กรณี ดร.เดชรัต สุขกำเนิด หัวหน้าภาควิชาเศรษฐศาสตร์เกษตรและทรัพยากร คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โพสต์เฟซบุ๊กเปิดเผยข้อมูลรายจ่ายภาครัฐที่ใช้ในการศึกษาและการรักษาพยาบาล อ้างอิงจากรายงานการวิเคราะห์สถานการณ์ความยากจน และความเหลื่อมล้ำในประเทศไทย ปี 2559 เพื่อโต้ตอบความเชื่อของกลุ่มผู้มีรายได้สูง โดยเฉพาะข้าราชการที่ได้รับสิทธิสวัสดิการจากรัฐ ที่มักบอกให้คนจนพึ่งพาตัวเอง ทั้งที่กลุ่มผู้มีรายได้สูงนั้นพึ่งพางบจากภาครัฐจำนวนมาก
ดร.เดชรัตระบุว่า รู้สึกปวดใจทุกครั้ง เวลาฟังคนที่มีอันจะกิน โดยเฉพาะข้าราชการบอกให้คนจนพึ่งตนเอง โดยไม่สนใจข้อเท็จจริงว่า ตนเองนั้นพึ่งรัฐบาลอยู่เท่าไร ข้อมูลจากสภาพัฒน์ ปี 2559 ชี้ให้เห็นว่า คนในกลุ่มครัวเรือน 40% ที่มีรายได้ดีที่สุดของประเทศ หรือภาษาสถิติว่า quintile ที่ 4 และ 5 ได้รับประโยชน์จากรัฐบาลในการศึกษามากกว่าคนอีก 60% ที่จนกว่าตนมาก โดยเฉพาะในระดับมัธยมปลายและอุดมศึกษา ซึ่งเป็นระดับการศึกษาที่คนกลุ่มที่มีรายได้น้อยเข้าถึงได้น้อยมาก ส่วนกลุ่มคนจนได้รับประโยชน์จากรัฐบาลมากกว่าในระดับประถมศึกษาและมัธยมต้น เพราะคนรวยส่วนหนึ่งพาลูกหลานเข้าโรงเรียนเอกชนหรือนานาชาติ ยิ่งถ้าเป็นค่ารักษาพยาบาล คนในกลุ่ม 20% ที่รวยที่สุด หรือ quintile ที่ 5 ได้รับประโยชน์จากค่ารักษาพยาบาลจากรัฐบาลมากกว่ากลุ่มอื่นๆ เพราะเป็นกลุ่มที่ได้รับสวัสดิการข้าราชการ และสามารถเข้ารับการรักษาในโรคที่มีความซับซ้อนในการรักษาได้ ขณะที่คนที่มาจากครัวเรือนที่จน โดยเฉพาะ 20% ที่จนที่สุด ใช้30 บาทรักษาทุกโรค และอาจไม่สามารถไปรักษาพยาบาลในโรคที่ซับซ้อนได้ เช่น ปัญหาการเดินทาง การดูแลผู้ป่วย เพราะหมอส่วนใหญ่กระจุกตัวในกรุงเทพฯ และเมืองใหญ่แม้ว่าจะมีสิทธิรักษาก็ตาม
ข้อมูลและการชี้ประเด็นของนักวิชาการผู้นี้ ระบุชัดถึงความเหลื่อมล้ำ และการใช้วาทกรรมปกปิดบิดเบือนความเหลื่อมล้ำ ทำให้สังคมเข้าใจผิด โดยเฉพาะผู้มีฐานะร่ำรวย ที่ไม่ยอมรับรู้ว่าตนเองกำลังเอารัดเอาเปรียบและเบียดบังโอกาสของคนที่ลำบากยากจนกว่านำไปสู่ทัศนคติด้านลบต่อประชาชนผู้ด้อยโอกาส รัฐบาลและผู้เกี่ยวข้องควรตรวจสอบและเปิดเผยตีแผ่ความจริงเหล่านี้ และใช้ข้อมูลเหล่านี้ เป็นโจทย์ในการแก้ไขปัญหาต่อไป
