เที่ยวเมืองจันท์ มหัศจรรย์ตะวันออก ชวนชิม ‘ข้าวคลุกพริกเกลือ’

เมืองไทยเที่ยวได้ไม่มีเบื่อ เที่ยวได้ทุกฤดู ยิ่งรู้จักกันจะยิ่งหลงรัก

ภูมิภาคตะวันออกก็เป็นอีกดินแดนที่ยังคง “สดใหม่” รอให้ผู้มาเยือนได้เข้าไปค้นหาเสน่ห์ไม่รู้จบ

ล่าสุด การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) จัดโครงการ อาหารถิ่น ตะลุยกินทั่วไทย เอาใจนักท่องเที่ยวสายกินให้มาลองตะลุยกินของดีของเด็ดทั่วประเทศไทย

เพราะอาหารการกินจะสะท้อนอัตลักษณ์ความเป็นอยู่ของคนในพื้นที่ ทั้งทรัพยากรธรรมชาติ วิถีชีวิต และวัฒนธรรม

นอกจากจะได้เที่ยวแบบเข้าถึงชุมชนแล้วยังอิ่มท้อง อร่อยปาก ได้ใจเต็มๆ

สำหรับดินแดนตะวันออกอย่าง จันทบุรี ก็ไม่น้อยหน้า ด้วยภูมิประเทศแสนอุดมสมบูรณ์ทั้งภูเขาทะเล การันตีเมนูอาหารถิ่นว่าเด็ดแน่นอน

อาหารถิ่นสะท้อนภูมิปัญญาท้องที่

สำหรับที่มาของเส้นทางท่องเที่ยว “เที่ยวเมืองจันท์ มหัศจรรย์ตะวันออก” นั้น สุจิตรา จงชาณสิทโธ รองผู้ว่าการด้านตลาดในประเทศ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย บอกว่า ค่าใช้จ่ายเรื่องอาหารการกินมีประมาณ 15 เปอร์เซ็นต์ ในการเดินทางท่องเที่ยว รัฐบาลมีนโยบายเพิ่มรายได้ให้กับชุมชนท้องถิ่นในแหล่งท่องเที่ยว ทั้งของที่ระลึกของโอท็อปและอาหารถิ่นซึ่งใช้วัตถุดิบที่เป็นของสดในพื้นที่และเป็นภูมิปัญญาดั้งเดิมของแต่ละพื้นที่ จึงได้คัดสรรเมนูอาหารถิ่นทั่วประเทศ 77 จังหวัด

“จันทบุรีถูกคัดสรรให้เป็น 12 เมืองต้องห้าม…พลาด ต่อเนื่อง 2 ปี ด้วยความแตกต่าง โดดเด่น น่าสนใจ จันทบุรีเป็นแหล่งผลิตเครื่องเทศและอัญมณีที่สำคัญ สโลแกนเมืองต้องห้ามพลาดของจันทบุรีคือ “สรวงสวรรค์ร้อยพันธุ์ผลไม้” ที่นี่เป็นแหล่งผลิตผลไม้ที่สำคัญที่สุดของประเทศไทย สิ่งสำคัญที่สุดคือทุเรียนของที่นี่มีคุณภาพ”

สำหรับอาหารถิ่นของจันทบุรีที่นำมาเสนอคือ ข้าวคลุกพริกเกลือ

สุจิตรากล่าวว่า ข้าวคลุกพริกเกลือ เป็นเมนูของชาวไทยตั้งแต่ดั้งเดิม เดิมเรามีแต่พริกกับเกลือคลุกรวมกันให้เกิดรสชาติและเก็บไว้รับประทานได้ สิ่งเหล่านี้ชาวจันทบุรีได้นำมาดัดแปลงและเพิ่มคุณค่าของอาหารทะเลเข้าไป สะท้อนความอุดมสมบูรณ์ของจันทบุรี

‘ข้าวคลุกพริกเกลือ’ จัดเต็ม ยกทะเลมาเสิร์ฟ

พูดชื่อข้าวคลุกพริกเกลือ อาจจะยังนึกกันไม่ออก

เชฟแนทตี้-นภาวดี พยัคฆโส เชฟสาวจากมติชนอคาเดมี มาอธิบายและสาธิตให้ดู เธอบอกว่า พูดถึงพริกเกลือคนทั่วไปอาจนึกถึงพริกเกลือจิ้มผลไม้ แต่คนจันท์จะนำเกลือและพริกมาตำคู่กันพร้อมกระเทียม ปรุงรสให้กลมกล่อม คล้ายน้ำจิ้มซีฟู้ด แต่น้ำพริกเกลือจะเน้นรส เปรี้ยว เค็ม เผ็ด ใส่น้ำตาลน้อยมากหรือแทบไม่ใส่เลย

ส่วนผสมน้ำพริกเกลือ ใช้พริกขี้หนูสวนเขียวหรือแดง, กระเทียมไทย, รากผักชี, น้ำมะนาวแป้น, น้ำตาลทราย, เกลือ, น้ำตาลมะพร้าวหรือน้ำตาลปีบ

ส่วนเครื่องเคียง มีปลาหมึก กุ้ง หมู นำมาลวกพร้อมไข่เป็ดต้มยางมะตูม คนจันท์นิยมทานคู่กับไข่ปู หรือเพิ่มเนื้อปูและเนื้อกั้ง

วิธีทำ นำรากผักชี พริกขี้หนูสวน กระเทียมไทย และเกลือมาตำพอละเอียด ปรุงรสด้วยน้ำปลาน้ำมะนาว ใส่น้ำตาลมะพร้าวและน้ำตาลทรายเล็กน้อย คนให้ละลาย

ได้น้ำพริกเกลือแล้วตักมาประมาณ 1 ช้อนโต๊ะคลุกกับข้าวสวยร้อนๆ ให้เข้ากัน จัดใส่จานพร้อมเครื่องเคียงซีฟู้ดที่ลวกแล้ว เสิร์ฟพร้อมน้ำพริกเกลือที่เหลือใส่ถ้วยเป็นน้ำจิ้ม เผื่อยังซี๊ดซ๊าดไม่พอ

ครบเครื่อง วิวสวย เมืองประวัติศาสตร์ อาหารอร่อย

มองเมืองจันท์จากมุมมองคนจันท์

สี่รัก คุณประภากร นายกสมาคมส่งเสริมการท่องเที่ยวจังหวัดจันทบุรี บอกว่า ในอดีตคนยังไม่ค่อยรู้จักเมืองจันท์มากนัก จะรู้จักเพียงผลไม้และอัญมณี

สิ่งที่ทำให้การท่องเที่ยวเมืองจันท์กลับมามีชื่อเสียงจนได้รับเลือกเป็นเมืองต้องห้าม…พลาด เธอมองว่ามีปัจจัยหลายประการ

1.การพัฒนาถนนเฉลิมบูรพาชลทิต เลียบชายฝั่งทะเลภาคตะวันออก เกิดการเชื่อมโยงในภาคตะวันออกและเกิดจุดชมวิวริมทะเล คือ เนินนางพญา ทำให้แหล่งท่องเที่ยวในละแวก หาดเจ้าหลาว-แหลมเสด็จ-อ่าวคุ้งกระเบน เป็นที่รู้จักและเข้าถึงได้ง่ายขึ้น

2.การพัฒนาชุมชนริมน้ำจันทบูร ได้รับการฟื้นฟูจากถนนเก่าเป็นแหล่งท่องเที่ยวชุมชน เกิดการอนุรักษ์บ้านเก่า ตรงข้ามชุมชนยังมีอาสนวิหารพระนางมารีอาปฏิสนธินิรมลเป็นโบสถ์อายุร้อยปีที่ได้รับการปรับปรุงสวยงามมากขึ้น ทำให้มีนักท่องเที่ยวเข้ามา

“ชุมชนริมน้ำจันทบูรเป็นการต่อยอดประวัติศาสตร์เมืองจันท์ที่เป็นศูนย์กลางมณฑลจันทบุรี ระยอง-จันทบุรี-ตราด ต่อเนื่องมาจากสมัยรัตนโกสินทร์ เป็นที่ตั้งค่ายตากสิน มีชุมชนคาทอลิกเป็นชาวญวนอพยพ เนื่องจากเวียดนามมีการกีดกันทางศาสนา เป็นที่มาของอาหารเวียดนามในจันท์ เช่น ไข่กระทะมีขายหน้าโบสถ์ อิทธิพลของก๋วยเตี๋ยวก็มาจากชาวเวียดนาม มีเสื่อจันทบูรก็มีจุดเริ่มต้นมาจากคนเวียดนาม แต่สมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินีนำเสื่อจันทบูรมาเพิ่มมูลค่าให้คงทนมากขึ้น”

3.อาหารพื้นเมืองและอาหารทะเล จันท์มีอาหารทะเลสดใหม่ราคาไม่แพง อาหารท้องถิ่นชื่อดัง ทั้งหมูชะมวง เส้นจันท์ผัดปู เมนูจากกระวาน และข้าวคลุกพริกเกลือที่เป็นอาหารที่คนจันท์ทานอยู่แล้ว โซเชียลมีเดียทำให้คนรู้จักอาหารจันท์มากขึ้น เรามีแพปูนิ่มในชุมชนประมงและมีเจ๊เพ็ญเย็นตาโฟปูกั้งที่ดังมาก ด้วยความแตกต่างของวัตถุดิบและเส้นจันท์ที่เป็นเส้นสด ความเหนียวของเส้นและความอร่อยของก๋วยเตี๋ยวสร้างความแตกต่าง

“ที่ผ่านมาเราไม่ได้ชูเรื่องอาหารให้เด่นขึ้นมา ทั้งที่เมืองจันท์เป็นจังหวัดที่มีทั้งภูเขาและทะเล เรามีแหล่งปลูกสมุนไพรและผลไม้ เป็นแหล่งวัตถุดิบอาหาร เรามีทะเลที่เป็นแหล่งอาหารทะเล ประกอบกับภูมิปัญญาคนจันท์ รวมกันทั้งคนจีน คนไทย คนญวน ทำให้เกิดการปรุงอาหารตำรับเมืองจันท์ เส้นจันท์ก็มีที่มาจากคนญวนและคนจีน ภูมิปัญญาเหล่านี้หลอมรวมวัตถุดิบที่มีจากทั้งภูเขา ป่า และทะเลมารวมกัน”

สำหรับเมนูอาหารขึ้นชื่อของคนจันท์ นอกจากเส้นจันท์ผัดปูและหมูชะมวงที่คนรู้จักกันเยอะแล้ว สี่รักยกให้อันดับ 1 คือ ข้าวคลุกพริกเกลือ ที่ได้รับเลือกให้เป็นอาหารถิ่นจาก ททท.

อันดับ 2 ก๋วยเตี๋ยวทะเล ทั้งก๋วยเตี๋ยวต้มยำและเย็นตาโฟ มีอยู่ทุกมุมเมือง เป็นอาหารหลักคนจันท์

อันดับ 3 อาหารที่ทำจากกระวาน ผัดเผ็ดกระวาน ต้มยำกระวาน กระวานผัดน้ำมันหอย เป็นสมุนไพรรสไม่เผ็ด หอม มีประโยชน์ ปลูกได้ดีที่เมืองจันท์เพราะต้องปลูกในป่าที่มีแสง สภาพภูมิอากาศที่เหมาะสม

เห็นแต่ละเมนูที่มานำเสนอ ใครออกตัวว่าเป็น “สายกิน” แล้วยังไม่ได้ไปเยือนเมืองจันท์ บอกได้คำเดียวว่า “พลาด” อย่างแรง