เมื่อวันที่ 5 กันยายน น.ส.วศิณี สนแสน ผู้ประสานงานเครือข่ายเด็กรุ่นใหม่ไม่พนัน เปิดเผยว่า ขณะนี้ตู้คีบตุ๊กตาได้แพร่กระจายอย่างกว้างขวางในพื้นที่สาธารณะ โดยไม่มีการควบคุมตามกฎหมาย และยังปรากฏพฤติกรรมของผู้มีอิทธิพลในโลกโซเชียลที่รีวิว ชวนเล่น หรือแนะนำสถานที่เล่นอย่างเปิดเผย ซึ่งอาจเข้าข่าย “โฆษณาส่งเสริมการพนัน” โดยไม่รู้ตัว ทั้งนี้ เครือข่ายเด็กรุ่นใหม่ไม่พนัน มีความกังวลใน 4 ประเด็นคือ ประเด็นที่ 1 ตู้คีบตุ๊กตาเข้าข่ายการพนัน โดยอ้างอิงคำวินิจฉัยของกระทรวงมหาดไทยเมื่อปี 2563 ซึ่งระบุชัดเจนว่า ตู้คีบตุ๊กตาเข้าข่ายผิดพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) การพนัน พ.ศ.2478 เนื่องจากเป็นเครื่องเล่นที่ให้ของรางวัลโดยการเสี่ยงโชค ไม่สามารถควบคุมผลลัพธ์ได้ด้วยฝีมือเพียงอย่างเดียว และไม่มีใบอนุญาตจากรัฐ ซึ่งตู้คีบตุ๊กตาถูกจัดอยู่ในบัญชี ข. หมายเลข 28 ของกฎหมายการพนัน
น.ส.วศิณี กล่าวต่อว่า ประเด็นที่ 2 การรีวิวของอินฟลูเอนเซอร์ (Influencer) อาจผิดกฎหมาย เครือข่ายด็กรุ่นใหม่ขอตั้งคำถามว่า การรีวิวที่มีลักษณะเชิญชวน ชวนเล่น หรือส่งเสริมให้เข้าใช้บริการตู้คีบตุ๊กตา อาจเข้าข่ายความผิดตามมาตรา 12 ของ พ.ร.บ.การพนัน พ.ศ.2478 ที่ห้ามมิให้ โฆษณา ชักชวน หรือจัดให้มีการเล่นพนัน เว้นแต่ได้รับอนุญาต จากการเฝ้าระวังในหลายคลิปวิดีโอหรือโพสต์รีวิว พบการใช้ข้อความหรือภาพที่สื่อถึงความสนุก ได้รางวัลง่าย หรือสร้างแรงจูงใจให้อยากเล่น ลักษณะดังกล่าวอาจคล้ายคลึงกับการชักชวนให้เล่นพนันออนไลน์ ซึ่งอาจส่งผลต่อพฤติกรรมของเด็กและเยาวชน ทำให้เข้าสู่กิจกรรมการพนันโดยไม่รู้ตัว
น.ส.วศิณี กล่าววต่อว่า ประเด็นที่ 3 การแพร่กระจายในพื้นที่สาธารณะโดยไร้การควบคุม ปัจจุบันตู้คีบตุ๊กตาพบได้ในหลากหลายพื้นที่ เช่น ห้างสรรพสินค้า หน้าร้านสะดวกซื้อ แหล่งชุมชน ร้านตู้คีบขนาดใหญ่ที่เรียกตัวเองว่า “อาณาจักรตู้คีบ” และตู้ Stand alone อีกมากมาย โดยพบว่าตู้เหล่านี้ไม่มีการแสดงใบอนุญาต หรือมาตรการควบคุมผู้เล่น ซึ่งอาจนำไปสู่ความเสี่ยงต่อการเข้าถึงของเด็กและเยาวชนโดยไร้การกำกับดูแลที่เหมาะสม และ ประเด็นที่ 4 บทบาทของตำรวจในการบังคับใช้กฎหมาย ซึ่งตนตั้งคำถามนี้ถึงกรณีเมื่อวันที่ 2 กันยายน 2568 หลังจากที่กระทรวงมหาดไทยได้มีคำวินิจฉัยชัดเจนว่า “ตู้คีบตุ๊กตา” เข้าข่ายผิดกฎหมาย เหตุใดเจ้าหน้าที่ตำรวจจึงยังไม่มีการดำเนินการอย่างจริงจัง ทั้งในการตรวจสอบตู้คีบที่ไม่มีใบอนุญาต และการจัดการกับเนื้อหาออนไลน์ที่อาจส่งเสริมการพนัน และในขณะเดียวกัน ยังไม่มีความชัดเจนว่าหน่วยงานใดเป็นผู้รับผิดชอบโดยตรงในการกำกับดูแลกิจกรรมลักษณะนี้
“การปล่อยให้ตู้คีบตุ๊กตา ขยายตัวโดยไม่มีมาตรการควบคุม และการปล่อยให้เนื้อหาออนไลน์ที่ชักชวนให้เล่นแพร่กระจายในหมู่เยาวชน อาจกลายเป็นจุดเริ่มต้นของปัญหาสังคมในอนาคต กรณีการควบคุมบุหรี่ไฟฟ้าเป็นตัวอย่างที่สะท้อนให้เห็นว่า เมื่อรัฐมีท่าทีชัดเจนในการกำกับดูแล ย่อมสามารถสร้างการเปลี่ยนแปลงเชิงบวกได้ ดังนั้นการกำหนดนโยบายและมาตรการที่เข้มงวดต่อกิจกรรมเสี่ยง เช่น ตู้คีบตุ๊กตา จึงเป็นสิ่งจำเป็น ก่อนที่ปัญหาจะลุกลามจนไม่สามารถควบคุมได้ในภายหลัง” น.ส.วศิณี กล่าว
สำหรับความเคลื่อนในประเด็นตู้คีบตุ๊กตา “เครือข่ายเด็กรุ่นใหม่ไม่พนัน” เตรียมจัดเวทีสาธารณะเพื่อสื่อสารให้สังคมมีความเข้าใจต่อปัญหาตู้คีบที่มีความซับซ้อนและสังคมส่วนใหญ่ยังสับสนว่าเป็นการพนันหรือไม่?โดยจัดขึ่นในวาระวันเยาวชนแห่งชาติประจำปี 2568 ซึ่งจะจัดขึ้นในวันที่ 18 กันยายน 2568 ณ จามจุรีสแควร์ เวลา 13.00 น. เป็นต้นไป
