‘ธิษะณา ชุณหะวัณ’ ยกกรณีศึกษาต่างประเทศ ปมล่วงละเมิดทางเพศ ทำไม ‘ยากเอาผิด’ ?
เมื่อวันที่ 16 เมษายน ผู้สื่อข่าวรายงานว่า จากกรณีนักการเมืองมีข่าวล่วงระเมิดทางเพศหลายกรณี นางสาวธิษะณา ชุณหะวัณ ว่าที่ผู้สมัคร ส.ส.เขต 2 พรรคก้าวไกล ออกมาโพสต์ผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวถึงประเด็นนี้ว่า
ก่อนอื่นต้องขอชื่นชมในความกล้าหาญของผู้หญิงหลายๆคนที่ออกมาแจ้งความเอาผิดผู้กระทำผิด และเป็นกำลังใจให้ต่อสู้เพื่อความยุติธรรม และความเปลี่ยนแปลงในบรรทัดฐานการดำเนินคดีกับผู้ต้องหาการล่วงละเมิดทางเพศ
.
จากกรณีนักการเมืองและอดีตรองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์มีข่าวล่วงละเมิดทางเพศหลายกรณี ต้องบอกแบบนี้ว่า จากที่แก้วเคยศึกษาปริญญาโทนิติศาสตร์ (กฎหมายมหาชนระหว่างประเทศ) และทำงานกับองค์กรฟรีแลนด์ ที่ทำงานต่อต้านการค้ามนุษย์ และเหยื่อค้ามนุษย์หลายคนเป็นกรณีบังคับค้าประเวณี
.
พบว่าปัญหากรณีล่วงละเมิดทางเพศมีดังต่อไปนี้
.
1.)”private sphere vs public sphere” กรณีล่วงละเมิดทางเพศ (gender-based violence, unwanted sexual behaviors or sexual assaults) มักเกิดขึ้นใน private sphere หรือ ในพื้นที่ส่วนตัว หรือในที่ลับ จึงมักจะหาพยานหลักฐานค่อนข้างยาก นอกเสียจากจะไปตรวจร่างกายในทันทีหลังจากถูกละเมิด หากมีการสอดใส่อวัยวะเพศจะสามารถหาหลักฐานทางนิติเวชได้ในทันที พบว่ากรณีล่วงละเมิดทางเพศ ในประเทศอังกฤษ ถูกศาลตัดสินยกฟ้องหลายกรณีเพราะพยานหลักฐานไม่แน่นพอที่จะเอาผิด
.
2.) ”consent” การแสดงออกถึงความยินยอม ผู้ล่วงละเมิด (perpetrator) มักจะอ้างว่าเหยื่อ (victim) ให้ความยินยอมกับการล่วงละเมิดทางเพศ และหากไม่พบร่องรอยการต่อสู้ขัดขืน กรณีล่วงละเมิดทางเพศหรือข่มขืนกระทำชำเราก็จะกลายเป็นกรณี “สมยอม” ถึงแม้จะมีร่องรอยการสอดใส่อวัยวะเพศ แต่หากไม่มีร่องรอยของการต่อสู้ขัดขืน ก็จะยากที่จะเอาผิดอีกฝ่าย โดยเฉพาะในกรณีที่ไม่มีพยานรู้เห็นเหตุการณ์ (แต่หากกรณีล่วงละเมิดทางเพศเกิดกับผู้เยาว์อายุต่ำกว่า 18 ปีการสมยอมไม่จำเป็น ผิดทั้งกรณีสมยอมและไม่สมยอม)
.
3.) เหยื่อจะไม่กล้าออกมาพูดเพราะ trauma หรือความเจ็บช้ำจากการถูกกระทำ ทำให้หลายคนที่เป็นเหยื่อเก็บเรื่องดังกล่าวมาทั้งชีวิต หลายคนรอให้ผู้กระทำผิดเสียชีวิตก่อน หรือมีเหยื่อคนอื่นออกมาเปิดเผยตัวตน จึงกล้าที่จะออกมาพูดเรื่องของตัวเองในที่แจ้ง ไม่ใช่เรื่องง่ายที่จะพูดเรื่องที่เหยื่อหลายคนอยากลืม
.
จากการฝึกอบรมที่แก้วเคยได้รับจากสำนักงานสอบสวนกลาง (federal bureau investigation) จากประเทศสหรัฐในเมืองพัทยาตอนทำงานอยู่กับองค์กรฟรีแลนด์ในฐานะ social worker การเข้าหาเหยื่อที่ถูกล่วงละเมิดทางเพศมาเป็นเวลานาน หรือการค้ามนุษย์ต้องเป็นไปด้วยความประนีประนอมมีข้อห้ามดังต่อไปนี้
.
1.) การจับเนื้อต้องตัวเหยื่อจะไม่สามารถทำได้ในกรณีที่ถูกกระทำความรุนแรงทางเพศติดต่อกันเป็นเวลานาน (sexual abuse) เช่นเหยื่อการค้ามนุษย์ (ถึงแม้เราจะเห็นอกเห็นใจเหยื่อและอยากกอดเพื่อปลอบประโลมให้กำลังใจ) เนื่องจากจะทำให้ผู้ถูกกระทำเกิดอาการหวาดผวา
.
2.) คำพูดที่ “ห้ามพูด” กับเหยื่อการค้ามนุษย์ หรือที่ถูกล่วงละเมิดทางเพศอย่างรุนแรง “คุณเชื่อใจฉันได้” เพราะคำนี้เป็นคำที่ผู้กระทำผิด พูดกับเหยื่อหลายต่อหลายครั้งเพื่อโน้มน้าวให้เชื่อใจผู้กระทำผิด
.
อย่างไรก็ตาม ในกรณีที่มีผู้เสียหายหลายคนมาร้องเรียน ถึงแม้เรื่องจะผ่านไปนานมากแล้ว และหลังเกิดเหตุทันทีไม่ได้ไปหาพยานหลักฐานจากการตรวจร่างกาย ก็มีกรณีที่ผู้กระทำผิดต้องรับโทษตามกฎหมายเช่นกรณีบิล คอสบี้ ฮาร์วี่ ไวน์สตีน และดาราฮอลลีวู้ดอีกหลายๆคนรวมไปถึงเจ้าชายแอนดรูว์พระราชโอรสของพระนางเจ้าอลิซาเบธที่มีเหยื่อออกมาแจ้งความกรณีล่วงละเมิดทางเพศในการเคลื่อนไหวของสิทธิสตรี ”me too movement” ในสหรัฐอเมริกา
.
#นักการเมืองล่วงละเมิดทางเพศ #ทนายตั้ม
