กมธ.สาธารณสุขถกอนาคตกัญชา 2 ฝ่ายเห็นต่าง ดันคุมเข้ม-ค้านคืนบัญชียาเสพติด

เมื่อวันที่ 18 มิถุนายน ที่รัฐสภา นายสกลธี ภัททิยกุล ประธานคณะกรรมาธิการการสาธารณสุข สภาผู้แทนราษฎร เป็นประธานการประชุมศึกษานโยบายกัญชาของกระทรวงสาธารณสุข โดยเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าชี้แจง อาทิ กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เครือข่ายแพทย์ นักวิชาการและภาคประชาชนต้านภัยยาเสพติด รวมถึงเครือข่ายเขียนอนาคตกัญชาไทย

นพ.เทวัญ ธานีรัตน์ รองอธิบดีกรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก กล่าวว่า กรมมีหน้าที่กำกับดูแลสมุนไพรควบคุมตามพระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ.2542 และมีความกังวลต่อผลกระทบที่เกิดขึ้นหลังการปลดล็อกกัญชาเมื่อปี 2565 โดยในปี 2568 กระทรวงสาธารณสุขได้ออกกฎหมายลำดับรอง 3 ฉบับ เพื่อกำกับการศึกษา วิจัย การจำหน่าย การแปรรูป และการส่งออก ทั้งนี้ การใช้ช่อดอกกัญชาจะต้องอยู่ภายใต้การดูแลทางการแพทย์และมีใบสั่งจากผู้ประกอบวิชาชีพที่เกี่ยวข้อง ขณะเดียวกันกระทรวงสาธารณสุขได้จัดตั้งกองกัญชาทางการแพทย์เพื่อกำกับดูแลและส่งเสริมการใช้กัญชาอย่างถูกต้องตามกฎหมาย

นพ.เทวัญกล่าวว่า กรมการแพทย์แผนไทยฯ ได้ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องยกร่างพระราชบัญญัติกัญชาและกัญชง ซึ่งเคยเสนอเข้าสู่กระบวนการพิจารณาของคณะรัฐมนตรีในรัฐบาลก่อน แต่ไม่ทันเข้าสู่วาระเนื่องจากมีการยุบสภา ปัจจุบันอยู่ระหว่างการรับฟังความคิดเห็นสาธารณะ คาดว่าจะแล้วเสร็จภายในเดือนกรกฎาคม ก่อนเสนอเข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรีต่อไป

ด้านผู้แทนสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ชี้แจงว่า การกำกับดูแลผลิตภัณฑ์กัญชาในส่วนที่เป็นยาและสมุนไพรอยู่ภายใต้การควบคุมของ อย. โดยมีการออกใบอนุญาตใน 3 ส่วน ได้แก่ สถานที่ผลิตหรือแปรรูป การนำเข้า และการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ พร้อมตรวจสอบมาตรฐานและความถูกต้องของฉลากผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

ขณะที่ รศ.นพ.สมิทธิ์ ศรีสนธิ์ ผู้แทนเครือข่ายแพทย์ นักวิชาการและภาคประชาชนต้านภัยยาเสพติด แสดงความเห็นว่า หลังการปลดล็อกกัญชาในปี 2565 ได้เกิดผลกระทบในหลายมิติ และเสนอให้พิจารณานำกัญชากลับเข้าสู่บัญชียาเสพติดชั่วคราว ก่อนที่จะมีกฎหมายเฉพาะออกมาควบคุมอย่างชัดเจน พร้อมเรียกร้องให้มีการสื่อสารสาธารณะเกี่ยวกับผลกระทบด้านสุขภาพจากการใช้กัญชาอย่างต่อเนื่อง

ด้าน น.ส.ช่อขวัญ คิตตี้ ช่อผกา ประธานเครือข่ายเขียนอนาคตกัญชาไทย พร้อมด้วยตัวแทนเครือข่าย เข้าชี้แจงต่อกรรมาธิการถึงผลกระทบที่เกิดขึ้นจากความไม่ชัดเจนของกฎหมาย โดยระบุว่าผู้ประกอบการและเกษตรกรที่ดำเนินการถูกต้องตามกฎหมายได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงนโยบายอย่างต่อเนื่อง ขณะที่การบังคับใช้กฎหมายในบางพื้นที่ยังมีปัญหา

เครือข่ายฯ เห็นด้วยกับการมีกฎหมายควบคุมกัญชาโดยเฉพาะ แต่ไม่เห็นด้วยกับการนำกัญชากลับไปเป็นยาเสพติด พร้อมเสนอให้การจัดทำกฎหมายเปิดโอกาสให้ภาคประชาชน ผู้ป่วย ผู้ประกอบการ และเกษตรกรมีส่วนร่วม เพื่อให้เกิดความสมดุลระหว่างการคุ้มครองสุขภาพประชาชนและการใช้ประโยชน์ทางเศรษฐกิจและการแพทย์

ด้าน นพ.บุญญาภา นาชัยเวียง ปุณณนิฏฐา กรรมาธิการการสาธารณสุข ซึ่งเป็นจิตแพทย์ แสดงความกังวลต่อแนวโน้มผู้ป่วยจิตเวชที่เกี่ยวข้องกับการใช้กัญชา พร้อมเสนอให้มีการกำหนดข้อบ่งใช้ทางการแพทย์ที่ชัดเจน รวมถึงติดตามผลกระทบด้านสุขภาพจิตอย่างใกล้ชิด

ขณะที่นายสกลธีกล่าวสรุปว่า คณะกรรมาธิการต้องการให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งสำรวจผลกระทบจากการใช้กัญชา ตรวจสอบร้านจำหน่ายและผลิตภัณฑ์ที่ได้รับอนุญาต รวมถึงเปิดรับข้อเสนอจากทุกภาคส่วน เพื่อประกอบการพิจารณาแนวทางกำกับดูแลกัญชาในอนาคตให้เกิดความสมดุลต่อทั้งผู้บริโภค ผู้ประกอบการ และสังคมโดยรวม