นักวิชาการสิ่งแวดล้อมและสุขภาพแนะเล่นสงกรานต์กลางอุณหภูมิร้อนสุดขีด อย่างไร ไม่ให้ฮีทสโตรก
วันที่ 9 เมษายน นายสนธิ คชวัฒน์ นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย กล่าวถึงเรื่องการเล่นสาดน้ำสงกรานต์ ท่ามกลางอากาศร้อนจัด ว่า เล่นน้ำสงกรานต์กลางแดดจัดในช่วงที่อากาศร้อนถึงขีดสุด (Extreme Heat) คาดว่าอุณหภูมิในบรรยากาศประมาณ 36 ถึง 41 องศาเซลเซียส อาจทำให้ร่าง กายเกิดปฏิกิริยาตอบโต้ที่รุนแรงกว่าปกติ เนื่องจากร่างกายต้องรับมือกับทั้งอุณหภูมิภายนอกที่สูงและความชื้นจากเสื้อผ้าที่เปียก สิ่งที่อาจจะเกิดขึ้นกับร่างกายเมื่อตากแดดร้อนจัดแล้วถูกสาดด้วยน้ำเย็น คือ ร่างกายปรับอุณหภูมิไม่ทัน (Shock to the System) การที่ร่างกายร้อนจัดแล้วถูกสาดด้วยน้ำเย็นทันทีหรือการใส่เสื้อผ้าเปียกน้ำสลับกับตากแดดร้อนจัด ทำให้ร่างกายปรับตัวลำบากโดยอาจระบายความร้อนจากร่างกายไม่ได้จนเกิดอาการตัวร้อน ปวดศีรษะอย่างรุน แรง ครั่นเนื้อครั่นตัว หรือที่คนไทยมักเรียกว่า “ไข้หัวลม”หรือ “ไข้แดด”
นายสนธิ กล่าวว่า นอกจากนี้ ยังจะเกิดอาการ ที่เรียกว่า ภาวะช็อกความร้อน (Heat Shock) เมื่อผิวหนังที่ร้อนจัดเจอน้ำเย็น หลอดเลือดจะหดตัวอย่างรวดเร็ว ทำให้ความดันโลหิตพุ่งสูงขึ้น อาจทำให้เกิดอาการหน้ามืด ใจสั่น หรือเป็นลมได้
“และหากอุณหภูมิภายนอกสูงกว่า 40-41°C ร่าง กายจะระบายความร้อนได้ยากขึ้นและหากอยู่กลางแจ้งนานเกิน 45 นาที ระบบควบคุมอุณหภูมิอาจเริ่มล้มเหลว และถ้าถึง 1 ชั่วโมง อาจนำไปสู่ภาวะ ฮีทสโตรก(Heat Stroke)ที่เป็นอันตรายถึงชีวิตได้ และ หากมีอาการ ตัวร้อนจัด แต่ไม่มีเหงื่อออก อาการมึนงง หรือพูดจาสับสน นั่นอาจเป็นสัญญาณขอฮีทสโตรก (Heat Stroke) ซึ่งอันตรายถึงชีวิตและควรรีบไปพบแพทย์ด่วน นอกจากนี้ จะเกิดอาการผิวไหม้แดดอย่างรวด เร็ว (Sunburn) โดยในช่วงเมษายน ค่าดัชนียูวี (UV Index) มักอยู่ในระดับสูงมาก(10-12+)ซึ่งอาจทำให้ผิวไหม้ แสบ แดงได้ภายในเวลาเพียง 10-15 นาที เท่านั้น
นายสนธิ กล่าวว่า การดื่มเหล้าเบียร์ขณะเล่นน้ำท่ามกลางอากาศร้อน จะทำให้ร่างกายขับน้ำออกทางปัสสาวะมากขึ้น เสี่ยงต่อภาวะขาดน้ำ (Dehydration) และแอลกอฮอล์ยังทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้นจนอาจทำให้เกิดอาการช็อกได้
“เพื่อความปลอดภัย ในการเล่นน้ำสงกรานต์ท่ามกลางอากาศที่ร้อนจัดในปี 2569 ควรเลือกเสื้อผ้าควรใส่เสื้อผ้าสีอ่อนมีน้ำหนักเบาระบายอากาศได้ดี เพื่อช่วยลดการสะสมความร้อนในร่างกาย ควรทาครีมกันแดดที่มีค่า SPF 15 ขึ้นไป สวมหมวก และแว่นกันแดด UV400 เพื่อปกป้องผิวและดวงตาจากรังสียูวีและดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอก่อนออกเดินทางเพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำ ระหว่างการเล่นน้ำ ต้องเลี่ยงช่วงแดดจัดโดยเฉพาะช่วงเวลาตั้งแต่ 11.00 ถึง15.00 น.ซึ่งเป็นช่วงที่อากาศร้อนที่ สุด พยายามดื่มน้ำเปล่าบ่อยๆโดยไม่ต้องรอกระหายโดยหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ น้ำหวาน หรือน้ำอัดลม เพราะจะทำให้ร่างกายสูญเสียน้ำมากขึ้นและหลีกเลี่ยงการใช้น้ำแข็งหรือน้ำเย็นจัดสาดกัน เพราะอุณหภูมิที่ต่างกันเกินไปอาจทำให้ร่างกายปรับตัวไม่ทันจนป่วย หรือเกิดอาการวูบได้นอกจากนี้ควรหยุดพักในที่ร่มที่มีอากาศถ่ายเทสะ ดวกเป็นระยะเพื่อลดอุณหภูมิร่างกาย”นายสนธิ กล่าว
นักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ กล่าวว่า หลังเล่นน้ำ ควรรีบอาบน้ำชำระล้างสิ่งสกปรกและเปลี่ยนเสื้อผ้าใหม่ทันที ไม่ควรปล่อยให้ตัวเปียกชื้นนานๆเพราะอาจเป็นหวัดหรือเกิดเชื้อราบนผิวหนัง นอกจากนี้หลังเล่นน้ำหากมีอาการตัวร้อนจัด ผิว หนังแดงแต่ไม่มีเหงื่อ ปวดศีรษะ หน้ามืด หรือหายใจถี่ ให้รีบเข้าที่ร่มและขอความช่วยเหลือทันที เพราะอาจเป็นสัญญาณของฮีทสโตรกได้
