‘สุชาติ’ มอบเกียรติบัตรเชิดชูความดี ‘พิชัย ประเทศเสนา’ ผู้ค้นพบรอยตีนไดโนเสาร์กินเนื้อ แห่งแรกของอุดรธานี

เมื่อวันที่ 22 ตุลาคม ที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) นายสุชาติ ชมกลิ่น รมว.ทส. เป็นประธานในพิธีมอบเกียรติบัตรให้แก่ นายพิชัย ประเทศเสนา ผู้ค้นพบรอยตีนไดโนเสาร์ ที่ อ.บ้านผือ จ.อุดรธานี ซึ่งเป็นการค้นพบที่มีความสำคัญต่อการศึกษาวิจัยด้านธรณีวิทยาและซากดึกดำบรรพ์ของประเทศไทย

นายสุชาติกล่าวว่า จากการค้นพบดังกล่าวขอแสดงความขอบคุณและขอชื่นชมนายพิชัยที่แจ้งเบาะแสสิ่งที่เชื่อว่าเป็นซากดึกดำบรรพ์ ตลอดจนสื่อโซเชียลมีเดียที่ช่วยกันส่งต่อข้อมูล จนกระทั่งนำไปสู่กระบวนการตรวจสอบพิสูจน์และพบว่าเป็นรอยตีนไดโนเสาร์กินเนื้อแห่งแรกของ จ.อุดรธานี

ด้านนายนิพนธ์ จำนงสิริศักดิ์ รองปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รักษาราชการแทนอธิบดีกรมทรัพยากรธรณี เปิดเผยว่า การค้นพบครั้งนี้นับเป็นอีกหนึ่งหลักฐานสำคัญที่สะท้อนถึงความหลากหลายทางชีวภาพในอดีตของประเทศไทย หลังจากนี้ กรมทรัพยากรธรณีจะบูรณาการร่วมกับกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช และกรมศิลปากร ดำเนินการให้เป็นไปตามมาตรา 25 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองซากดึกดำบรรพ์ พ.ศ.2551 เพื่อป้องกันความเสียหายจากการรบกวนของนักท่องเที่ยว รวมทั้งวางแนวทางป้องกันการกัดเซาะของน้ำ และพิจารณาพัฒนาเป็นแหล่งศึกษา วิจัย และแหล่งท่องเที่ยวทางธรณีวิทยาและซากดึกดำบรรพ์ที่สำคัญของประเทศในอนาคตต่อไป

สำหรับผลการตรวจสอบ พบว่าเป็น ซากดึกดำบรรพ์รอยตีนไดโนเสาร์กลุ่มเทอโรพอด (Theropod) หรือ ไดโนเสาร์กินเนื้อที่เดินด้วยขาหลัง 2 ข้าง จำนวน 1 แนวทางเดิน รวม 6 รอย ปรากฏอยู่บนชั้นหินทราย หมวดหินภูพาน มีอายุอยู่ในยุคครีเทเชียสตอนต้น ประมาณ 120 ล้านปีก่อน

รอยตีนมีลักษณะเด่นเป็นนิ้วเท้า 3 นิ้ว ปลายแหลม มีความยาว 29 เซนติเมตร และกว้าง 26 เซนติเมตร การวิเคราะห์ขนาดลำตัวประเมินว่าไดโนเสาร์เจ้าของรอยตีน มีความสูงจากบริเวณสะโพกประมาณ 1.42 เมตร และมีความยาวลำตัว 6.30 เมตร ซึ่งมีขนาดใกล้เคียงกับ “สยามโมไทรันนัส อีสานเอนซิส” (Siamotyrannus isanensis) ไดโนเสาร์เทอโรพอดที่เคยค้นพบในประเทศไทยจากยุคเดียวกัน

ด้านว่าที่ร้อยตรีกฤษณะ สุดชา นักธรณีวิทยาปฏิบัติการ สำนักงานทรัพยากรธรณี เขต 2 กรมทรัพยากรธรณี กล่าวถึงขั้นตอนการตรวจสอบรอยตีนว่า เมื่อได้รับแจ้งว่าพบรอยตีน เราจะสแกนพื้นที่นั้นๆ ในเบื้องต้นว่า ธรณีวิทยาเป็นอย่างไร จากนั้นเข้าตรวจสอบและเก็บข้อมูลพื้นที่โดยรอบ สำหรับสิ่งที่บ่งบอกว่าเป็นไดโนเสาร์กินเนื้อคือลักษณะการเดินที่เหมือนสัตว์ทั่วไป มีระยะการก้าวใกล้เคียงกัน ผิวหนัง ข้อนิ้ว กรงเล็บ และเดินในลักษณะตั้งตรง และนำข้อมูลทั้งหมดมาวิเคราะห์รวมกัน จึงพอสรุปได้ว่าเป็นไดโนเสาร์กินเนื้อ ซึ่งในภาคอีสานส่วนใหญ่จะมีไดโนเสาร์กระจายตัวในพื้นที่อยู่แล้ว

ว่าที่ร้อยตรีกฤษณะระบุว่า จากนี้จะจัดทำข้อมูลให้ความรู้ในจุดต่างๆ รวมทั้งประชาสัมพันธ์ให้ความรู้กับเจ้าหน้าที่ มัคคุเทศน์ รวมทั้งชุมชนในพื้นที่ เพื่อช่วยกันดูแลและอนุรักษ์ต่อไป