(4 มีนาคม 2559) เมื่อเวลา 09.30 น. ที่ห้องประชุมหลวงพ่อคูณ ปริสุทโธ ชั้น 3 ศาลากลางจังหวัดนครราชสีมา นายสุรพันธ์ ดิสสะมาน รอง ผวจ.นครราชสีมา พร้อมนายสุเมธ อำภรณ์ ผู้อำนวยการสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด (ทสจ.) นครราชสีมา และนายทวีป ณ ระนอง นักวิชาการสิ่งแวดล้อมชำนาญการ สำนักงานสิ่งแวดล้อม ภาคที่ 11 ร่วมจัดประชุมแก้ไขปัญหาลำน้ำมูลเน่าเสีย โดยมีผู้แทนหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ผู้บริหารองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และเครือข่ายอนุรักษ์ลุ่มน้ำมูลตอนบน พื้นที่ อ.ครบุรี อ.โชคชัย และ อ.เฉลิมพระเกียรติ จ.นครราชสีมา จำนวน 60 คน ร่วมประชุม หารือ เพื่อแก้ปัญหาน้ำดิบในลำคลองธรรมชาติซึ่งได้รับผลกระทบจากภัยแล้ง ทำให้ระบบนิเวศมีปัญหา น้ำเน่าเสีย ส่งกลิ่นเหม็น และพบสัตว์น้ำจืดตายเป็นประจำ บรรยากาศค่อนข้างเคร่งเครียด
หลังจากเครือข่ายอนุรักษ์ฯ ได้ออกมาชี้แจงพร้อมกับเสนอภาพแหล่งกำเนิดมลพิษ ซึ่งมีการเลี้ยงปลากว่า 100 กระชัง ในพื้นที่อ่างเก็บน้ำลำแชะ อ.ครบุรี โรงงานอุตสาหกรรมกว่า 10 แห่ง และ อปท.ได้ลักลอบปล่อยน้ำเสียลงคลองน้ำธรรมชาติโดยไม่ผ่านการบำบัด หน่วยงานรัฐที่ถูกพาดพิงไม่สามารถตอบคำถามได้ จึงพยายามบ่ายเบี่ยงปัดความรับผิดชอบ นายสุรพันธ์ รอง ผวจ.นครราชสีมา จึงสั่งการให้หน่วยงานที่ถูกกล่าวหาลงพื้นที่ตรวจสอบแหล่งกำเนิดมลพิษ โดยให้ชี้แจงทำความเข้าใจ เพื่อให้โอกาสแก้ไขปรับปรุงให้ถูกหลักวิชาการตามเงื่อนเวลาที่กำหนด หากละเมิดหรือปล่อยปละละเลย ต้องใช้ข้อบังคับกฎหมายดำเนินการตามความเหมาะสม
นายเริงชัย ลันขุนทด หัวหน้าฝ่ายจัดสรรน้ำและปรับปรุงระบบชลประทาน โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาลำแชะ สำนักงานชลประทานที่ 8 (ชป.) นครราชสีมา เปิดเผยว่า ผืนป่ามรดกโลกแห่งที่ 5 ดงพญาเย็น ทับลาน เป็นป่าต้นน้ำของลุ่มน้ำมูลตอนบน มีเส้นทางน้ำเริ่มจากอ่างเก็บน้ำลำแชะ อ.ครบุรี ไหลมาบรรจบลำตะคองที่สะพานบ้านท่าช้าง อ.เฉลิมพระเกียรติ รวมระยะทางประมาณ170 กิโลเมตร ตลอดทางน้ำมีทั้งโรงงานน้ำตาล โรงงานผลิตเอทานอล โรงชำแหละไก่สด ฟาร์มหมู โรงงานน้ำแข็ง และ อปท. เป็นผู้ใช้น้ำ คิดอัตราลูกบาศก์เมตรละ 50 สตางค์ รวมทั้งฝายน้ำของรัฐและเอกชน รวม 30 แห่ง ทำให้ลำน้ำมูลตอนล่างมีปริมาณน้ำดิบค่อนข้างน้อย จึงเกิดปัญหาดังกล่าว
ส่วนสถานการณ์น้ำดิบในอ่างลำแชะ ล่าสุดมีน้ำดิบ 82 ล้าน ลบ.เมตร หรือ 30% ของพื้นที่เก็บกัก 275 ล้าน ลบ.เมตร โครงการฯ ได้ระบายน้ำ เพื่อสนับสนุนกิจกรรมอุปโภคบริโภคและรักษาระบบนิเวศวันละ 3.2 แสน ลบ.เมตร โดยมีการประปาเทศบาลนคร (ทน.) นครราชสีมา และการประปาส่วนภูมิภาค (กปภ.) นครราชสีมา เป็นผู้ใช้น้ำรายใหญ่ เฉลี่ยเดือนละกว่า 1 ล้าน ลบ.เมตร สำหรับการทำนาปรังลดจากปีที่ผ่านมา ซึ่งมีหลายหมื่นไร่ ล่าสุดพบประมาณ 5 พันไร่ สามารถควบคุมได้ในระดับหนึ่ง
ด้านนายสมพร ปลิวกระโทก ประธานเครือข่ายอนุรักษ์ลุ่มน้ำมูลตอนบน เปิดเผยว่า ชาวบ้านในเขต ต.ด่านเกวียน อ.โชคชัย รวมทั้ง อปท.ที่อยู่ใกล้เคียงได้รับผลกระทบจากปัญหาน้ำเน่าเสีย ไม่สามารถใช้อุปโภค บริโภคได้อย่างมีประสิทธิภาพ จากการลงพื้นที่สำรวจทางน้ำที่อยู่ใกล้โรงงานอุตสาหกรรม พบปัญหาความเสื่อมโทรมค่อนข้างรุนแรง ขอให้ภาครัฐแก้ไขปัญหาอย่างจริงจัง เพื่อฟื้นฟูลำน้ำมูลให้มีคุณภาพน้ำที่ดีขึ้น
ด้านนายสุเมธ ทสจ.นครราชสีมา กล่าวเพิ่มเติมว่า เบื้องต้นได้ตั้งคณะทำงานลงพื้นที่เป้าหมาย 5 จุด ส่วนใหญ่ตั้งอยู่ละแวกโรงงานอุตสาหกรรมและชุมชน เพื่อเก็บรวบรวมข้อมูลระบบบำบัดน้ำเสียรวมทั้งตัวอย่างน้ำ เพื่อสรุปประเด็นปัญหา หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องบูรณาการในบทบาทและอำนาจหน้าที่ โดยเฉพาะบังคับใช้กฎหมายให้มีประสิทธิภาพ จะสามารถแก้ไขได้เป็นรูปธรรม
