ครม.เห็นชอบ ยุทธศาสตร์การบริหารจัดการแร่ 20 ปี-แผนแม่บท ย้ำหลักการความมั่นคง-คำนึงถึงสิ่งแวดล้อมและประชาชน-จัดสรรผลประโยชน์เป็นธรรม-ส่งเสริมการมีส่วนร่วม
เมื่อเวลา 14.15 น. วันที่ 31 กรกฎาคม ที่ตึกนารีสโมสร ทำเนียบรัฐบาล พล.ท.สรรเสริญ แก้วกำเนิด โฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี แถลงผลการประชุมคณะรัฐมนตรี(ครม.) ว่า ที่ประชุมครม.ให้ความเห็นชอบตามที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม(ทส.)เสนอ 2 ประการ คือ 1.ขอความเห็นชอบในยุทธศาสตร์การบริหารจัดการแร่ 20 ปี ซึ่งมีความสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ และ 2.ขออนุมัติแผนแม่บทการบริหารจัดการแร่ ซึ่งเป็นการนำยุทธศาสตร์การบริหารจัดการแร่มาแบ่งเป็นระยะ 5 ปี ระยะแรกเริ่มในปี 2560-2564 ระยะที่ 2 ปี 2565-2569 ระยะที่สาม ปี 2570 – 2574 และระยะที่สี่ ปี 2575- 2579 ตามลำดับ
โฆษกรัฐบาลกล่าวว่า หลักการของการดำเนินการตามยุทธศาสตร์การบริหารจัดการแร่ 20 ปี เป็นไปเพื่อวางแผนการจัดการแร่ในภาพรวมของประเทศให้เกิดประโยชน์สูงสุด ตลอดจนจัดสรรผลประโยชน์ให้ผู้มีส่วนได้เสียด้วยความเป็นธรรม โดยยุทธศาสตร์ฯมี 4 นโยบายหลัก คือ 1. ประเทศมีความมั่นคง เป็นฐานทรัพยากรแร่และวัสดุเพื่อการพัฒนาอุตสาหกรรม และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ 2. การนำแร่มาใช้ประโยชน์ต้องมีดุลยภาพทางด้านเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อมและสุขภาพของประชาชน 3. การพัฒนากลไกในการอนุมัติอนุญาตต้องมีประสิทธิภาพ มีการปรับปรุงการจัดสรรผลประโยชน์ให้มีความเป็นธรรมและ 4. ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของที่เกี่ยวข้องทุกภาคส่วน
พล.ท.สรรเสริญกล่าวว่า ในอดีตการขออนุญาตทำเหมืองแร่มีปัญหาประการหนึ่งคือผู้ประกอบการต้องติดต่อหลายหน่วยงาน เช่น กรมทรัพยากรธรณี กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กรมอุตสาหกรรมขั้นพื้นฐานและเหมืองแร่ กระทรวงอุตสาหกรรม ดังนั้น ยุทธศาสตร์การบริหารจัดการแร่จะช่วยให้ข้อมูลสำหรับการทำเหมืองแร่มีลักษณะเป็นองค์รวม สะดวกสำหรับผู้มาติดต่อสอบถาม ส่วนรายละเอียดของแผนแม่บทการบริหารจัดการแร่ใน 5 ปีแรกนั้น มีหลักการสำคัญ 4 เรื่อง 1. การจำแนกเขตแหล่งแร่ เพื่อกำหนดพื้นที่แหล่งแร่ที่อุดมสมบูรณ์ และพื้นที่แหล่งแร่ทางเศรษฐกิจ เพื่อให้มีการรักษาและใช้ทรัพยากรแร่เท่าที่จำเป็น และคุ้มค่าที่สุด 2. กำหนดนโยบายการบริหารจัดการแร่ ให้เกิดประโยชน์สูงสุด เกิดความมั่นคงของฐานทรัพยากรแร่ในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศให้มีความมั่งคั่ง 3. พัฒนากลไกระบบอนุญาตประทานบัตร หลักเกณฑ์และวิธีการจัดเก็บค่าภาคหลวง ระบบติดตามตรวจสอบประเมินผล เช่น การให้บริการในลักษณะ One Stop Service มีระบบ tracking ในการขออนุญาตทุกขั้นตอน 4. เสริมสร้างการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน เปิดโอกาสให้ประชาชน ภาคีเครือข่ายมีส่วนร่วมในการจัดทำยุทธศาสตร์และการจัดทำแผนแม่บท รวมถึงการสอบถามประชาชนในพื้นที่ว่าหากมีการเข้าไปประกอบการเหมืองแร่ ประชาชนจะคิดอย่างไร ซึ่งผู้ประกอบการจะต้องเสนอทางเลือกให้ประชาชน รวมถึงมีข้อมูลทางวิชาการให้เป็นประชาชนเกิดความมั่นใจหรืออาจมีกองทุนเพื่อช่วยเหลือหรือตอบแทนให้แก่ชุมชน
พล.ท.สรรเสริญกล่าวว่า คณะกรรมการของสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ(สศช.)ซึ่งเป็นผู้รับผิดชอบเรื่องนี้ มีความเห็นเพิ่มเติมเพื่อให้คณะกรรมการกฤษฎีการับไปพิจารณาแก้ไข เช่น การบริหารจัดการแร่ต้องเน้นการสร้างมูลค่าเพิ่ม ไม่ใช่เพื่อการส่งออกเท่านั้น รวมถึงต้องมีการฟื้นฟูสภาพพื้นที่ภายหลังเสร็จภารกิจการทำเหมืองแร่ด้วย ทั้งนี้ ในพื้นที่ประทานบัตรที่ได้ขออนุญาตต่ออายุไปแล้วหรือคำขออนุญาตประทานบัตรที่ได้รับอนุญาตไปแล้ว ตลอดจนอาชญาบัตรที่ได้ออกให้ก่อนพระราชบัญญัติแร่ปี 2560 มีผลบังคับใช้ รวมถึงพื้นที่แหล่งหินอุตสาหกรรมเพื่อการก่อสร้างที่ผ่านการพิจารณาของคณะกรรมการกำหนดแหล่งหินอุตสาหกรรม ทั้งหมดนี้ให้สามารถดำเนินการต่อไปได้ เว้นแต่กรณีการทำเหมืองแร่ในที่ดินไม่เกิน 100 ไร่ หรือกรณีทำเหมืองหินอุตสาหกรรมเพื่อการก่อสร้างในพื้นที่กรรมสิทธิ์

