หาบเร่ พ้อ เหมือนเคยถูกหลอกให้เลือกผู้ว่าฯ ช้ำถูกไล่ แถมโดนถามกลับ สิทธิมนุษยชนคืออะไร
เมื่อวันที่ 20 มิถุนายน ที่ลานด้านหน้าหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร (BACC) เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย ร่วมกับเครือข่ายภาคประชาสังคม จัดงาน วาทะผู้นำ วาระสิทธิมนุษยชน ‘กรุงเทพฯ เมืองที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง’ เพื่อเปิดพื้นที่รับฟังเสียงจากภาคประชาสังคม นักกิจกรรม ผู้ที่อยู่ในวงการสิทธิมนุษยชน และว่าที่ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ร่วมตั้งคำถามว่า กรุงเทพฯ จะเป็นเมืองที่เคารพสิทธิมนุษยชน โดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลังได้อย่างไร
บรรยากาศภายในงาน นอกจากเสวนาหลักทั้ง 3 เวที ยังมีกิจกรรมอัดแน่นตลอดทั้งวัน อาทิ Bangkok Youth Forum เวทีเสียงของเยาวชน พร้อมพื้นที่แลกเปลี่ยนประเด็นและข้อเสนอจากเยาวชนถึงผู้ว่าฯ กทม. , Human Rights Playducation Zone ชวนเล่น 6 บอร์ดเกมสิทธิมนุษยชน เพื่อเข้าใจเรื่องสิทธิมนุษยชน ตลอดจนบูธจากภาคประชาสังคม อาทิ Amnesty Shop Thailand, iLaw, มูลนิธิทำทาง, เครือข่ายเยาวชนสังเกตการณ์เลือกตั้งเพื่อประชาธิปไตย, มูลนิธิเพื่อการพัฒนามแรงงานและอาชีพ, เครือข่ายรัฐสวัสดิการเพื่อความเท่าเทียมและเป็นธรรม และ นักเรียนเลว ที่จะมาร่วมเปิดพื้นที่ให้ทุกเสียงได้มีความหมาย
เวลา 17.00 น. เข้าสู่เวทีที่ 2 “กรุงเทพฯ เมืองที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง: จากภาคประชาสังคมถึงว่าที่ผู้ว่าฯ กทม.” กับข้อเสนอเร่งด่วนด้านสิทธิมนุษยชนจากเครือข่ายภาคประชาสังคม ก่อนส่งคำถามตรงถึงว่าที่ผู้ว่าฯ กทม. โดย นางอัจฉรา สรวารี มูลนิธิอิสรชน, น.ส.จารุณี ศิริพันธุ์ มูลนิธิเพื่อสิทธิความหลากหลาย (มูฟดิ), น.ส.ชนฐิตา ไกรศรีกุล มูลนิธิทำทาง, นายธีรัตน์ พณิชอุดมพัชร์ เครือข่าย We Fair, นางเนืองนิช ชิดนอก เครือข่ายสลัม 4 ภาคและ นายจิตศักดิ์ แซ่ตั้ง รองประธานสหพันธ์ผู้ค้าหาบเร่แผงลอย กรุงเทพมหานคร
ในตอนหนึ่ง นายจิตศักดิ์ แซ่ตั้ง รองประธานสหพันธ์ผู้ค้าหาบเร่แผงลอย กรุงเทพมหานคร กล่าวว่า ตลอดเวลา 4 ปีที่ผ่านมา ตนไม่มีพื้นที่ให้พูดมากนัก เมื่อให้สัมภาษณ์สื่อ เมื่อกลับมาบ้านก็มักจะมีเจ้าหน้าที่ถามว่าไปไหนมา ค่อนข้างจะกดดัน บางครั้งมาเฝ้าไม่ให้เราทำมาหากิน
“วันนี้อยากชวนคุย ว่า หาบเร่ไม่ใช่แค่เรื่องจัดระเบียบเท่านั้น มันคืออาชีพ ‘รายได้ที่จะเลี้ยงดูครอบครัวของพวกเรา มันคือโอกาสในการสร้างตัวของคนมีรายได้น้อย ถ้าเลือกได้เราก็ไม่อยากทำอาชีพนี้ อยากขายของในตึกใหญ่ๆ มีอาชีพที่มั่นคง” นายจิตศักดิ์เผย
นายจิตศักดิ์กล่าวต่อว่า แต่อย่างไรก็ตาม อาชีพนี้ก็สร้างอนาคตให้ใครหลายคนเช่น คุณตูน บอดี้สแลม ที่ครอบครัวเคยขายของ หรือครอบครัวของหนึ่งในแคนดิเดตผู้ว่าฯ ก็ขายของที่ตลาดพลู เช่นกัน
“อยากถามว่า กทม.เป็นเมืองของคนเดินเท้า มีแต่ตึกใหญ่ๆ อย่างเดียวใช่หรือไม่ หรือควรจะมีวิน’มอไซค์ มีพ่อค้าแม่ค้า มีแรงงานนอกระบบที่ช่วยขับเคลื่อนเศรษฐกิจ การที่พวกเราหายไป ไม่ได้ส่งผลแค่อาชีพ แต่ยังกระทบกับคนเมืองหลายอาชีพ
ทุกวันนี้ ทุกคนคงจะหาอาหารราคา 30 บาทไม่ได้แล้วในเมือง อย่างวันนี้ต้องไปกินที่ร้านสะดวกซื้อ 50 บาท เต็มไปด้วยไมโครพลาสติก” นายจิตศักดิ์เผย
นายจิตศักดิ์กล่าวต่อว่า ในช่วง 10 ปีที่ผ่านมา คาดว่า มีหาบเร่หายไปแล้วประมาณ 200,000 ราย อดีตผู้ว่าฯ เคยพูดว่า เหลือ 14,000 รายเท่านั้น ใช้คำว่า ‘ขอจัดระเบียบ’ แต่จริงๆ คือ ไล่เลิก
“บางคนต้องขายในพื้นที่ที่เล็กลง ซึ่งคนจำนวนมากไมทราบ เจ้าหน้าที่ไม่เคยมาคุยว่า ย้ายแล้วจะไปขายไหน พวกเราหลายคน เส้นเลือดในสมองแตก ต้องนอนติดเตียง เพราะเครียด หลายรายขายบ้าน ขายรถ ในขณะที่กรุงเทพมหานคร บอกว่าเป็น ‘เมืองที่ให้โอกาสสำหรับทุกคน’ บางรายได้ฆ่าตัวตายไปแล้ว”
นายจิตศักดิ์กล่าว และว่า
บางคนสมัครงานล้างห้องน้ำในห้าง ยังไม่รับเลย เพราะเขาบอกว่า วุฒิไม่ถึง บ้างก็ว่าแก่ไป ส่วนใหญ่การศึกษาน้อย อายุมากแล้ว พวกเราถูกลิดรอนสิทธิในการทำงาน ดำรงชีพ สิทธิในความเป็นมนุษย์
“ครั้งนึงเราเคยไปหาผู้บริหารระดับสูงของกทม. เขาถามผมว่า ‘สิทธิมนุษยชนคืออะไร’ สิทธิมนุษยชนของเขา คือ ‘คนเดินเท้า ต้องได้เดิน’ เขาไม่เห็นพวกเราว่าควรมีสิทธิประกอบอาชีพตรงนี้เลย”
“เราถูกด้อยค่า เลือกปฏิบัติ ว่าสกปรก รู้สึกเจ็บช้ำมาก ไม่มีสิทธิแม้แต่จะเข้าไปขอคุยกับเจ้าหน้าที่ ว่าทำอย่างไรจะได้ขายต่อไป แต่จะได้ทราบทีหลังเสียส่วนใหญ่ ว่าห้ามขายแล้ว”
นายจิตศักดิ์กล่าวด้วยว่า เราอยากได้เมืองสีเขียว พื้นที่ออกกำลังกาย อยากได้เครื่องออกกำลังกาย แต่เราก็อยากได้ร้านอาหาร ของใช้ราคาไม่แพง เราไม่อยากเลือก เราอยากได้ทั้งสองอย่าง หวังว่าผู้ว่าฯกทม. คนต่อไปจะไม่ต้องให้เราเลือก และเมืองต้องไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง
เมื่อถามว่า มองว่านโยบายที่เริ่มเห็นมากขึ้นจากแคนดิเดตหลายท่าน มองว่าเพียงเพื่อเรียกคะแนน?
นายจิตศักดิ์กล่าวว่า เขาเริ่มมาสนใจช่วงหาเสียง “โปรยน้ำหวาน เหมือนหลอกให้พวกเราเลือกเขา แต่ในทางปฏิบัติก็เห็นอยู่ ว่าโดนเป็นแสนราย”
“ฝากถึงพ่อเมืองแม่เมืองคนต่อไป อยากให้อดทน ในการรับฟัง และแก้ไขปัญหาไปด้วยกัน บางคนอาจทำตัวไม่ถูกใจท่าน แต่เรารู้สึกเหมือนถูกไล่ออกจากบ้าน ถูกทิ้งไว้ข้างหลัง” นายจิตศักดิ์กล่าวทิ้งท้าย
จากนั้น เวลา 18.00 – 20.30 น. เข้าสู้เวทีๆ ‘วาทะผู้นำ วาระสิทธิมนุษยชน: กรุงเทพฯ เมืองที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง’ พบกับผู้สมัครและทีมผู้บริหาร กทม. ร่วมแสดงวิสัยทัศน์และตอบคำถามด้านสิทธิมนุษยชน โดย น.ส.ทวิดา กมลเวชช ทีมชัชชาติ อดีตรองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร, ม.ล.กรกสิวัฒน์ เกษมศรี ผู้สมัครอิสระ, นายชัยวัฒน์ สถาวรวิจิตร ผู้สมัครพรรคประชาชน, นายจุฬาบุตร ค้าทันเจริญ แคนดิเดตรองผู้ว่าฯกทม. พรรคเศรษฐกิจ และ นายคมสัน พันธุ์วิชาติกุล ผู้สมัครอิสระ ดำเนินรายการโดย นายสุผจญ กลิ่นสุวรรณ
