มหัศจรรย์พันธุ์ไม้ แค่เลือกชนิด-จัดวาง สู่ฝุ่น PM2.5 ขจัดกลิ่น ได้ 20-60%
วันที่ 14 ธันวาคม ที่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) น.ส.ศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรี อว. กล่าวถึงเรื่องปัญหาฝุ่น PM2.5 ที่ทั่วประเทศ กำลังเผชิญอยู่เวลานี้ ว่าเป็นเรื่องที่น่าเป็นกังวลใจอย่างมาก และในฐานะหน่วยงานที่ต้องแก้และหาทางป้องกันปัญหาที่เกิดขึ้นของ อว.นั้น อว.โดยสำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) ได้ทำงานวิจัยเรื่อง สวนภูมิทัศน์พรรณไม้ลด PM2.5 มี ผศ.ดร.กัญจน์ ศิลป์ประสิทธิ์ จากมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (มศว) เป็นผู้ทำวิจัย
โดยสวนภูมิทัศน์พรรณไม้ลด PM2.5 นั้น ประกอบด้วยต้นไม้ 3 ระดับ คือ ไม้ขนาดใหญ่ เป็นต้นไม้เดิมจะปกคลุมชั้นเรือนยอด เช่น ราชพฤกษ์ ประดู่บ้าน พิกุล โดยจะนำไม้ขนาดกลาง และไม้ขนาดเล็กมาปลูกเพิ่ม ซึ่งโดยทั่วไปนั้นฝุ่น PM2.5 จะถูกพัดไปตามกระแสอากาศ ดังนั้น สวนรูปแบบนี้จะมีการออกแบบให้กระแสอากาศที่มาจากถนนไหลไปตามแนวพื้นที่ว่างที่เกิดจากการปลูกต้นไม้ที่มีใบขนาดเล็ก ทรงโปร่งเป็นแนวดักลมเมื่อมีอากาศ เคลื่อนที่ช้าลงทำให้ฝุ่นถูกดักจับด้วยใบพืชที่มีประสิทธิภาพในการลด PM2.5 เช่น ใบขนาดใหญ่ ใบที่มีขน ใบที่มีความขรุขระ หรือใบที่มีแวกซ์
นอกจากนี้ ความชื้นจากการคายน้ำของพืชยังช่วยเพิ่มน้ำหนักให้ฝุ่นเคลื่อนที่ช้าลง เพิ่มเวลาให้พืชช่วยดักจับฝุ่นได้โดยจัดเป็นโซนๆ ดังนี้ โซนลิ้นมังกรสู้ฝุ่น ที่เป็นการจัดวางพันธุ์ไม้อวบน้ำ เช่น ต้นลิ้นมังกร ต้นสับปะรดสี ช่วยลดสารระเหย กลิ่นเหม็น และฝุ่นได้ดี นอกจากนี้ ต้นไม้ในกลุ่มนี้ยังไม่ปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ในเวลากลางคืนอีกด้วย โดยจากงานวิจัยพบว่า ต้นลิ้นมังกร สามารถลดฝุ่นได้ถึง 40%
โซนต่อไปคือ โซนจัดวางต้นไม้กันฝุ่น การจัดวางต้นไม้ควรมีช่องว่างให้อากาศไหลผ่าน ช่วยชะลอความเร็วลมจากกระแสอากาศด้านบนเหนือกำแพง โดยกระแสอากาศถูกดักด้วยเรือนยอดต้นไม้ที่ระยะความสูง 3-5 เมตร ทำให้กระแสอากาศถูกแบ่งให้ไหลมาตามช่องว่างในระดับล่างที่เกิดจากการปลูกไม้พุ่มกลาง เช่น ต้นโมก หรือต้นไทร สูง 1.2 เมตร ห่างจากกำแพง 60 เซนติเมตร โดยแนวไม้พุ่มกลาง จะห่างจากแนวต้นไม้ใหญ่ 1.5 เมตร โดยประมาณจากการวิจัย การปลูกต้นไม้แบบนี้ จะช่วยลดฝุ่นได้มากกว่า 20%
โซนพันธุ์พืชลดมลพิษ จากงานวิจัยพืชลดมลพิษพบว่า พืชจำนวนมากสามารถช่วยบำบัดฝุ่นและมลพิษอากาศอื่นๆ ได้ดี เช่น หมาก เดหลี พลูปีกนก กวักมรกต คล้ากาเหว่าลาย คล้าแววมยุรา คล้านกยูง
โซนพันธุ์ไม้มีขนลด PM2.5 จากงานวิจัยพบว่า ต้นไม้หลายชนิดที่ใบมีขน ช่วยในการจับตรึงฝุ่นละอองในอากาศได้ โดยพืชลักษณะนี้ ได้แก่ พรมกำมะหยี่ พรมญี่ปุ่น โดยต้นพรมกำมะหยี่นั้น สามารถลดปริมาณฝุ่นได้มากกว่า 60%
