิเสธไม่ใช้เงินตามเช็คนั้น ผู้ออกเช็คมีความผิดต้องระวางโทษปรับไม่เกินหกหมื่นบาท หรือจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือทั้งปรับทั้งจำ
โอภาส เพ็งเจริญ [email protected]
