หน้าแรก การเมือง พลพีร์ ลุยตรว...

พลพีร์ ลุยตรวจโรงงานขยะปราจีน ชาวบ้านจี้ปิดถาวร สั่งขยายผลทั่วจว. ล่าขบวนการลักลอบทิ้ง

22.11.26 | 15:09 น.

มท.2 ลุยตรวจโรงงานขยะปราจีนบุรี ชาวบ้านจี้ปิดถาวร สั่งขยายผลทั่วจังหวัด ล่าขบวนการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรม

เมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน ที่ จ.ปราจีนบุรี นายพลพีร์ สุวรรณฉวี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ลงพื้นที่ติดตามปัญหามลพิษจากโรงงานขยะอุตสาหกรรม โดยตรวจสอบโรงงานแห่งหนึ่งในพื้นที่ ต.หนองโพรง อ.ศรีมหาโพธิ รวมถึงชุมชนบ้านสระมะเขือ หมู่ 1 ต.โคกปีบ อ.ศรีมโหสถ ก่อนประชุมรับฟังปัญหาจากประชาชนที่องค์การบริหารส่วนตำบล (อบต.) หัวหว้า อ.ศรีมหาโพธิ

ระหว่างการลงพื้นที่ ผู้สื่อข่าวพบว่าแหล่งน้ำบางจุดมีลักษณะสีดำคล้ำ และมีคราบคล้ายคราบน้ำมันลอยอยู่บนผิวน้ำ ขณะเดียวกัน ประชาชนกว่า 200 คน กลุ่มปราจีนไม่เอาขยะ นำโดย นางสมพร ชินสร้อย ยื่นหนังสือเรียกร้องให้ภาครัฐเร่งแก้ปัญหาและปิดโรงงานขยะอุตสาหกรรมอย่างถาวร โดยมี พร้อมมอบข้าวต้มมัดมามอบให้รัฐมนตรี


นางสมพรกล่าวว่า ชาวบ้านได้รับผลกระทบจากปัญหาน้ำและกลิ่นมาอย่างต่อเนื่อง จึงต้องการให้รัฐบาลเร่งแก้ไขปัญหาอย่างจริงจัง โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการปิดโรงงานที่สร้างผลกระทบต่อชุมชนอย่างถาวร ขณะที่นายธีระ ศรีมงคล ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 1 บ้านสระมะเขือ นำเสนอแผนที่เส้นทางน้ำและข้อมูลในพื้นที่ พร้อมชี้แจงว่าชาวบ้านเคยคัดค้านการตั้งโรงงานมาตั้งแต่ก่อนเริ่มเปิดดำเนินกิจการ เนื่องจากมีความกังวลว่าจะส่งผลกระทบต่อชุมชนและสิ่งแวดล้อม

นอกจากนี้ ตัวแทนภาคประชาชนจากอำเภอประจันตคามเสนอข้อเรียกร้องเพิ่มเติม 4 ประเด็น คือ 1.ผลักดันการทำลายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมเป็นอาชญากรรมทางสิ่งแวดล้อม เพื่อให้มีบทลงโทษที่เหมาะสมกับความเสียหายที่เกิดขึ้น เนื่องจากทรัพยากรธรรมชาติที่ถูกทำลายอาจต้องใช้เวลานานหลายสิบปีกว่าจะฟื้นคืนกลับมา 2.ผลักดันกฎหมาย PRTR หรือกฎหมายเปิดเผยข้อมูลการปลดปล่อยและเคลื่อนย้ายสารมลพิษ ซึ่งตัวแทนประชาชนระบุว่าเคยถูกปัดตกมาแล้ว 2 ครั้ง โดยมองว่ากฎหมายดังกล่าวจะช่วยให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลมลพิษ โดยเฉพาะข้อมูลด้านอากาศและสิ่งแวดล้อมได้มากขึ้น 3.ชะลอหรือยับยั้งการอนุญาตจัดตั้งโรงงานอุตสาหกรรม นิคมอุตสาหกรรม และเขตประกอบการใหม่ รวมถึงโรงงานที่อยู่ระหว่างรอใบอนุญาต ซึ่งตัวแทนชาวบ้านระบุว่ามีประมาณ 80-90 แห่ง เพื่อให้ภาครัฐเร่งแก้ไขปัญหาโรงงานเดิมที่ส่งผลกระทบต่อประชาชนให้เรียบร้อยก่อน และ 4.ยับยั้งการขยายพื้นที่เขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก หรือ EEC ในจังหวัดปราจีนบุรี เนื่องจากประชาชนมีความกังวลต่อผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับพื้นที่เกษตรกรรม แหล่งอาหาร และทรัพยากรธรรมชาติ

Advertisement

ตัวแทนภาคประชาชนกล่าวขอบคุณรัฐมนตรีและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องที่ลงมารับฟังปัญหา โดยระบุว่าประชาชนเรียกร้องให้แก้ไขปัญหามาตั้งแต่ปี 2566 และรู้สึกว่าแนวทางการทำงาน รวมถึงกรอบระยะเวลาที่รัฐมนตรีกำหนดให้หน่วยงานต่างๆ ดำเนินการสอดคล้องกับสิ่งที่ประชาชนต้องการ คาดหวังให้จัดการแหล่งมลพิษที่ส่งผลกระทบต่อดิน น้ำ และอากาศ เพื่อให้ประชาชนสามารถกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างปลอดภัยและสะดวกสบายอีกครั้ง

มท.2 สั่งตรวจสอบรง.ทั่วจังหวัด ตั้งข้อสงสัยเอกสารสิทธิ์และนอมินี

นายพลพีร์กล่าวถึงการตรวจสอบโรงงานแห่งแรกว่า กระทรวงอุตสาหกรรมมีคำสั่งระงับการดำเนินกิจการไปแล้ว ขณะเดียวกันกระทรวงมหาดไทยและกรมที่ดินได้เข้าตรวจสอบเอกสารสิทธิ์ที่ดิน เนื่องจากพบข้อสงสัยเกี่ยวกับการออกเอกสารสิทธิ์ที่อาจไม่ถูกต้องตามกฎหมาย โดยพื้นที่ดังกล่าวมีข้อสังเกตว่าอาจเป็นพื้นที่ป่าไม้มากกว่าพื้นที่ ส.ป.ก. เนื่องจากไม่มีประกาศเขตปฏิรูปที่ดินในบริเวณดังกล่าว คาดว่าจะทราบผลการตรวจสอบภายใน 3 วัน นอกจากนี้ยังเตรียมตรวจสอบย้อนกลับไปถึงเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับการออกเอกสารสิทธิ์ หากพบมีการกระทำผิดจะให้สำนักงาน ป.ป.ท. เข้ามาร่วมตรวจสอบและดำเนินการตามกฎหมาย

นายพลพีร์กล่าวว่า จากการลงโรงงานได้ตรวจสอบพบชิ้นส่วนและวัสดุที่มีลักษณะเป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ รวมถึงขยะที่ผ่านการบดหรือย่อย และเศษวัสดุบางชนิด โดยจะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องตรวจสอบข้อเท็จจริงและดำเนินคดีตามกฎหมาย ส่วนกรณีดินและกากวัสดุที่ผ่านการบดบางส่วนถูกนำไปแจกจ่ายให้ประชาชนนำไปถมที่ ขณะที่บางส่วนถูกนำไปทิ้งในพื้นที่ที่ไม่มีเอกสารสิทธิ์หรือไม่มีเจ้าของที่ชัดเจน อาจเข้าข่ายการลักลอบนำกากอุตสาหกรรมไปทิ้งในพื้นที่สาธารณะ จึงมอบหมายรักษาการผู้ว่าราชการจังหวัดตรวจสอบและร้องทุกข์กล่าวโทษหากพบการกระทำผิด ตรวจสอบโครงสร้างผู้ถือหุ้น สงสัยใช้คนไทยเป็นนอมินี

จากการตรวจสอบข้อมูลบริษัทพบประเด็นเกี่ยวกับโครงสร้างผู้ถือหุ้น โดยเดิมมีผู้ถือหุ้นชาวจีน 2 ราย และชาวไทย 1 ราย แต่ในช่วงเดือนตุลาคมที่ผ่านมา พบว่าผู้ถือหุ้นชาวจีนหายไปจากโครงสร้าง เหลือผู้ถือหุ้นชาวไทย จึงตั้งข้อสงสัยว่าอาจมีการใช้คนไทยเป็นนอมินี จึงเตรียมตรวจสอบความสามารถในการลงทุนของผู้ถือหุ้น แหล่งที่มาของเงินลงทุนมูลค่าประมาณ 100 ล้านบาท รวมถึงที่มาของกากอุตสาหกรรมและผู้ถือหุ้นเดิมที่เป็นชาวต่างชาติ โดยประสานกรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ เข้ามาร่วมตรวจสอบ

“ปราจีนบุรีมีโรงงานอุตสาหกรรมมากกว่า 160 แห่ง และมีข้อมูลเบื้องต้นว่าอาจมีโรงงานเข้าข่ายกระทำผิดกฎหมายประมาณ 114 แห่ง รวมถึงพบประเด็นเกี่ยวกับนอมินีในบริษัท 4 แห่ง จึงสั่งให้ขยายผลตรวจสอบโรงงานทั่วทั้งจังหวัด ไม่ใช่เฉพาะโรงงานที่กำลังเป็นข่าว โดยให้ตรวจสอบทั้งการประกอบกิจการ ที่ดิน เอกสารสิทธิ์ และการจดทะเบียนบริษัท หากพบโลหะหนักหรือกากอุตสาหกรรมผิดกฎหมาย ส่ง DSI ดำเนินคดีทันที สำหรับการตรวจสอบคุณภาพน้ำ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้เก็บตัวอย่างน้ำทั้งก่อนและหลังผ่านพื้นที่โรงงานเพื่อนำไปตรวจสอบ โดยพบความแตกต่างของสภาพน้ำตามข้อมูลที่ได้รับ

ขณะเดียวกันกรมควบคุมมลพิษและหน่วยงานด้านทรัพยากรธรรมชาติกำลังดำเนินการตรวจวิเคราะห์ คาดว่าจะมีผลตรวจและข้อมูลชี้แจงในช่วงวันที่ 22–23 พฤศจิกายน ก่อนดำเนินการร้องทุกข์กล่าวโทษตามข้อเท็จจริงที่ตรวจพบ กรณีการร้องเรียน เจ้าหน้าที่ได้เข้าตรวจสอบตั้งแต่วันที่ 1 และหากตรวจพบโลหะหนักซึ่งเป็นสารที่มีพิษ ก็สามารถดำเนินการกล่าวโทษได้ทันที โดยไม่จำเป็นต้องรอพิจารณาเพียงตัวเลขค่าคุณภาพน้ำว่ามีปริมาณเท่าใด พร้อมระบุว่า หากพบกากอุตสาหกรรมหรือการลักลอบทิ้งในพื้นที่ใด จะส่งเรื่องให้กรมสอบสวนคดีพิเศษ หรือ DSI เข้ามาตรวจสอบทันที เพื่อรวบรวมพยานหลักฐานและดำเนินคดีตามขั้นตอน ขยายผลเครือข่ายขนย้ายกากอุตสาหกรรมไปจังหวัดอื่น” นายพลพีร์ระบุ

นายพลพีร์กล่าวอีกว่า ขณะนี้ชุดเฉพาะกิจได้ลงพื้นที่จังหวัดระยอง พบปัญหามีลักษณะเชื่อมโยงกันเป็นเครือข่าย เมื่อมีการตรวจสอบพื้นที่หนึ่ง อาจพบการเคลื่อนย้ายกากอุตสาหกรรมไปยังจังหวัดอื่น ทำให้ต้องขยายผลติดตามเส้นทางการขนส่งอย่างต่อเนื่อง มีการประสานผู้ว่าราชการจังหวัดในพื้นที่ต่าง ๆ ทั้งจังหวัดสระบุรี ชลบุรี และจังหวัดใกล้เคียง เพื่อแจ้งเบาะแสและติดตามรถขนส่งที่ต้องสงสัยว่ามีการเคลื่อนย้ายกากอุตสาหกรรมไปทิ้งในพื้นที่ต่าง ๆ โดยเจ้าหน้าที่มีเครื่องมือตรวจสอบได้ว่าวัสดุหรือกากที่ขนส่งมานั้นมีโลหะหนักหรือสารอันตรายหรือไม่ หากพบความผิดก็สามารถรวบรวมหลักฐานเพื่อดำเนินคดีได้

ส่วนกรณีใน จ.สระบุรี มีการใช้เครือข่ายบุคคลเข้าไปชี้เป้าหรือประสานงานกับบ่อรับทิ้งกากอุตสาหกรรม โดยมีการจ่ายค่าตอบแทนประมาณ 4,000 บาท สำหรับการขนส่งเที่ยวละประมาณ 15 ตัน พร้อมระบุว่ารถขนส่งบางคันมีข้อสังเกตว่าไม่ต่อทะเบียน ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับการหลีกเลี่ยงระบบติดตามตำแหน่ง GPS เพื่อไม่ให้สามารถตรวจสอบเส้นทางและจุดหมายปลายทางได้ อย่างไรก็ตาม เจ้าหน้าที่ใช้วิธีเฝ้าระวังทั้งทางอากาศและภาคพื้นดิน มีการบินสำรวจพื้นที่และจัดกำลังเฝ้าติดตามทั้งกลางวันและกลางคืน เพื่อรวบรวมข้อมูลก่อนเข้าดำเนินการ

กรณีผู้ประกอบการหรือเจ้าของโรงงานที่เป็นชาวต่างชาติ ซึ่งอาจถอนหุ้นหรือเดินทางออกนอกประเทศหลังเกิดปัญหา นายพลพีร์กล่าวว่า หากตรวจสอบพบการกระทำผิดและมีพยานหลักฐานเพียงพอ ก็สามารถติดตามดำเนินคดีย้อนหลังได้ ไม่ใช่ว่าผู้เกี่ยวข้องจะหลีกเลี่ยงความรับผิดได้ด้วยการเดินทางออกนอกประเทศ ก็สามารถประสานงานระหว่างประเทศ รวมถึงการออกหมายแดงผ่านตำรวจสากล ตามเงื่อนไขของกฎหมายและพยานหลักฐานที่มี ส่วนทรัพย์สินที่อยู่ในประเทศไทย หากตรวจสอบพบความเชื่อมโยงกับการกระทำผิดและเข้าเงื่อนไขตามกฎหมาย ก็สามารถดำเนินการยึดทรัพย์ได้ โดยสำนักงาน ปปง. จะเข้ามาตรวจสอบเส้นทางการเงินและดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง นอกจากนี้ ยังมีการตรวจสอบกรณีบุคคลเปลี่ยนชื่อหรือเปลี่ยนสัญชาติ โดยรัฐมนตรีระบุว่ามีแนวทางตรวจสอบที่มาและข้อมูลการเปลี่ยนแปลงดังกล่าว เพื่อป้องกันการหลีกเลี่ยงความรับผิด ในสัปดาห์หน้าจะมีความคืบหน้าจากการปฏิบัติงานของชุดเฉพาะกิจอีก แต่ยังไม่สามารถเปิดเผยรายละเอียดหรือพื้นที่ปฏิบัติการได้ในขณะนี้

สั่งผู้ว่าฯ ทำแผนตรวจโรงงานทุกแห่ง ใช้เกณฑ์เดียวกัน

นายพลพีร์ได้สั่งการให้ผู้ว่าราชการจังหวัดบูรณาการหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จัดทำรายการตรวจสอบ หรือ Checklist ชุดเดียวกัน เพื่อนำไปตรวจสอบโรงงานทุกแห่งในจังหวัด ทั้งในเรื่องใบอนุญาตประกอบกิจการ การจัดการกากอุตสาหกรรม เอกสารสิทธิ์ที่ดิน การจดทะเบียนบริษัท และการปฏิบัติตามรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม หรือ EIA หากตรวจพบการกระทำผิดกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง ก็สามารถดำเนินคดีตามกฎหมายดังกล่าวได้ ไม่จำเป็นต้องรอระยะเวลาแก้ไข 30 วันตามขั้นตอนของกฎหมายอุตสาหกรรมในบางกรณี ส่วนเอกสารคำสั่งปิดโรงงานบางฉบับที่ตรวจสอบพบว่ามีข้อสงสัย เช่น ไม่มีวันที่กำกับ หรือมีลายเซ็นแต่ไม่ระบุชื่อผู้ลงนาม ได้สั่งให้ตรวจสอบทันที เพื่อให้ทราบถึงความถูกต้องและความรับผิดชอบของเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง

เตรียมกำหนดกรอบเวลา 3-5-7-15 วัน แก้ปัญหากากอุตสาหกรรมกว่า 50,000 ตัน

รัฐมนตรีระบุว่า จะมีการประชุมร่วมกับหน่วยงานในจังหวัดเพื่อกำหนดกรอบเวลาการทำงานให้ชัดเจน โดยแบ่งเป็นระยะ 3 วัน 5 วัน 7 วัน และ 15 วัน เพื่อกำหนดว่าแต่ละหน่วยงานต้องดำเนินการเรื่องใดและรายงานผลเมื่อใด โดยต้องการให้ทุกหน่วยงานทำงานไปในทิศทางเดียวกัน และมีคำตอบต่อประชาชนภายในวันที่ 4 ธันวาคมนี้ สำหรับปัญหากากอุตสาหกรรมที่ต้องจัดการ มีข้อมูลเบื้องต้นประมาณ 18 บ่อ ปริมาณรวมราว 50,000 ตัน โดยประเมินว่าการกำจัดหรือเคลื่อนย้ายอาจต้องใช้งบประมาณประมาณ 500 ล้านบาท ซึ่งต้องรอมาตรการและประกาศจากคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ รวมถึงกำหนดหน่วยงานและผู้รับผิดชอบงบประมาณให้ชัดเจน หากจำเป็นอาจเสนอขอใช้งบกลางของนายกรัฐมนตรี เพื่อเร่งแก้ไขปัญหา โดยกองทัพบกมีความพร้อมด้านรถและเครื่องมือสำหรับสนับสนุนการขนย้าย แต่ต้องดำเนินการภายใต้คำสั่งและกรอบกฎหมายที่เกี่ยวข้องก่อน ส่วนสถานที่กำจัดกากอุตสาหกรรมปลายทาง มีข้อมูลเบื้องต้นว่าอาจอยู่ในจังหวัดชลบุรีและสระบุรี ซึ่งต้องตรวจสอบความถูกต้องและความพร้อมของสถานที่อ

ส่วนสถานที่กำจัดกากอุตสาหกรรมปลายทาง มีข้อมูลเบื้องต้นว่าอาจอยู่ในจังหวัดชลบุรีและสระบุรี ซึ่งต้องตรวจสอบความถูกต้องและความพร้อมของสถานที่อีกครั้ง ขณะที่ประเด็นข้อมูลราคากำจัดกากอุตสาหกรรมที่มีการกล่าวอ้างว่าปรับเพิ่มจากตันละ 800 บาทเป็น 2,000 บาทนั้น รัฐมนตรียืนยันว่าต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงก่อน พร้อมกำชับไม่ให้มีการแสวงหาผลประโยชน์จากงบประมาณในการแก้ไขปัญหาครั้งนี้

นายพลพีร์กล่าวว่า สำหรับข้อเรียกร้องของประชาชนที่ต้องการให้ชะลอหรือยับยั้งโรงงานใหม่ รวมถึงนิคมอุตสาหกรรมและเขตประกอบการที่มีโรงงานรอใบอนุญาตประมาณ 80–90 แห่งนั้น จะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและกรรมาธิการด้านอุตสาหกรรมเรียกหน่วยงานมาชี้แจง เพื่อพิจารณาประเภทกิจการ ใบอนุญาต ที่ดิน และการจดทะเบียนบริษัท ส่วนการเยียวยาประชาชนที่ได้รับผลกระทบ รัฐมนตรีระบุว่า ต้องให้ผลตรวจทางวิทยาศาสตร์เป็นหลักฐานยืนยันการปนเปื้อนและความเสียหายก่อน จากนั้นหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะต้องชี้แจงแนวทางการชดเชยตามข้อกฎหมาย พร้อมย้ำว่าผลกระทบต่อสุขภาพและความรู้สึกของประชาชนเป็นสิ่งที่ไม่สามารถประเมินเป็นตัวเงินได้

“รัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องไม่ได้เพิกเฉยต่อปัญหา โดยนายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้รับมอบหมายให้กำกับดูแลและติดตามปัญหาในพื้นที่ภาคตะวันออกเพิ่มเติม ยืนยันว่าจะเดินหน้าตรวจสอบปัญหาโรงงานขยะอุตสาหกรรมตั้งแต่ต้นทาง ผู้ประกอบการ ผู้ถือหุ้น การขนย้ายกากอุตสาหกรรม ไปจนถึงสถานที่รับทิ้ง หากพบการกระทำผิดจะดำเนินการตามกฎหมาย และหากแนวทางการทำงานในจังหวัดปราจีนบุรีประสบผลสำเร็จ ก็จะนำไปขยายผลตรวจสอบในจังหวัดอื่นต่อไป” นายพลพีร์กล่าว