กรมอนามัยวางระบบคัดกรองดูแล ‘หญิงตั้งครรภ์’ ใช้สารเสพติด แนะไม่ตัดสิน ไม่ตีตรา 

กรมอนามัยวางระบบคัดกรองดูแล ‘หญิงตั้งครรภ์’ ใช้สารเสพติด แนะไม่ตัดสิน ไม่ตีตรา 

วันนี้ (24 พฤศจิกายน 2568) พญ.นงนุช ภัทรอนันตนพ รองอธิบดีกรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เป็นประธานเปิดการประชุมเชิงปฏิบัติการแลกเปลี่ยนเรียนรู้แนวทางการดำเนินงานคัดกรองสารเสพติด ระดับเขต พร้อมด้วย พญ.ทิพา ไกรลาศ ผู้อำนวยการสำนักส่งเสริมสุขภาพ ณ โรงแรมเอบีน่า เฮาส์ กรุงเทพมหานคร

พญ.นงนุช กล่าวว่า การใช้สารเสพติดในหญิงตั้งครรภ์นับเป็นปัญหาทางสาธารณสุขที่มีผลกระทบอย่างรุนแรงและซับซ้อน ไม่เพียงแต่ต่อสุขภาพของหญิงตั้งครรภ์เอง แต่ยังส่งผลกระทบต่อพัฒนาการของทารกในครรภ์ รวมถึงคุณภาพชีวิตของเด็กในระยะยาว ทั้งทางร่างกาย จิตใจและสังคม กรมอนามัยให้ความสำคัญในการส่งเสริมสุขภาพหญิงตั้งครรภ์ ซึ่งการคัดกรองสารเสพติด ถือเป็นขั้นตอนแรกที่จะนำไปสู่การช่วยเหลือ ฟื้นฟู และดูแลอย่างเหมาะสม ภายใต้แนวคิด “ไม่ตัดสิน ไม่ตีตรา และคำนึงถึงสิทธิมนุษยชนอย่างสูงสุด”
เพื่อให้หญิงตั้งครรภ์กลุ่มเสี่ยงที่ใช้สารเสพติดได้รับการประสานดูแลจากทีมสหวิชาชีพ ได้แก่ สูติแพทย์ พยาบาล จิตแพทย์ สังคมสงเคราะห์ และหน่วยบำบัดยาเสพติด โดยเน้นการรักษา ฟื้นฟู และลดอันตราย (Harm Reduction) เพื่อให้สามารถเลิกใช้สารและตั้งครรภ์ได้อย่างปลอดภัย

พญ.ทิพา กล่าวถึงการประชุมเชิงปฏิบัติการแลกเปลี่ยนเรียนรู้แนวทางการดำเนินงานคัดกรองสารเสพติด ระดับเขต ว่า เพื่อเปิดพื้นที่ให้หน่วยงานต่างๆ ได้แลกเปลี่ยนประสบการณ์ ปัญหา อุปสรรค และแนวทางปฏิบัติที่เป็นรูปธรรม ในการดำเนินงานคัดกรองสารเสพติดในหญิงตั้งครรภ์ ทั้งในระดับโรงพยาบาล สถานบริการสุขภาพปฐมภูมิ และในชุมชน โดยเฉพาะการทำงานร่วมกันแบบบูรณาการ ระหว่างฝ่ายสาธารณสุข หน่วยงานด้านสังคม หน่วยงานด้านยาเสพติด และภาคประชาสังคม ซึ่งการประชุมครั้งนี้ จะเป็นจุดเริ่มต้นของการสร้าง “แนวปฏิบัติที่เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่” และเป็นเวทีที่นำไปสู่การพัฒนา “แนวทางกลาง”
ที่สามารถขับเคลื่อนระดับนโยบายได้ต่อไปในอนาคต มีผู้เข้าร่วมประชุม ประกอบด้วย ผู้แทนสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) โรงพยาบาลศูนย์ โรงพยาบาลทั่วไป หน่วยบริการปฐมภูมิ ผู้แทนจากหน่วยงานภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้อง