ตรุษจีน65%เลี่ยงจุดธูป-เผากระดาษ อนามัยโพลชี้ ‘คนไทย’ ห่วงสุขภาพคลีนบ้าน-สวมแมสก์กันฝุ่น
เมื่อวันที่ 16 กุมภาพันธ์ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เปิดเผยผลอนามัยโพล เรื่อง เทศกาลตรุษจีนกับการป้องกันผลกระทบจาก PM2.5 พบประชาชนส่วนใหญ่ ร้อยละ 65 เลี่ยงการจุดธูปหรือเผากระดาษเงินกระดาษทอง ร้อยละ 61.4 สวมหน้ากากป้องกันฝุ่น และ ร้อยละ 60.1 ทำความสะอาดที่พักอาศัยให้ปลอดฝุ่นในช่วงเทศกาลตรุษจีน
พญ.อัมพร เบญจพลพิทักษ์ อธิบดีกรมอนามัย กล่าวว่า สำหรับเทศกาลตรุษจีนปี 2569 กรมอนามัยได้สำรวจความคิดเห็นและพฤติกรรมประชาชนเกี่ยวกับกิจกรรมช่วงตรุษจีน การเลือกซื้ออาหารและของไหว้ รวมถึงการป้องกันสุขภาพจากฝุ่น PM2.5 โดยสำรวจข้อมูลระหว่างวันที่ 1–31 ธันวาคม 2568 จากกลุ่มตัวอย่าง 1,044 คน พบว่า ร้อยละ 50.8 มีแผนไปซื้อของไหว้ในวันจ่าย รองลงมา ร้อยละ 49.0 มีแผนไหว้เจ้าและไหว้บรรพบุรุษ ขณะที่ร้อยละ 31.1 ไม่มีแผนทำกิจกรรมดังกล่าวในช่วงตรุษจีน สะท้อนถึงรูปแบบการดำเนินชีวิตที่หลากหลายมากขึ้นในสังคมปัจจุบัน
“สำหรับการเลือกซื้อของไหว้ ร้อยละ 68.9 มีแผนจะซื้ออาหารหรือของไหว้ในวันตรุษจีน
โดยผู้ตอบระบุว่า จะเลือกจากความสะอาดและความปลอดภัยของแหล่งจำหน่ายเป็นปัจจัยหลัก ร้อยละ 32.1 รองลงมาคือ จากแหล่งที่ได้รับมาตรฐานหรือมีป้ายรับรองจากทางราชการ ร้อยละ 26.8 และจากแหล่งจำหน่ายที่มีความน่าเชื่อถือ ร้อยละ 10.8 โดยส่วนใหญ่นิยมซื้อจากห้างสรรพสินค้าและซูเปอร์มาร์เก็ต ร้อยละ 73.2 รองลงมาคือ ตลาดสด ร้อยละ 68.4 และสั่งซื้อผ่านระบบออนไลน์ ร้อยละ 18.2” พญ.อัมพร กล่าว
ทั้งนี้ อธิบดีกรมอนามัย กล่าวว่า หลังเสร็จพิธีไหว้ ส่วนใหญ่จะจัดการอาหารตามหลักสุขาภิบาล โดยอุ่นร้อนก่อนบริโภค ร้อยละ 60.5 บริโภคทันที ร้อยละ 21.9 และเก็บรักษาอาหารไว้ในตู้เย็นเพื่อบริโภคภายหลัง ร้อยละ 8.1 เพื่อลดความเสี่ยงต่อการเกิดโรคจากอาหารเป็นสื่อ กรมอนามัยแนะหลัก 4 ล. ได้แก่
1) ล. เลือก เลือกซื้ออาหาร เซ่น ไหว้ จากแหล่งที่เชื่อถือได้ หรือมีป้ายรับรองของราชการ 2) ล. ล้าง ล้างผัก-ผลไม้ และเนื้อสัตว์ให้สะอาดก่อนนำมาปรุงประกอบอาหาร 3) ล. เลี่ยง เลี่ยงปรุงอาหารที่ใช้น้ำมันหรือไขมันมาก และปรุงประกอบอาหารให้สุกด้วยความร้อนอย่างทั่วถึง 4) ล. ลด อาหารที่มาจากแป้งและน้ำตาล ควรกินอาหารไหว้เจ้าประเภท Low Carb หรือคาร์โบไฮเดรตต่ำเปลี่ยนเป็นอาหารที่มีโปรตีนสูง ไขมันต่ำ มีวิตามินและกากใยสูง เพื่อลดความเสี่ยงจากโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง หรือ NCDs
ด้าน นพ.นเรศฤทธิ์ ขัดธะสีมา รองอธิบดีกรมอนามัย กล่าวว่า เทศกาลตรุษจีนมักเป็นช่วงที่สถานการณ์ฝุ่น PM2.5 สูงในหลายจังหวัด โดยผลอนามัยโพลยังพบว่า ประชาชนให้ความสำคัญและมีการจัดกิจกรรมที่อาจก่อให้เกิดฝุ่น ได้แก่ การจุดธูปหรือเทียน ร้อยละ 12.3 การเผากระดาษเงินกระดาษทอง ร้อยละ 10.1 และการจุดประทัด ร้อยละ 7.0 ขณะที่พฤติกรรมป้องกันตนเองจากฝุ่น พบว่า ประชาชนให้ความสำคัญกับการลดแหล่งกำเนิดฝุ่นเป็นอันดับแรก คือ หลีกเลี่ยงจุดธูปหรือเผากระดาษเงินกระดาษทอง ร้อยละ 65.0 สวมหน้ากากป้องกันฝุ่น ร้อยละ 61.4 และทำความสะอาดที่พักอาศัยให้สะอาดปลอดฝุ่น ร้อยละ 60.1
“ขอความร่วมมือประชาชนร่วมกันปรับพฤติกรรมในช่วงเทศกาลตรุษจีน ด้วยการลดกิจกรรมที่ก่อให้เกิดฝุ่น เลือกวิธีการประกอบพิธีกรรมที่เป็นมิตรต่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม ติดตามสถานการณ์คุณภาพอากาศอย่างใกล้ชิด และปฏิบัติตามคำแนะนำด้านสาธารณสุขอย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะการดูแลกลุ่มเปราะบาง เพื่อให้การเฉลิมฉลองเทศกาลตรุษจีนเป็นไปอย่างปลอดภัย ลดความเสี่ยงจากฝุ่น PM2.5” นพ.นเรศฤทธิ์ กล่าว
