วันที่ 14 พฤษภาคม นายสรณะ เทพเนาว์ นายกสมาคมพนักงานเทศบาลแห่งประเทศไทย ในฐานะกรรมาธิการปกครองท้องถิ่นรูปแบบทั่วไป สปท.และอดีตสมาชิกสภาการปฏิรูปแห่งชาติ (สปช.) กล่าวว่า ขณะนี้การปฏิรูปท้องถิ่นได้รับความสนใจจากนายวิษณุ เครืองาม รองนายกรัฐมนตรี ซึ่งกำกับดูแลคณะกรรมการกระจายอำนาจให้องค์การปกครองท้องถิ่น ( อปท.) โดยหลายฝ่ายเรียกร้องให้กฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญที่เกี่ยวข้องทุกฉบับควรกำหนดเงื่อนไขเวลาที่ชัดเจนตามแนวทางปฏิบัติที่กำหนดไว้ เพื่อให้สอดคล้องกับแผนและขั้นตอนการกระจายอำนาจให้ อปท.ควรมีความก้าวหน้ามากกว่าในอดีตเพื่อให้ท้องถิ่นทำงานตามภารกิจที่มีการถ่ายโอนในการบริการสาธารณะได้ตามศักยภาพ และทุกภาคส่วนควรให้ภาคประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการบริหารท้องถิ่นเพื่อกำหนดทิศทาง นโยบายในการพัฒนาและร่วมตรวจสอบการทำหน้าที่ให้มากกว่าในอดีต
นายสรณะกล่าวว่า จากการประชุมสัมมนาร่วมกับสมาพันธ์ปลัดองค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) ภาคเหนือ มีเสียงสะท้อนให้มีการเปลี่ยนแปลงแก้ไขแนวทางการกำกับดูแลท้องถิ่นจากการใช้อำนาจของผู้ว่าราชการจังหวัดและนายอำเภอในระบบบริหารราชการบริการส่วนภูมิภาค และขอให้ความสนใจในการตรวจสอบปัญหาการทุจริตของท้องถิ่น นอกจากนั้นการตรวจสอบของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) ทุกเขตทุกภูมิภาคควรมีมาตรฐานเดียวกันและคณะกรรมการร่างกฎหมาย กระทรวงมหาดไทยต้องเร่งออกระเบียบมารองรับให้ชัดเจนป้องกันปัญหาการทักท้วงและเรียกเงินคืน ส่วนแนวทางในการยุบและควบรวมท้องถิ่นตามแนวทางที่ สปท.ทำการศึกษาไว้ หากจะมีการเปลี่ยนแปลงในท้องถิ่นใดจะต้องรับฟังความเห็นจากประชาชนก่อน
นายศุภสัณห์ หนูสวัสดิ์ ประธานสันนิบาตเทศบาลภาคใต้ กล่าวว่า หาก คสช.มองอนาคตเพื่อให้ท้องถิ่นมีการปฏิรูปโดยมองผลประโยชน์ของประชาชนเป็นที่ตั้ง ควรนำท้องถิ่นออกจากกระทรวงมหาดไทย เพื่อไปจัดตั้งเป็นองค์กรพิเศษเฉพาะ จากเดิมที่เคยศึกษาไว้ เช่น สภาการปกครองท้องถิ่นแห่งชาติ เพื่อให้มีมาตรฐานการกระจายอำนาจ เช่นเดียวกับประเทศที่พัฒนาแล้ว ล้วนแต่มีท้องถิ่นเป็นฐานรากที่เข้มแข็งในการปกครองระบอบประชาธิปไตย แต่คงเป็นปัญหาในทางปฏิบัติเนื่องจากผู้เกี่ยวข้องกับการปฏิรูปทั้งหลายส่วนใหญ่เป็นลูกหม้อเก่าของกระทรวงมหาดไทยที่ยังยึดติดการใช้อำนาจในระบบราชการบริหารส่วนภูมิภาคแบบเดิม ยังมีมุมมองว่าท้องถิ่นมีการทุจริต ดังนั้นหากท้องถิ่นยังอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของมหาดไทยโอกาสที่จะเติบโตและมีความอิสระตามที่กฎหมายกำหนดยากมาก โดยเฉพาะการร่างกฎหมายให้ผู้ว่าราชการจังหวัดมีอำนาจกำกับดูแลเท่าที่จำเป็น
นายธีรศักดิ์ พานิชวิทย์ เลขาธิการสมาคมองค์การบริหารส่วนตำบล (อบต.) แห่งประเทศไทย กล่าวว่า ในอนาคตท้องถิ่นไม่มีโอกาสเติบโตอย่างแน่นอน เนื่องจากรัฐบาลชุดปัจจุบันวางกรอบแนวทางในการพัฒนายุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี ที่เน้นการบริหารจัดการโดยอำนาจของระบบราชการบริหารส่วนกลางและส่วนภูมิภาค และมีความพยายามลดบทบาทอำนาจหน้าที่ของท้องถิ่น ทั้งที่แนวทางการปฏิรูปควรทำให้ท้องถิ่นมีการพัฒนาได้ตามศักยภาพและความพึงพอใจของประชาชน แต่ขณะนี้ทราบว่าทั้งตัวแทนกระทรวงมหาดไทย คณะกรรมการการกระจายอำนาจ และ สปท.ยังมีแนวทางที่ไม่ชัดเจนเพื่อให้มีบทสรุปในการวางแนวทางให้ท้องถิ่นทำหน้าที่ได้ตามกรอบของกฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญ
