เซตซีโร่ – บทนำมติชน

13.08.16 | 10:59 น.

คณะกรรมการร่างรัฐธรรมนูญ (กรธ.) อยู่ระหว่างแก้ไขบทบัญญัติ ร่างรัฐธรรมนูญส่วนบทเฉพาะกาล ให้สอดคล้องกับคำถามพ่วง ในการออกเสียงประชามติร่างรัฐธรรมนูญ ที่ประชาชนเห็นชอบ รวมถึงเตรียมการจัดทำร่าง พ.ร.บ.ประกอบรัฐธรรมนูญ 4 ฉบับที่สำคัญ ต่อการกำหนดวันเลือกตั้งให้เป็นไปตามโรดแมป ประกอบด้วยร่าง พ.ร.บ.ว่าด้วยพรรคการเมือง, ว่าด้วยการได้มาซึ่ง ส.ส., ว่าด้วยการได้มาซึ่ง ส.ว. และร่าง พ.ร.บ.ว่าด้วยคณะกรรมการการเลือกตั้ง นายมีชัย ฤชุพันธุ์ ประธาน กรธ. ระบุว่า ยังไม่มีแนวคิดจะเขียนเนื้อหากฎหมายลูก ว่าด้วยพรรคการเมือง กำหนดให้เริ่มต้นจดทะเบียนตั้งพรรคใหม่ หรือเซตซีโร่ หรือไม่ แต่หากมีความต้องการมากๆ ก็ต้องนำมาพิจารณา

แนวคิดเซตซีโร่นั้นมีมาระยะหนึ่ง แต่ยังไม่มีการขับเคลื่อนเป็นรูปธรรมชัดเจน กระทั่งเมื่อร่างรัฐธรรมนูญและคำถามพ่วงผ่านประชามติ มีการพูดถึงเรื่องนี้อีกครั้ง แม้ว่าคณะทำงานพิจารณาร่าง พ.ร.บ.พรรคการเมือง คณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านการเมือง สภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ (สปท.) ได้สรุปเนื้อหาเตรียมเสนอ กรธ.ไม่มีเรื่องนี้อยู่ด้วย แต่สุดท้ายขึ้นอยู่กับการตัดสินใจ กรธ.จะพิจารณานำเรื่องนี้มาเขียนเป็นบทบัญญัติหรือไม่ ซึ่งในส่วนพรรคการเมืองไม่ได้คัดค้านโดยตรง แต่นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ หัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์ ตั้งคำถามว่า เรื่องนี้ต้องไปถามผู้คิด มีเหตุผลอะไรต้องเซตซีโร่ กรธ.ต้องไปพิจารณาว่าอะไรทำให้ได้พรรคการเมืองที่ดีที่สุด พรรคการเมืองเป็นพรรคของประชาชนจริงๆ

การเซตซีโร่เกิดจากข้ออ้างที่ว่า เพื่อให้พรรค การเมืองแข่งขันกันได้ พรรคเล็ก พรรคใหญ่ ไม่มีใครได้เปรียบ เสียเปรียบ เริ่มต้นใหม่พร้อมกัน แต่ก็มีข้อโต้แย้ง หลักคิดนี้ถูกต้องหรือไม่ เนื่องจากพรรคการเมืองไม่ได้ทำอะไรผิด หรือมีปัญหาอะไรเป็นเหตุแห่งการยุบพรรค การกล่าวอ้างเพื่อให้เกิดการแข่งขันที่เป็นธรรมนั้น เป็นธรรมกับพรรคการเมืองที่จดแจ้งอยู่ในสารบบปัจจุบันมากน้อยเพียงใดยังเป็นคำถามอยู่ ทั้งนี้หากต้องการให้เกิดการแข่งขันและมีคุณภาพ ควรเข้มงวดเรื่องอื่น กำหนดเป็นกติกาชัดเจน ให้มีรูปแบบยึดโยงประชาชนมากขึ้น ต้องปฏิรูปตัวเอง ยกระดับสู่การเป็นพรรคการเมืองของประชาชน มีระบบการตัดสินใจ โดยเปิดกว้างให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วม ไม่เฉพาะแต่วันเลือกตั้งเท่านั้น เพื่อสกัดกั้นพรรคตกอยู่ใต้อาณัติ ครอบงำของคนใดคนหนึ่ง กลุ่มบุคคล หรือนายทุนพรรค การแข่งขันที่เป็นธรรม สร้างพรรคการเมืองให้มีคุณภาพ ฝากผีฝากไข้ได้นั้นสามารถทำได้ ด้วยการออกแบบกติกาให้ทุกพรรคอยู่ในระบบเดียวกัน โดยไม่จำเป็นต้องเซตซีโร่