เมื่อวันที่ 22 เมษายน ที่ชุมชนป้อมมหากาฬ เขตพระนคร กรุงเทพ ฯ มีการจัดงาน “สมาพ่อปู่ ป้อมมหากาฬ” ประจำปีพุทธศักราช 2560 เพื่อขอขมาพ่อปู่ซึ่งเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่ชุมชนนับถือ โดยพิธีเริ่มต้นตั้งแต่ช่วงเช้าตรู่ ชาวบ้านแต่งกายในชุดไทยและชุดเสื้อผ้าลายดอก ถือเครื่องเซ่นไหว้ออกมาจากประตูชุมชนฝั่งตรอกพระยาเพชรปาณี มุ่งสู่บริเวณ “หัวป้อม” มุมถนนมหาไชย เพื่อทำพิธี โดยในปีนี้ไม่ได้ขึ้นประกอบพิธีบนเชิงเทินป้อมเหมือนทุกปี เนื่องจากไม่ได้รับอนุญาตจากกรุงเทพมหานคร โดยระบุว่าพื้นที่ดังกล่าวเป็นโบราณสถาน ชุมชนจึงปรับเปลี่ยนรูปแบบงานและสถานที่จากเดิม ซึ่งมีการไหว้ 3 จุด ได้แก่
1. เชิงเทินป้อม ซึ่งเป็นการไหว้พ่อปู่ตามความเชื่อเดิมของชาวบ้านที่เล่ากันต่อมาว่าเคยมีศาลเพียงตาในบริเวณดังกล่าว แต่ภายหลังถูกรื้อออกไป
2. ลานกลางชุมชน ซึ่งเป็นการไหว้ต้นไม้ใหญ่ 4 ต้น คือ “โพธิ์ ไทร ไกร กร่าง” ที่อยู่คู่ชุมชนมานาน
3. ริมคลอง ซึ่งเป็นการไหว้เจ้าพ่อพระยาเพชร หรือ พระยาเพชรปาณี เจ้าของวิกลิเกพระยาเพชร บุคคลที่มีตัวตนจริงในสมัยรัชกาลที่ 5 ซึ่งเป็นที่มาของชื่อตรอกพระยาเพชร ที่ตั้งของชุมชนป้อมมหากาฬในปัจจุบัน
โดยในจุดที่เป็นเชิงเทิน ใช้วิธีไหว้สักการะจากด้านล่าง บริเวณกำแพงป้อมติดทางเข้าออกสวนสาธารณะแทน ส่วนอีก 2 จุด มีการประกอบพิธีเหมือนเดิม
ทั้งนี้ พิธีดังกล่าว มีการจัดขึ้นมานานเกือบ 60 ปี โดยชาวบ้านตั้งใจว่า แม้ในอนาคตอาจไม่ได้อาศัยอยู่ในชุมชนแล้ว ก็จะเดินทางกลับมาทำพิธีเช่นเดิม
ผู้สื่อข่าวรายงานว่า หลังจากพิธีสมาพ่อปู่ในช่วงเช้า จะมีการเสวนาวิชาการหัวข้อ “เก่า ใหม่ คนย่านเมืองเก่า (เรา) อยู่รวมกัน” วิทยากรได้แก่ ผศ.ดร. รุ่งโรจน์ ภิรมย์อนุกูล ม.รามคำแหง , ผศ.ดร. ประภัสสร์ ชูวิเชียร ม.ศิลปากร และนายศานนท์ หวังสร้างบุญ กลุ่มมหากาฬโมเดล เป็นต้น โดยในเวลา 17.00 น. จะมีการปลูกผัก บรพื้นที่บ้านที่ถูกรื้อถอนโดยกทม. ภายใต้กิจกรรม ชื่อ “แปลงบ้าน แปลงเมือง”




