‘ศ.นพ.สุธี ยกส้าน’ คว้ารางวัลนักวิทยาศาสตร์การแพทย์เกียรติยศ ประจำปี 2568
วันนี้ (9 มิถุนายน 2568) ผู้สื่อข่าวรายงานว่า มูลนิธิกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ร่วมกับ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ และสมาคมวิทยาศาสตร์การแพทย์ เชิดชู ศ.เกียรติคุณ นพ.สุธี ยกส้าน ที่ปรึกษาหน่วยวิจัยและพัฒนาวัคซีน สถาบันชีววิทยาศาสตร์โมเลกุล มหาวิทยาลัยมหิดล เป็น นักวิทยาศาสตร์การแพทย์เกียรติยศ ประจำปี 2568 ผู้อุทิศตนและมุ่งมั่นอันเป็นที่ประจักษ์ในการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมวัคซีนป้องกันไข้เลือดออกเดงกี 4 สายพันธุ์ เพื่อการต่อยอดในการนำไปใช้ประโยชน์สำหรับคนไทยและทั่วโลก โดยมีกำหนดเข้ารับพระราชทานโล่รางวัลจาก ศ.ดร.สมเด็จพระเจ้าน้องนางเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ในโอกาสเสด็จเป็นองค์ประธานในพิธีเปิดการประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์การแพทย์ ครั้งที่ 33 ณ ศูนย์การประชุมอิมแพ็ค ฟอรั่ม เมืองทองธานี จ.นนทบุรี
นพ.สถาพร วงษ์เจริญ ประธานกรรมการมูลนิธิกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ เปิดเผยว่า มูลนิธิกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ร่วมกับ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ จัดตั้งรางวัลนักวิทยาศาสตร์การแพทย์เกียรติยศขึ้นตั้งแต่ปี 2558 เพื่อเชิดชูเกียรติบุคคลในวงการวิทยาศาสตร์การแพทย์ผู้มีคุณูปการต่อประเทศชาติ โดยปีนี้ได้มอบรางวัลนักวิทยาศาสตร์การแพทย์เกียรติยศให้แก่ ศ.เกียรติคุณ นพ.สุธี ยกส้าน ศาสตราจารย์เกียรติคุณ และที่ปรึกษาหน่วยวิจัยและพัฒนาวัคซีน สถาบันชีววิทยาศาสตร์โมเลกุล มหาวิทยาลัยมหิดล จากผลงานการพัฒนาวัคซีนป้องกันโรคไข้เลือดออกเดงกี 4 สายพันธุ์ ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญของวงการแพทย์และสาธารณสุขไทย ที่ได้รับการยอมรับในระดับนานาชาติ โดยมีผลงานนวัตกรรมเด่น อาทิ นวัตกรรมวัคซีนไข้เลือดออก 4 ชนิด ชุดที่ 1 (พ.ศ.2523 – 2543) วัคซีนไข้เลือดออกชนิดเชื้อมีชีวิตอ่อนฤทธิ์ที่ครอบคลุมทั้ง 4 สายพันธุ์ โดยการทำให้เชื้ออ่อนฤทธิ์ในเซลล์เพาะเลี้ยงปฐมภูมิ ในนามมหาวิทยาลัยมหิดล พ.ศ.2536 ทำการทดลองทางคลินิกในผู้ใหญ่และเด็ก พ.ศ.2527 – 2543 นวัตกรรมวัคซีนไข้เลือดออก 4 ชนิด ชุดที่ 2 (พ.ศ.2547 – ปัจจุบัน) วัคซีนไข้เลือดออกชนิดเชื้อมีชีวิตอ่อนฤทธิ์ที่ครอบคลุมทั้ง 4 สายพันธุ์ โดยการทำให้เชื้ออ่อนฤทธิ์ในเซลล์เพาะเลี้ยงปฐมภูมิ พ.ศ.2548 ทำการทดลองทางคลินิกในผู้ใหญ่ เฟส 1 ในประเทศ Australia ผลการทดสอบพบว่า วัคซีนเดงกีทั้ง 4 ชนิดมีความปลอดภัยสามารถเป็นวัคซีนรวมสายพันธุ์ ฉีดให้แก่คนได้อย่างปลอดภัยในทุกอายุ นวัตกรรมวัคซีนไข้เลือดออก 4 ชนิด รุ่นที่ 3 (พ.ศ.2556) วัคซีนไข้เลือดออกชนิดเชื้อมีชีวิตอ่อนฤทธิ์ที่ครอบคลุมทั้ง 4 สายพันธุ์ โดยการทำให้เชื้ออ่อนฤทธิ์ในเซลล์เพาะเลี้ยงปฐมภูมิ
นพ.สถาพร กล่าวว่า นอกเหนือจากความสำเร็จในการพัฒนาวัคซีนไข้เลือดออกเดงกี 4 สายพันธุ์ ซึ่งได้รับการยกย่องในระดับนานาชาติแล้ว ศ.เกียรติคุณ นพ.สุธี ยกส้าน ยังมีผลงานวิจัยนวัตกรรมวัคซีนที่สำคัญอีกหลายรายการ โดยหนึ่งในนั้น คือ วัคซีนไข้สมองอักเสบเจอี ชนิดลูกผสมระหว่าง วัคซีนไข้สมองอักเสบ JESA 14-14-2 กับวัคซีนไข้เลือดออกเดงกีชนิด Dengue 2 16681 PDK53 โดยการพัฒนาวัคซีนดังกล่าวอาศัย เทคโนโลยีพันธุวิศวกรรม (Genetic Engineering Technology) ที่ทันสมัย เพื่อคัดเลือกสายพันธุ์และองค์ประกอบที่เหมาะสมในการสร้างภูมิคุ้มกัน โดยเป็นความร่วมมือระหว่าง มหาวิทยาลัยมหิดล และ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โดยมีการลงนามในบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (เอ็มโอยู) ในการพัฒนาวัคซีนในระดับอุตสาหกรรม ระหว่างมหาวิทยาลัยมหิดล และ องค์การเภสัชกรรม (อภ.) เมื่อปี พ.ศ.2560 เพื่อผลักดันให้วัคซีนชนิดนี้เข้าสู่กระบวนการผลิตและใช้ประโยชน์ในระบบสาธารณสุขของประเทศ
“นอกจากนี้ ท่านยังมีผลงานตีพิมพ์ในวารสารทางวิชาการระดับชาติและนานาชาติกว่า 200 เรื่อง และได้ทำหน้าที่เป็นกรรมการและอนุกรรมการในหน่วยงานต่างๆ ของกระทรวงสาธารณสุข (สธ.) อย่างต่อเนื่อง ซึ่งสะท้อนถึงบทบาทที่สำคัญของท่านในการขับเคลื่อนนโยบายและการพัฒนาทางการแพทย์ของประเทศ
สำหรับผู้ที่สนใจสามารถติดตามรับฟังการปาฐกถาเกียรติยศ ศ.นพ.เฉลิม พรมมาส เรื่อง งานพัฒนา Dengue Vaccines: บทบาทของนักวิทยาศาสตร์การแพทย์ไทยในระดับสากล องค์ปาฐก นักวิทยาศาสตร์การแพทย์เกียรติยศ โดย ศ.เกียรติคุณ นพ.สุธี ยกส้าน ได้ในวันที่ 11 มิถุนายน 2568 เวลา 10.50 – 11.20 น. ณ ห้องแกรนด์ ไดมอนด์ บอลรูม ชั้น 2 ศูนย์การประชุม อิมแพ็ค ฟอรั่ม เมืองทองธานี หรือรับฟังผ่านทางเพจเฟซบุ๊กการประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์การแพทย์” นพ.สถาพร กล่าว
