อย.ผนึก 4 แพลตฟอร์มใหญ่ ใช้ AI สกัด ‘สินค้าปลอม-โฆษณาเกินจริง’ ชี้ลดปัญหาได้ถึง 50%
เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายนนายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เป็นประธานในพิธีลงนามความร่วมมือ “อย. Connect Marketplace” ระหว่างสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) กับ แพลตฟอร์มขายสินค้าออนไลน์ 4 บริษัท โดยมี นพ.สมฤกษ์ จึงสมาน ปลัดสธ. ร่วมเป็นสักขีพยาน ที่อาคาร OSSC สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา

นายพัฒนา กล่าวว่า การจัดงานครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อขับเคลื่อนนโยบายสำคัญของ สธ.ร่วมกับแพลตฟอร์มอี-คอมเมิร์ซ 2 ด้านหลัก คือ 1.ด้านการป้องกันการโฆษณาและการลักลอบขายผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ไม่ได้รับอนุญาตในแพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อความปลอดภัยของสุขภาพคนไทยทุกมิติ และ 2.ด้านการส่งเสริมเศรษฐกิจสุขภาพ ขยายโอกาสทางการตลาดให้แก่ผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนที่ผลิตโดยคนไทย สะท้อนเจตนารมณ์ในการคุ้มครองผู้บริโภคให้ก้าวทันโลกวิถีใหม่ โดยนำเทคโนโลยีที่มีประสิทธิภาพมาแก้ไขปัญหาสินค้าที่ละเมิดกฎหมาย สร้างสภาพแวดล้อมที่น่าเชื่อถือและปลอดภัยในการเลือกซื้อสินค้าออนไลน์ รวมไปถึงการส่งเสริมให้ผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนของไทย สามารถขยายตลาดผ่านช่องทางการจำหน่ายบนแพลตฟอร์มอี-มาร์เก็ตเพลส (E-Marketplace) ออกไปสู่ตลาดโลก ภายใต้แนวคิด “From Local to Global”
ผู้สื่อข่าวถามว่า ปัจจุบันพบการกระทำผิดในการขายของออนไลน์ผ่านแพลตฟอร์มด้วยลักษณะใดมากที่สุด นายพัฒนา กล่าวว่า ส่วนใหญ่จะเป็นการจำหน่ายสินค้าปลอม สินค้าที่ไม่ผ่านการอนุญาตโดย อย. ไปจนถึงการจำหน่ายสารตั้งต้นที่สามารถนำไปทำเป็นยาเสพติดได้ ซึ่งความร่วมมือครั้งนี้ จะช่วยสกัดกั้นปัญหาดังกล่าวได้ ผ่านการใช้ AI คอยตรวจจับทั้งภาพ และข้อความที่ใช้ในการขายสินค้า ซึ่งจะมีการร่วมมือกันระหว่าง อย. กับแพลตฟอร์ม เพื่ออัพเดตข้อมูล โดยเฉพาะข้อความที่ใช้ในการโฆษณาขายสินค้า เพื่อป้องกันไม่ให้มีการใช้คำแทนในการขายสินค้าที่ไม่ถูกต้อง อย่างไรก็ตาม ที่ผ่านมามีการเริ่มใช้ระบบตรวจสอบไปแล้ว พบว่าปัญหาต่างๆ ลดลงถึงร้อยละ 50 โดยเฉพาะสินค้าที่มีการโฆษณาเกินความเป็นจริง

ขณะที่ นพ.สมฤกษ์ กล่าวว่า วันนี้นับเป็นความร่วมมือที่สำคัญที่ สธ. โดย อย.ได้ลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) ร่วมกับอี-มาร์เก็ตเพลส ทั้ง 4 แห่ง ได้แก่ ลาซาด้า (LAZADA) ช้อปปี้ (SHOPEE) ไลน์แมน (LINE MAN) และ แกร็บ (GRAB) ถือเป็นก้าวสำคัญของการยกระดับกลไกการคุ้มครองผู้บริโภคในยุคดิจิทัลระหว่างภาครัฐและเอกชน โดยร่วมกันจัดทำระบบป้องกันและลดการโฆษณาขายผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ผิดกฎหมายบนแพลตฟอร์มออนไลน์ ซึ่งจะช่วยให้ประชาชนมั่นใจได้ว่า ผลิตภัณฑ์สุขภาพที่จำหน่ายบนแพลตฟอร์มออนไลน์เป็นสินค้าที่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้อง เชื่อถือได้ ควบคู่ไปกับการสนับสนุนให้ผู้ประกอบการผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนไทยได้มีช่องทางการจำหน่ายที่เข้าถึงผู้บริโภคได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และขยายโอกาสของสินค้าไทยให้เติบโตและพร้อมเป็นส่วนหนึ่งในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศให้ก้าวหน้าไปอย่างมั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืน
ด้าน ภญ.สุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา กล่าวว่า นอกจากการขยายช่องทางการจำหน่ายผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนบนแพลตฟอร์มอี-มาร์เก็ตเพลส แล้ว อย.ได้จัดทำเว็บไซต์รวมข้อมูลผลิตภัณฑ์สุขภาพชุมชนทั่วประทศ พร้อมระบบส่งต่อข้อมูลไปยังแพลตฟอร์ม อี-มาร์เก็ตเพลสต่างๆ เพื่อนำไปใช้จัดหมวดหมู่สินค้าให้ง่ายต่อการค้นหามากยิ่งขึ้น รวมถึงประสานแพลตฟอร์มจัดโปรโมชั่นส่งเสริมการขายด้วย สำหรับการยกระดับความปลอดภัยให้ผู้บริโภคนั้น อย.ร่วมกับแพลตฟอร์มดิจิทัลจัดทำระบบรับ-ส่ง ข้อมูลการอนุญาตผลิตภัณฑ์สุขภาพด้วยส่วนต่อประสานโปรแกรมประยุกต์ (Application Programing Interface: API) เช่น ชื่อผลิตภัณฑ์ เลข อย. สถานะของผลิตภัณฑ์ เพื่อใช้ในการจัดทำระบบป้องกัน ไม่ให้ร้านค้าลักลอบวางขายผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ไม่ได้รับอนุญาต และจัดส่งบัญชีดำ (Black List) รายการสินค้าและข้อความโฆษณาผิดกฎหมายให้แก่แพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อนำไปใช้พัฒนาระบบปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) ให้สามารถกวาดจับและปิดกั้นการขายผลิตภัณฑ์และการโฆษณาที่ผิดกฎหมายได้อย่างมีประสิทธิภาพ บรรลุเป้าหมายตามวัตถุประสงค์ของความร่วมมือ
ทั้งนี้ หากผู้บริโภคสามารถตรวจสอบข้อมูลผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ได้รับอนุญาตจาก อย. ได้ที่เว็บไซต์ www.fda.moph.go.th และ Line @FDAThai กรณีที่พบผลิตภัณฑ์ที่ต้องสงสัยหรือไม่ได้รับอนุญาตสามารถแจ้งได้ที่สายด่วน อย.1556 หรือผ่าน Email: [email protected], Line @FDAThai, Facebook: FDAThai หรือ ตู้ ปณ.1556 ปณฝ.กระทรวงสาธารณสุข จ.นนทบุรี 11004 หรือ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด(สสจ.) ทั่วประเทศ

