ต้นไม้สูงใหญ่นับร้อยต้นบนพื้นที่1,200 ไร่ที่เห็นนี้ คือ ป่าผืนสุดท้ายของภาคอีสานที่ยังคงความอุดมสมบูรณ์ โดยชาวบ้านหนองบั่ว ตำบลช้างเผือก อำเภอสุวรรณภูมิ จังหวัดร้อยเอ็ด ได้ร่วมกันปกป้องดูแล เปรียบเสมือนเป็นเส้นเลือดใหญ่ที่เชื่อมความสามัคคีและล่อเลี้ยงคนในชุมชนกว่า 250 ครัวเรือน ให้ได้อยู่ ได้กิน และได้ใช้มาหลายชั่วอายุคน
แต่กว่าผืนป่าแห่งนี้จะเขียวขจีและอุดมสมบูรณ์อย่างที่เห็น ในอดีตต้องเผชิญกับการถูกลักลอบตัดไม้ทำลายป่า เนื่องจากต้นไม้ส่วนใหญ่เป็นไม้พะยุงอายุหลายร้อยปี ทำให้เป็นที่หมายตาจากบุคคลภายนอก ถึงยุคที่เรียกว่า “ทุนมา ป่าแตก น้ำตัน” ส่งผลกระทบทำให้สภาพป่าเสื่อมโทรมลงอย่างช้าๆ
แม้ราคาที่สูงมากของไม้พะยุง ก็ไม่สามารถจูงใจให้ชาวบ้านที่นี้ตัดไปขายได้ แต่กลับกันพวกเขาได้รวมพลังช่วยปกป้องดูแลผืนป่าแห่งนี้ โดยการสร้างเป็นป่าชุมชนดงทำเล – ดอนใหญ่บ้านหนองบั่ว ให้เป็นพื้นที่สาธารณะเพื่อให้ชาวบ้านได้ใช้ประโยชน์ร่วมกัน เน้นการเชื่อมโยง บ้าน วัด โรงเรียน เข้ามามีบทบาทและร่วมกันปกป้อง
เมื่อเป็นป่าชุมชน หน่วยเฝ้าระวังป่าแห่งนี้ จึงเป็นชาวบ้านที่สมัครใจเข้าร่วมเป็นจิตอาสาพิทักษ์ป่า คอยทำหน้าที่เฝ้าระวัง ตรวจคนเข้า – ออก พื้นที่ชุมชนอย่างเข้มงวด ตลอด 24 ชั่วโมง
ถึงแม้จะเป็นความเสี่ยง แต่ด้วยจิตสำนึกของคนในชุมชนที่มองว่า “หากไม่มีป่า ก็จะไม่มน้ำ” จึงกลายมาเป็นจุดเร่ิมต้นที่ทำให้คนในชุมชนหลายร้อยคนลุกขึ้นมาช่วยกันวางแผนปกป้องผืนป่าแห่งนี้ด้วยชีวิตของพวกเขาเอง
