ยศชนัน ชวนแชร์ต่อ ลั่น ‘อ่านคนเดียวมันเหงา’ แง้มสไตล์ที่ใช่ ปวศ.นิดๆ ช่วยเดาทางอนาคต

 

เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม ที่ชั้น LG ฮอลล์ 5-7 ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ เขตคลองเตย กรุงเทพฯ สมาคมผู้จัดพิมพ์และผู้จำหน่ายหนังสือแห่งประเทศไทย (PUBAT) จัดงานมหกรรมหนังสือระดับชาติ ครั้งที่ 31 (Book Expo Thailand 2026) ภายใต้แนวคิด “Unread Messages – คุณได้รับ ‘ข้อความใหม่’” ระหว่างวันที่ 23 ตุลาคม-1 พฤศจิกายนนี้ โดยวันนี้เป็นวันที่ 9 ของการจัดงาน

บรรยากาศในช่วงเช้า ที่บูธ J02 สำนักพิมพ์มติชน ซึ่งมาในธีม ‘Bloom เติบโตไปด้วยกัน’ มีผู้อ่านทยอยเลือกซื้อหนังสืออย่างไม่ขาดสายในช่วงวันหยุดสุปสัปดาห์ ท่ามกลางสตาฟภายใน บูธแต่งกายธีมฮาโลวีนคอยต้อนรับแนะนำผู้อ่านในช่วงเทศกาลแห่งความหลอน สำหรับปีนี้สำนักพิมพ์มติชนจัดเต็มหนังสือปกใหม่ที่ครอบคลุมประเด็นร่วมสมัย พร้อมผลงานจากนักเขียนหลากหลายวงการ ในราคาลดพิเศษสูงสุดถึง 20 % และกิจกรรม Meet & Read เปิดโอกาสให้ผู้อ่านพบปะพูดคุยกับนักเขียนและนักแปลอย่างใกล้ชิด

บรรยากาศเวลา 13.30 น. นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ หรือ ‘อ.เชน’ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม เดินทางมาเลือกดูหนังสือภายในบูธสำนักพิมพ์มติชน J02 พร้อมกับครอบครัว โดยแนะนำหนังสือเล่มใหม่ล่าสุดของสำนักพิมพ์มติชน ‘A Different Kind of Power จาซินดา อาร์เดิร์น อ่อนโยนคือพลัง’ ซึ่งเขียนโดย Jacinda Ardern แปลโดย วศินี พบูประภาพ

นายยศชนันเผยด้วยว่า ตนอ่านได้หนังสือเล่มนี้แล้ว พร้อมทั้งกล่าวเน้นย้ำคำว่า ’อ่อนโยนคือพลัง‘
ท่ามกลางแฟนๆ การเมือง ที่กำลังเลือกซื้อหนังสือ เข้ามากรูเพื่อถ่ายภาพเป็นที่ระลึก

เมื่อถามว่าวันนี้ มองหาหนังสือที่เป็นไอเดียต่อยอดการทำงาน หรือหนังสืออ่านเล่นส่วนตัว?

นายยศชนันกล่าวว่า หลากหลายเหมือนกันนะวันนี้พาครอบครัวมาด้วย ก็จะเป็นหนังสือเรียน หนังสือเด็ก แต่เราเองก็อยากดูหนังสือใหม่ๆ และแนวโน้มของสิ่งต่างๆ

“ผมว่าการเลือกหนังสือ จะทำให้รู้เลยว่าคนกำลังสนใจเรื่องไหน ? มองแล้วถ้าเขาลองอ่านเล่มนี้ แสดงว่าความจริงแล้ว เขากำลังคิดอะไรบางอย่างอยู่ เราก็มีความจำเป็นต้องดู อย่างผมดูเรื่อง ‘ทุนมนุษย์’ เรื่องการพัฒนาคน ถ้าคนมาซื้อหนังสือเยออะ แสดงว่ามาถูกทาง (ยิ้ม)” นายยศชนันกล่าว

การที่คนอ่านหนังสือเยอะ สะท้อนถึงประเทศว่ามีความหวังด้วยไหม ?

นายยศชนันกล่าวว่า แสดงว่าคนมีความอยากรู้เรื่องนัันเรื่องนี้ หรือแม้กระทั่งมันยังแสดงว่า โลกเปลี่ยนแปลงเร็วมาก จนทำให้คนอยากมาอัพเดตหนังสือ อย่างคนเลือกอ่านหนังสือเก่า หนังสือใหม่ อะไรแบบนี้จะทำให้เรามองเห็นแนวโน้ม

“อยากได้ข้อมูล อย่างเช่นว่า ‘เล่มไหนขายดี’ เราก็พอจะเห็นแนวทางว่าคนชอบแนวนี้ แล้วเราก็ไปดูเทรนด์โลกว่า มันแมชต์กันไหม ? ถ้ามันไม่แมชต์เราก็ต้องพยายามปรับให้มู้ดแอนด์โทนอย่างไรบ้าง ในวิธีการสื่อสารของรัฐบาล” นายยศชนันเผย

เหมือนเป็นการเก็บข้อมูลในทางหนึ่ง ?

นายยศชนันกล่าวว่า อันนี้ก็ส่วนหนึ่ง ส่วนตัวชอบดูหนังสือแนวเทรนด์ต่างๆ ประวัติศาสตร์นิดๆ ในสิ่งที่เราไม่เคยเห็น จะชอบเป็นพิเศษ

หนังสือประวัติศาสตร์ การเมือง มีความสำคัญอย่างไรกับยุคใหม่ ที่เทคโนโลยีก็รุดหน้า ห้อมล้อมไปด้วย AI นวัตกรรม ซึ่งเป็นหนึ่งในงาน ที่ อ.เชนดูแลอยู่ด้วย?

นายยศชนันกล่าวว่า สำหรับเราประวัติศาสตร์มันทำเรา ‘คาดเดาอนาคตง่าย’ ในหลายอย่างเราต้องรวบรวมประวัติหลายๆ ด้าน เพื่อให้เราสามารถมองเห็น ‘แนวโน้ม’ ซึ่งมันก็จะมาเป็น Loop
คือเป็นแพทเทิร์น ถ้าฐานไม่ดีมันก็ยาก หรือบางอย่างเราคิดว่าใหม่ แต่ความจริงอาจจะมีอยู่แล้วก็ได้

“หรือพอเราเห็นประวัติศาสตร์ ว่าคนนี้เคยทำ กลุ่มนี้เคยทำ เราก็เรียนรู้จากเขาได้เลย มันช่วยให้เราเร็วขึ้น”

ที่แน่ๆ อย่างหนึ่งคือ มันอาจจะช่วยให้บทเรียนไม่ซ้ำรอย?

นายยศชนันกล่าวว่า ส่วนหนึ่งด้วยบริบท ถึงแม้ทำแบบเดิม ก็อาจไม่เวิร์กก็ได้ ต้องดูหลายอย่างประกอบกันไป ในหลายมุมมอง

“แต่ละสำนักพิมพ์ก็มีเอกลักษณ์ของเขานะ เราก็ให้กำลังใจ ตอนนี้การอ่านมีทางเลือก Hybrid มีทั้งออนไลน์ และหนังสือเล่ม มีประโยชน์ทั้งคู่” นายยศชนันกล่าว

เมื่อถามถึงนโยบายในการสนับสนุนให้เกิดการจัดงานหนังสือต่อไป ?

นายยศชนันกล่าวว่า ตนคิดว่าหนังสือมีหลายแนวทาง เป็นแนวทางที่เราอยากสื่อสารไปข้างหน้า เกี่ยวกับ Learners เรื่องการส่งเสริมการเรียนรู้ ซึ่งสามารถทำได้หลายทาง

ถ้าเราอยากเก่งอะไรบางอย่าง ขั้นตอนในการที่จะศึกษาควรต้องเป็นอย่างไรบ้าง เพราะแต่ละสำนักพิมพ์ก็จะมีแนวทางของตัวเอง อย่างในบางครั้งเราอยากเสริมสร้างจินตนาการก่อน ก็อาจจะต้องไปทางนวนิยายต่างๆ หรือต้องการรู้ข้อเท็จจริง (fact) ในเรื่องไหนๆ

เรื่อง Narative ก็มีความจำเป็นที่ต้องทำให้ชัด และสนับสนุนทุกสำนักพิมพ์ ให้เขาสามารถผลิตคอนเทนต์ มีเนื้อหาดีๆ ออกมาได้

“การพัฒนาประเทศ พัฒนาคน กับการพัฒนาหนังสือที่ดี เป็นของคู่กัน มีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง ที่จะสนับสนุนในทุกรูปแบบ” นายยศชนันกล่าว

เมื่อถามถึง ‘ข้อความใหม่’ ที่อยากสื่อสารถึงประชากรผู้อ่านในงานนี้ ?

นายยศชนันเผยว่า อยากให้ประชาชนทุกคนมองเรื่องนี้เป็นจุดตั้งต้นของการเริ่มเรียนรู้ เริ่มจากอ่านหนังสือสักเล่มหนึ่งก่อน สั้นๆ อ่านให้จบ แล้วเราจะรู้สึกว่า การอ่านหนังสือจบสักเล่มจบ มีความสุขมาก และจะเป็นหมุดหมายให้เราเริ่มอ่านเล่มต่อๆ ไป

“หรือบางครั้งอ่านแล้วแชร์ต่อ ไปเล่าให้เพื่อนฟัง เพื่อนก็จะแนะนำเพื่อนต่อได้ ก็จะเกิดการส่งเสริมซึ่งกันและกัน อ่านคนเดียวมันก็เหงา อ่านหนังสือเล่มเดียวกัน อาจจะเข้าใจไม่ตรงกันก็ได้”

รู้สึกอย่างไรที่ปีนี้ มีคนมาเดินงานหนังสือเยอะมาก โดยเฉพาะวัยรุ่น

นายยศชนันกล่าวว่า เราต้องชื่นชมผู้จัดงาน คนมาเดินเยอะมาก ก็อยากให้บรรยากาศเป็นอย่างนี้ไปเรื่อยๆ ทางรัฐบาลก็ยินดีสนับสนุน