กรมอุทยานฯน้อมรับความสูญเสีย ทำพลายหูพับล้มระหว่างเคลื่อนย้ายจากภูเวียง ไปภูหลวง ชี้คือความเสียหายที่ประเมินค่าไม่ได้
วันที่ 4 กุมภาพันธ์ นายสุขี บุญสร้าง ผู้อำนวยการสำนักอนุรักษ์สัตว์ป่า กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่าและพันธุ์พืช เปิดเผยถึงกรณี สูญเสียของช้างป่า “พลายหูพับ” ระหว่างปฏิบัติการเคลื่อนย้าย จากพื้นที่ อ.ภูเวียง จ.ขอนแก่น ไปยังเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูหลวง จ.เลย ตามคำสั่งของศาลปกครองขอนแก่น โดยพลายหูพับ ได้ล้มระหว่างขนย้ายนั้น โดยเบื้องตน ทางสัตวแพทย์ ที่ดูแลระหว่างการขนย้ายแจ้งว่า พลายหูพับ เกิดอาการสำลักอาหาร และช็อค จนล้ม ซึ่งสัตวแพทย์พยายามช่วยชีวิตอย่างเต็มความสามารถแล้ว แต่ไม่สามารถช่วยได้ โดยในขณะนี้ สัตวแพทย์อยู่ระหว่างการผ่าซากพลายหูพับ เพื่อหาสาเหตุที่ชัดเจนต่อไป
ทั้งนี้ พลายสีดอหูพับ ช้างป่าภูหลวง เพศผู้ อายุประมาณ 15-20 ปี ซึ่งมีพฤติกรรมย้ายถิ่นฐานจากเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าภูค้อ-ภูกระแต จ.เลย เข้ามาอาศัยหากินในเขตพื้นที่เกษตรกรรมและพื้นที่อุทยานแห่งชาติภูเวียง ตั้งแต่ปี พ.ศ.2566 จนถึงปัจจุบัน ซึ่งหลังจากที่ได้มากินที่บริเวณ ต.เมืองเก่าพัฒนา อ.เวียงเก่า จ.ขอนแก่น สร้างความเดือดร้อนกับชาวบ้าน และพลายสีดาหูพับ เมื่อปี 2568 ที่ผ่านมา ได้ทำร้ายชาวบ้านเสียชีวิตถึง 2 ราย จนทำให้ชาวบ้าน ได้ไปร้องกับศาลปกครองขอนแก่น
โดย เมื่อวันที่ 30 กันยายน 2568 ศาลปกครองมีคำสั่งให้ กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่าและพันธุ์พืชเคลื่อนย้ายช้างป่า ออกจากพื้นที่ จนกระทั่งเวลาประมาณ 19.00น. พลายหูพับออกหากินที่บริเวณบ้านโคกม่วง ต.เมืองเก่าพัฒนา อ.เวียงเก่า เจ้าหน้าที่ได้ใช้การยิงยาซึมใส่พลายหูพับ จากนั้นได้ต้อนให้เดินมาที่ไร่อ้อยท้ายหมู่บ้าน ก่อนจะใช้รถแบคโฮขุดดิน เพื่อทำทางให้รถบรรทุกสิบล้อจอด ก่อนที่เจ้าหน้าที่จะใช้เชือกผูกตัดช่วยกันนำขึ้นรถสิบล้อ เพื่อเคลื่อนย้ายไปที่โครงการฟื้นฟูอาหารช้างป่าภูหลวง อันเนื่องมาจากโครงการพระราชดำริ อ.ภูหลวง จ.เลย จากนั้นจะมีการดูแลเพื่อปรับพฤติกรรม เพื่อไม่ให้มีนิสัยดุร้าย และจำเส้นทางที่จะกลับมาหากินในพื้นที่ จ.ขอนแก่น พร้อมกับติดเครื่องติดตามตัวกับพลายหูพับ โดยตลอด 2 ข้างทางที่เคลื่อนช้างผ่าน มีชาวบ้านยอมอดตาหลับขับตานอน เพื่อที่จะเห็นพลายหูพับ
วันเดียวกัน ทางกรมอุทยานฯก็ได้ออกแถลงการณ์ เกี่ยวกับการล้มของพลายหูพับ ระหว่างการเคลื่อนย้ายว่า
ตามที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช โดยสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 8 (ขอนแก่น) ได้ดำเนินการเคลื่อนย้ายช้างป่า “พลายหูพับ” เพื่อแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในพื้นที่ป่าดงลาน และได้เกิดความสูญเสียขึ้นในระหว่างการปฏิบัติงานนั้น
กรมอุทยานแห่งชาติฯ ขอแสดงความเสียใจอย่างสุดซึ้งต่อการล้มของพลายหูพับ และขออภัยต่อพี่น้องประชาชนที่รักและห่วงใยในทรัพยากรสัตว์ป่าต่อเหตุการณ์ในครั้งนี้
กรมอุทยานแห่งชาติฯ ขอชี้แจงถึงความจำเป็นและบริบทที่เกิดขึ้นและนำไปสู่เหตุการณ์ในครั้งนี้ ดังนี้
1.ความจำเป็นต่อความปลอดภัยของชีวิตและทรัพย์สินประชาชน
พลายหูพับเป็นช้างป่าที่มีพฤติกรรมอาศัยนอกพื้นที่ป่าอนุรักษ์มาอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ปี พ.ศ. 2566 โดยข้ามเขตจาก จ.เลย เข้าสู่ชุมชนในหลายอำเภอของ จ.ขอนแก่น แม้เจ้าหน้าที่จะพยายามผลักดันทุกวิถีทางแต่ไม่เป็นผลสำเร็จ อีกทั้งที่ผ่านมาได้เกิดเหตุสลดมี ประชาชนเสียชีวิตจากเหตุการณ์นี้ไปแล้วถึง 2 ราย กรมฯ จึงตระหนักถึงความรุนแรงของสถานการณ์และมีความจำเป็นอย่างยิ่งที่ต้องตัดสินใจเคลื่อนย้ายเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดความสูญเสียต่อชีวิตของพี่น้องประชาชนไปมากกว่านี้
2. การปฏิบัติตามความเดือดร้อนและการร้องเรียนทางกฎหมาย
กรมอุทยานแห่งชาติฯ ได้รับเสียงสะท้อนและความเดือดร้อนจากราษฎรในพื้นที่ป่าดงลาน ซึ่งนำไปสู่กระบวนการร้องเรียนต่อศาลปกครอง กรมฯ ในฐานะหน่วยงานรับผิดชอบหลัก จึงได้พิจารณาแล้วว่าการดำเนินการเคลื่อนย้ายเป็นแนวทางที่เหมาะสมที่สุดภายใต้บริบทของความจำเป็นทางกฎหมายและเสียงเรียกร้องของสังคม เพื่อยุติความขัดแย้งที่ยืดเยื้อ
3. ความรับผิดชอบต่อเหตุการณ์สุดวิสัย
แม้ปฏิบัติการครั้งนี้จะมุ่งหวังให้เกิดความปลอดภัยแก่ทุกฝ่าย แต่ความสูญเสียที่เกิดขึ้นระหว่างการใช้เคลื่อนย้าย คือบทเรียนที่เจ็บปวดสำหรับเจ้าหน้าที่ทุกคน กรมฯ ขอยืนยันว่าเราไม่ได้นิ่งนอนใจและกำลังเร่งชันสูตรหาสาเหตุโดยละเอียดร่วมกับผู้เชี่ยวชาญจากภายนอก เพื่อตรวจสอบทุกขั้นตอนอย่างโปร่งใส
กรมอุทยานแห่งชาติฯ ขอน้อมรับผิดต่อความสูญเสียที่เกิดขึ้น และจะนำทุกข้อเสนอแนะรวมถึงคำวิพากษ์วิจารณ์จากภาคประชาชน มาเป็นบทเรียนในการปรับปรุงมาตรฐานการทำงานให้มีความรัดกุมและปลอดภัยต่อชีวิตสัตว์ป่ามากขึ้น เราตระหนักดีว่าความผิดพลาดครั้งนี้คือความเสียหายที่ประเมินค่าไม่ได้ และขอขอบคุณทุกภาคส่วนที่ยังคงให้ความสำคัญและร่วมตรวจสอบการทำงานของกรมฯ เสมอมา
