ทบ.โต้ข่าวลือใช้ AI ตัดสินเงิน พ.ส.ร. ทหารชายแดนไทย-กัมพูชา ยันแค่เครื่องมือวิเคราะห์ขั้นต้น สุดท้ายคณะกรรมการชี้ขาด โปร่งใส-เป็นธรรมทุกนาย

เมื่อวันที่ 9 มิถุนายน 2569 พล.ต.วินธัย สุวารี โฆษกกองทัพบก เปิดเผยถึงกรณีที่ปรากฏข่าวในสังคมออนไลน์ผ่านการโพสต์ข้อความในเพจเฟซบุ๊กของผู้สื่อข่าว ซึ่งมีเนื้อหาคลาดเคลื่อนไปจากข้อเท็จจริง โดยกล่าวถึงข้อสังเกตเกี่ยวกับเกณฑ์การพิจารณาเงินเพิ่มพิเศษสำหรับการสู้รบ (พ.ส.ร.) ของกำลังพลที่ปฏิบัติหน้าที่ในเหตุการณ์ปะทะบริเวณชายแดนไทย-กัมพูชา

ทั้งนี้ ในโพสต์ดังกล่าวระบุว่า มีการใช้ระบบ AI ประเมินผลงาน และให้น้ำหนักกับผู้ที่ได้รับบาดเจ็บมากกว่าทหารที่ปฏิบัติหน้าที่แนวหน้าแต่ไม่ได้รับบาดเจ็บ จนก่อให้เกิดความเข้าใจข้อมูลไม่ครบถ้วนในหมู่กำลังพล

โฆษกกองทัพบก กล่าวว่า กองทัพบกได้รับทราบความห่วงใยดังกล่าว และขอชี้แจงข้อเท็จจริงเพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้อง โดยยืนยันว่า เงินเพิ่มพิเศษสำหรับการสู้รบ หรือ พ.ส.ร. ถือเป็นบำเหน็จความชอบพิเศษที่กระทรวงกลาโหมจะพิจารณามอบให้แก่กำลังพลที่มีพฤติการณ์การสู้รบ หรือได้รับบาดเจ็บจากการสู้รบ ซึ่งการพิจารณาทั้งหมดมีหลักเกณฑ์และมาตรฐานทางกฎหมายรองรับอย่างชัดเจน

สำหรับประเด็นที่มีการระบุถึงการใช้ระบบ AI นั้น พล.ต.วินธัย กล่าวว่า ปัจจุบันกรมกำลังพลทหารบกอยู่ระหว่างขั้นตอนการรวบรวมข้อมูลจากหน่วยระดับกองพันหรือเทียบเท่า โดยในลำดับแรกให้ความเร่งด่วนกับกำลังพลที่ได้รับบาดเจ็บก่อน จากนั้นจึงรวบรวมข้อมูลกำลังพลที่เข้าร่วมการสู้รบแต่ไม่ได้รับบาดเจ็บในลำดับต่อไป

ทั้งนี้ กรมกำลังพลทหารบกได้พัฒนาโปรแกรมคอมพิวเตอร์ขึ้นเพื่อใช้เป็นเครื่องมือช่วยอำนวยความสะดวกในการวิเคราะห์พฤติกรรมและเหตุการณ์เท่านั้น มิใช่การปล่อยให้ระบบ AI เป็นผู้ตัดสินใจแทนมนุษย์แต่อย่างใด

โดยระบบดังกล่าวจะทำการประเมินจากหลักฐานเชิงประจักษ์ที่หน่วยต้นสังกัดเสนอเข้ามา ซึ่งไม่ได้พิจารณาเฉพาะระดับการบาดเจ็บตามที่มีกระแสข่าวเท่านั้น แต่ยังต้องพิจารณาประกอบกับหลักฐานสำคัญอื่นๆ ร่วมด้วย อาทิ รายงานเหตุการณ์พร้อมแผนภาพสถานที่จำลองสถานการณ์ หลักฐานทางการแพทย์ที่ระบุอาการและระดับความรุนแรงของการบาดเจ็บ

นอกจากนี้ ผลการวิเคราะห์จากระบบคอมพิวเตอร์และเอกสารหลักฐานทั้งหมด จะต้องถูกนำเข้าสู่กระบวนการพิจารณาและตรวจสอบอย่างละเอียดโดยคณะกรรมการระดับกองทัพบกอีกครั้ง เพื่อกำหนดจำนวนขั้นบำเหน็จที่กำลังพลแต่ละนายจะได้รับอย่างเป็นธรรม สอดคล้องกับนโยบายของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมที่เน้นย้ำให้ความสำคัญกับทหารร่วมรบทุกคน ไม่ว่าจะเป็นผู้ที่ได้รับบาดเจ็บหรือไม่ได้รับบาดเจ็บก็ตาม

อย่างไรก็ตาม โฆษกกองทัพบก ตั้งข้อสังเกตว่า ความเข้าใจข้อมูลที่ไม่ครบถ้วนอาจมีสาเหตุมาจากหน่วยต้นสังกัดบางแห่งยังไม่เข้าใจกระบวนการพิจารณาพ.ส.ร.ภายใต้เงื่อนไขของทางราชการอย่างถ่องแท้

ในเรื่องนี้ กรมกำลังพลทหารบกซึ่งเป็นหน่วยงานรับผิดชอบในภาพรวม เตรียมเชิญผู้แทนจากหน่วยที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมประชุมรับฟังคำชี้แจง และทำความเข้าใจร่วมกันอีกครั้ง เพื่อเร่งแก้ไขปัญหาและลดความสับสนที่เกิดขึ้น

“ขอให้มั่นใจว่ากำลังพลผู้ปฏิบัติหน้าที่เพื่อปกป้องอธิปไตยของชาติ ด้วยความทุ่มเทและเสียสละ จะได้รับการพิจารณาบำเหน็จความชอบด้วยความโปร่งใส และเป็นธรรม ตามระเบียบของทางราชการ” โฆษกกองทัพบก กล่าว