‘ทวี’ เชื่อสหรัฐเข้มงวดออกวีซ่าเจ้าหน้าที่ไทย เอี่ยวส่งตัว 40 อุยกูร์กลับจีน ไม่ถึงขั้นงด เผยเจ้าหน้าที่ ตม.บินจีน ร่วมพิสูจน์ตัวจริงหรือไม่ เพราะรู้จักกันดีกว่า 10 ปี
เมื่อเวลา 09.15 น. วันที่ 18 มีนาคม ที่ทำเนียบรัฐบาล พ.ต.อ.ทวี สอดส่อง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม ให้สัมภาษณ์ก่อนการร่วมคณะไปเยือนมณฑลซินเจียง ประเทศจีน พร้อม นายภูมิธรรม เวชยชัย รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม เพื่อติดตามความคืบหน้าและความเป็นอยู่ของชาวอุยกูร์ 40 คน ที่ส่งจากประเทศไทยกลับไปประเทศจีนว่า ยืนยันว่าการพิจารณาส่งชาวอุยกูร์กลับไปยังประเทศจีนเนื่องจากได้รับเรื่องร้องเรียนจากหลายภาคส่วน โดยเฉพาะสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง (ตม.) ว่าในรอบ 10 กว่าปี ประเทศไทยน่าจะทำเรื่องการทรมานและการกระทำที่โหดร้าย ตามกฎหมายป้องกันการทรมานและการอุ้มหาย และรัฐบาลไทยต้องแก้ไขปัญหา ซึ่งถือเป็นปัจจัยหนึ่งในการตัดสินใจส่งกลับประเทศจีน
พ.ต.อ.ทวีกล่าวว่า แต่ในกฎหมายการส่งกลับหากเชื่อว่าจะส่งไปทรมาน หรือโดนกระทำที่โหดร้าย หรือทำให้สูญหาย ประเทศไทยก็จะมีความผิด จะเห็นได้ว่าอยู่ในประเทศไทยรัฐบาลก็เสี่ยงที่จะกระทำความผิด แต่เมื่อส่งกลับประเทศจีนก็ได้รับการรับรองจากรัฐบาลจีน ซึ่งเป็นจดหมายทางการทูต และเพื่อให้เกิดความมั่นใจรัฐบาลจีนได้เชิญชวนให้รัฐบาลไทยไปตรวจสอบว่าที่ส่งกลับมายังประเทศจีนไม่ได้อยู่ในสภาพที่ทรมาน
เมื่อถามว่า การตัดสินใจส่งกลับประเทศจีนเป็นเพราะไทยถูกบีบจากหลายภาคส่วนใช่หรือไม่ พ.ต.อ.ทวีกล่าวว่า เราคำนึงจากหลักมนุษยธรรมและความเป็นมนุษย์ อีกทั้งเรามีขีดจำกัดเรื่องข้อกฎหมาย เพราะหากจะปล่อยเขาเราก็ทำผิดกฎหมายของไทย ซึ่งทางคณะกรรมการได้พิจารณาในเรื่องนี้แล้วว่าการส่งกลับไปเขาจะไม่ได้รับการทรมาน หรือถูกฆาตกรรม อีกทั้งประเทศไทยก็มีอำนาจอธิปไตย และเราคำนึงถึงความรับผิดชอบต่อสังคม หากปล่อยสภาพเช่นนี้ไปเขาก็จะถูกทรมานไปเรื่อยเรื่อย
เมื่อถามว่า มีการตั้งข้อสังเกตว่าเราจะรู้ได้อย่างไรว่าชาวอุยกูร์ที่จีนนำมาให้ตรวจสอบเป็นตัวจริงใน 40 คนที่เราส่งกลับไปล่าสุด พ.ต.อ.ทวีกล่าวว่า เรามีเจ้าหน้าที่ ตม.ไปด้วย ที่ดูแลชาวอุยกูร์และอยู่ด้วยกันมาตลอด 10 ปี และเขาก็มีความรู้จักกันเป็นอย่างดี
ส่วนจะมีการพบชาวอุยกูร์ที่เคยส่งไปในปี 2557 ด้วยหรือไม่นั้น พ.ต.อ.ทวีกล่าวว่า ในการเดินทางครั้งนี้จากการสอบถามทางการจีนได้มีการเชิญชวนเข้ามาประมาณ 10 คน ซึ่งรัฐบาลจีนส่งให้ สมช.ดูเป็นวิดีโอและรูปภาพยืนยัน และ สมช.ส่งต่อให้ ตม. สิ่งนี้เป็นปัจจัยที่ทำให้ชาวอุยกูร์ทั้ง 40 คน ตัดสินใจกลับประเทศจีน และทาง ตม.ยืนยันว่าเขาจำได้ทั้งหมด ทั้งกลุ่มแรกที่ส่งไปและกลุ่มสองที่เพิ่งส่งกลับไปประเทศจีน
เมื่อถามว่า การเดินทางไปจีนและนำข้อมูลมายืนยันว่าเขาปลอดภัยดีจะทำให้ชาติตะวันตกเข้าใจมากยิ่งขึ้นหรือไม่ พ.ต.อ.ทวีกล่าวว่า ประเทศไทยได้รับการยอมรับและเข้าเป็นอนุสัญญาการอุ้มหาย ซึ่งเป็นประเทศไม่กี่ประเทศที่สหประชาชาติยอมรับ โดยสหประชาชาติเคยระบุว่าคนที่อยู่ในห้องกักขังเข้าข่ายทรมาน จึงอยากให้เข้าใจการตัดสินใจของรัฐบาลไทย เราไม่ได้ให้น้ำหนักไปยังประเทศใด หรือประเทศหนึ่ง แต่คำนึงถึงศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ของชาวอุยกูร์
เมื่อถามว่า หลักฐานที่ว่าเขายังมีชีวิตอยู่จะสามารถทำให้สหรัฐชะลอการจำกัดวีซ่าเจ้าหน้าที่ไทยที่เกี่ยวข้องกับการส่งตัวชาวอุยกูร์ทั้ง 40 คนหรือไม่ พ.ต.อ.ทวีระบุว่า ประเด็นนี้อาจอยู่นอกเหนือการเดินทางไปจีน แต่กระทรวงการต่างประเทศต้องทำความเข้าใจ ซึ่งเราเคารพในทุกมุมมองของแต่ละประเทศ ซึ่งดูจากถ้อยแถลงของสถานทูตสหรัฐประจำประเทศไทย จะเข้มงวดกับเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับการส่งกลับชาวอุยกูร์ ทั้ง 40 คน ไม่ได้เป็นการห้ามวีซ่า อีกทั้งรัฐบาลไทยถูกตำหนิมาโดยตลอด อยู่ในสภาพปล่อยให้ 40 ชาวอุยกูร์อยู่ในสภาพที่ทรมาน
