ธนากร เลขาฯ มูลนิธิรณรงค์หยุดพนัน ชี้เป้าพรรค คิดแก้พนัน-หวย ‘เริ่มจากสนามบินน้ำ’ ขนลุก! สลากกินแบ่งรัฐบาล คิดการใหญ่ เล็งเปลี่ยนเป็น ‘สำนักงานเสี่ยงโชคแห่งชาติ’?

เมื่อวันที่ 23 มกราคม เวลา 13.00 น. ที่โรงแรมแมนดาริน สามย่าน กทม. ขบวนการส่งเสริมสุขภาพประชาชน (ขสช.) ร่วมกับ คณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา, วิทยาลัยพัฒนศาสตร์ป๋วย อึ๊งภากรณ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และศูนย์ศึกษาเศรษฐศาสตร์การเมือง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย จัดเวทีเสวนา ‘เลือกตั้ง 69 นโยบายทางสังคมที่…หล่นหาย’

ผู้สื่อข่าวรายงานบรรยากาศ เวลา 14.30 น. เข้าสู่ช่วงเสวนา ‘เลือกตั้ง 69 นโยบายทางสังคมที่…หล่นหาย’ โดยวิทยากรจากภาคประชาสังคมร่วมพูดคุยลงลึกถึงหลากหลายประเด็น ซึ่งเกี่ยวกับนโยบายทางสังคมในการเลือกตั้งครั้งนี้

ในตอนหนึ่ง นายธนากร คมกฤส เลขาธิการ มูลนิธิรณรงค์หยุดพนัน กล่าวถึงประเด็น ‘หวย บ่อน กาสิโน พนันออนไลน์ นโยบายที่หลบลึก‘ โดยระบุว่าเป็นนโยบายที่ขายได้ หากมองเฉพาะหวยรัฐบาล คนไทยหมดเงินไปประมาณปีละ 200,000 ล้านบาท คนไทยมีปัญหากันการพนัน 5 ล้านคนขึ้นไป เป็นสัดส่วนที่มากต่อประชากร เรากำลังมีปัญหาคนไทยติดการพนัน เกินล้านคนที่ต้องการการบำบัด ตัวเลขจากการสำรวจ ประเมินทางเศรษฐศาสตร์เยอะมาก เป็นสเกลของปัญหาที่ใหญ่ เด็กอายุต่ำกว่า 18 ปี เกิน 1 ล้านคนเข้าสู่วงจรของการเล่นพนัน

“อยากบอกพรรคการเมืองที่อาจจะมาแอบฟัง ว่าเป็นนโยบายที่ขายได้ แต่ต้องหยิบให้ถูกด้าน ถูกโจทย์ ที่ไม่หยิบมาขาย อาจจะด้วยส่วนใหญ่ พรรค รวมถึงภาครัฐ มองในมุมของการ ‘เอาประโยชน์ ดูเบาปัญหา’ อันนี้เป็นฐานคิด เมื่อมองเรื่องของพนันแบบเอาประโยชน์จึงทำให้ที่ผ่านมา สังคมจัดวางตำแหน่งของการพนัน ผิดที่ผิดทางมาตลอด ทั้งที่มันควรอยู่เป็นที่เป็นทาง แต่ที่ผ่านมา มันถูกวางให้ผิดที่ผิดทาง” นายธนากรกล่าว

นายธนากรกล่าวต่อว่า แล้วบ้านเราวางพนันไว้ในตำแหน่งอย่างไร ? เราพบว่า สลากกินแบ่งรัฐบาล ถูกกล่าวว่า หาเงินเข้ารัฐ ทำประโยชน์ให้ประเทศมากมาย แต่จริงๆ มันดูเป็น ‘นักบุญคนบาป’ มากกว่า ดูดเงินจากประชาชนเท่าไหร่ต่อเท่าไหร่ องค์กรจัดการเรื่องสลาก ยังมีปัญหาที่จัดการไม่ได้อยู่มาก ทำให้เกิดปัญหาการพนันเยอะมาก

“ดูดจากกระเป๋าประชาชน เข้ารัฐ ปีละ 4 หมื่นล้าน เซาะเกราะบ่อนทำลายเศรษฐกิจหรือไม่? ทำให้คนคิดว่า การเสี่ยงโชคเป็นเรื่องที่ใครๆ ก็เล่นกัน ทำให้เรารื้อถอนปัญหานี้จากสังคมไทยไม่ได้ เราได้เงินกลับมาจากการบริจาคของ กองสลาก ปีละไม่กี่ร้อยล้าน ในขณะที่เอาเข้า 4 หมื่นล้าน”

โป๊กเกอร์ นโยบายไม่ชัดเจน กฎหมายไม่อนุญาต วันดีคืนดี บอกว่าให้เป็นกีฬา ให้เป็นพนัน กลายเป็นเอากีฬามาบังหน้าให้กลุ่มทุนเปิดบ่อนโป๊กเกอร์กลางเมือง” นายธนากรกล่าว

นายธนากรชี้ว่า อีกส่วนที่กระทบเยาวชน คือ ‘ตู้คีบตุ๊กตา’ ตกลงอย่างไรกันแน่ ย้อนแย้งมาก กระทรวงมหาดไทยมีคำสั่งการถึงผู้ว่าราชการจังหวัดทั่วประเทศ ว่าไม่มีแนวนโยบายอนุญาต แต่ตั้งอยู่เต็มบ้านเต็มเมือง

ในขณะที่เรื่องควรได้รับความสำคัญ ถูกวางไว้ในตำแหน่งที่ไม่สำคัญ คือ ‘การควบคุม ลดผลกระทบจากการพนัน’

อย่างปีที่แล้วที่เสนอเรื่อง ‘คาสิโนถูกกฎหมาย’ ก็ไม่ได้มีการให้น้ำหนักจะดูแลแก้ไขอย่างไร การที่ฐานคิดของพรรค หรือหน่วยงานรัฐ ภาคการเมือง จัดวางผิดที่ผิดทางทั้งหมด ไม่มีคอนเซ็ปต์หรือแนวคิดที่ชัดเจน ในการจัดการแก้ปัญหาการพนัน”

ในการเลือกตั้งครั้งนี้ ที่พูดมากสุด คือ ‘ปราบสแกมเมอร์ สลายทุนเทา’ บางพรรคพูดถึงปฏิรูปตำรวจ ปราบเว็บพนัน มีน้อยมากที่พูดถึง ‘การปฏิรูประบบราชการ’ ที่เกี่ยวข้องกับการจัดการปัญหาพนัน

“อีกกลุ่มที่น่าวิจารณ์มาก และหลายพรรคกลับชูเรื่องนี้ เช่น หวยเกษียณ หวยเพื่อการออม หวยบำเหน็จ หวยจังหวัด เอาหวยมาเป็นแรงจูงใจให้เกิดการออม สำหรับผมมันโคตรย้อนแย้ง เอาสิ่งที่ดึงดูดเงินออกจากกระเป๋า มาให้คนออม หลักปรัชญามันย้อนแย้ง

หรืออย่างหวยใบเสร็จ ที่จะดึง SME เข้าสู่ระบบเศรษฐกิจ ฐานข้อมูล อย่างไรก็ดีสะท้อนฝ่ายการเมือง มองหวยในเชิงบวก ตอกย้ำวาทกรรม ว่า ‘หวยคือความหวังของสังคม’ ทำไมสร้างนวัตกรรมการออมที่ล้ำกว่านั้นไม่ได้ ?

มี 3 วาทกรรม ‘พูดแล้วทำ, พูดแล้วทำจริงหรือเปล่า และ ไม่พูดแต่ทำ’ ซึ่งอันสุดท้ายน่ากลัว เช่นเรื่องจะส่งเสริมความเป็นเลิศทางกีฬาในเรื่องโป๊กเกอร์ สนุกเกอร์ แล้วมันแยกกีฬากับการพนันอย่างไร ?

การพนัน มันหลบลูก ซ่อนเร้น และไม่มีฐานคิดที่ชัดเจน ดูพนันแบบเอาประโยชน์ มากกว่าจัดการปัญหา” นายธนากรชี้

นายธนากรกล่าวในช่วงท้ายด้วยว่า มีความพยายามแก้ พ.ร.บ. เพื่อปลดล็อกให้การพนันออนไลน์ สามารถทำได้ ซึ่งน่าจับจ้อง รวมถึงอีกหนึ่งกฎหมายคือ ร่างไข พ.ร.บ.สลากกินแบ่งรัฐบาล ซึ่งน่าทึ่งเพราะคิดใหญ่มาก ถ้าถูกขับเคลื่อนเข้าสู่สภา แบบเงียบๆ เพราะอ้างว่ารับฟังความเห็นในอินเตอร์เน็ตแล้ว จะปลดล็อกให้เกิดพนันรูปแบบใหม่ๆ และขยายกิจการของสำนักงาน

“ได้ยินมาว่า สลากกินแบ่งรัฐบาล จะเปลี่ยนเป็น ‘สำนักงานเสี่ยงโชคแห่งชาติ’ มีผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ ทั้งให้สัมปทาน ไปลงทุนในกิจการอื่น ฟังดูแล้วขนลุกหรือไม่” นายธนากรกล่าว และว่า อยากท้าทายว่า ถ้าท่านมีนโยบายที่อยากได้ประโยชน์จากตรงนี้ เริ่มจาก
1.จัดการกับ การพนันเก่าๆ ให้ได้เสียก่อน แล้วค่อยพูดถึงการทำพนันตัวอื่นให้ถูกกฎหมาย ต้องวางเงื่อนไข ทำให้เกิดผู้ประกอบการที่ดี และมีความรับผิดชอบต่อสังคม
2.ทบทวนหน่วยงานกำกับดูแล ไม่ให้เป็นแค่เสือกระดาษ ต้องปฏิรูปแนวคิดหน่วยงานกำกับดูแลให้แข็งแรง เพราะพิสูจน์แล้วที่ผ่านมาว่าล้มเหลว
3.สังคมต้องได้ประโยชน์อย่างเต็มเม็ดเต็มหน่วย เงินที่ถูกโน้มน้าวให้เล่นพนัน ต้องคืนกลับมาทำให้สังคมแข็งแรง

“ชี้เป้า ถ้าอยากจะทำ ไปที่สนามบินน้ำ ถ้าทำให้สำเร็จได้ค่อยว่ากัน กิจการที่สนามบินน้ำ เรารู้อยู่ว่าคือกิจการอะไร โปร่งใสหรือไม่ เทาไหม แก้กี่รอบก็ไม่สำเร็จ จนถึงทุกวันนี้เรายังซื้อสลากอย่างที่ควรจะเป็นไม่ได้ ปัญหาความไม่เป็นธรรมกับผู้ค้ารายย่อยเหมือนเดิม เงินจำนวนไม่น้อยอยู่ในวงการเมืองนี้

ถ้าท่านจัดการกิจการของรัฐไม่ได้ อย่าอ้างว่าจะทำอะไรที่ถูกกฎหมาย ไปเริ่มที่สนามบินน้ำ เปลี่ยนสลากกินแบ่งรัฐบาล เป็นสลากเพื่อประชาชนอะไรก็ว่าไป” นายธนากรกล่าวทิ้งท้าย