ประสิทธิภาพสูงสุดของอะไรก็ตาม อยู่ที่ “พลังที่ควบคุมได้”
ชีวิตมนุษย์ ความแข็งแกร่งและยืดหยุ่นได้ของร่างกายเป็นพลัง แต่ละคนมีแตกต่างกัน ดังนั้นความสามารถในการใช้กล้ามเนื้อเส้นเอ็นของคนจึงไม่เท่ากัน
ในธุรกิจ ความรู้ประสบการณ์ เงินทอง ทุน และปัจจัยจำเป็นของธุรกิจอื่นรวมกันเป็นพลัง แต่ละคนแต่ละบริษัทมีไม่เท่ากัน ความสามารถจึงแตกต่าง
ในครอบครัว ความรัก ความเข้าใจที่มีต่อกันเป็นพลัง แต่ละคู่มีไม่เท่ากัน ความมั่นคง เปราะบางจึงมีไม่เท่ากัน
ในทุกสิ่งอย่างหากพิจารณาเข้าไปจะพบว่า มีประจุของพลังอยู่ เกิดจากปัจจัยมากบ้างน้อยบ้าง แตกต่างกันไปตามเรื่องราว
แต่ไม่ว่ากล้ามเนื้อที่แข็งแกร่ง เส้นเอ็นที่ยืดหยุ่น ทุนทางธุรกิจ ปริมาณความรักความเข้าใจ หรือปัจจัยแห่งพลังอื่นๆ จะสามารถนำมาใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ จะต้องอยู่ในภาวะที่ควบคุมได้ ไม่ใช้จนล้นเกิน
ร่างกายไม่ว่าจะแข็งแกร่ง หรือยืดหยุ่นมากเพียงไหนก็ต้องมีข้อจำกัดอยู่ในระดับหนึ่ง เช่นเดียวกับทุนธุรกิจ ความรักความเข้าใจ และปัจจัยของเรื่องราวต่างๆ
เป็นเหมือนหลักเศรษฐศาสตร์ ทรัพยากรที่มีอยู่หากใช้น้อยเกินไปก็ได้ผลผลิตไม่เต็มที่ หากใช้มากเกินไปก็จะเกิดความเสี่ยง ประสิทธิผลสูงสุดคือใช้ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด
นักกีฬาอาชีพทุกประเภทรู้ดีว่าผลของพลังที่ควบคุมไม่ดีนั้นจะส่งผลอย่างไรต่อการแข่งขัน
ดังนั้น ประสิทธิภาพนอกจากจะมีสิ่งที่เป็นปัจจัยของพลังแล้ว การควบคุมได้เป็นเรื่องที่จะต้องสร้างให้เกิดขึ้น
ดังนั้น การฝึกฝนที่ดี ไม่ว่าจะเป็นเรื่องอะไร นอกจากจะฝึกการนำปัจจัยของพลังมาใช้ให้มากที่สุดแล้ว ที่จำเป็นต้องฝึกอย่างยิ่งยวดคือการควบคุมการใช้พลังนั้นให้อยู่ในความพอดีด้วย
ด้วยเหตุนี้ หากจะใช้พลังให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด จำเป็นจะต้องรู้ หรือประเมินได้อย่างถูกต้องว่าปัจจัยของพลังที่จะทำเรื่องราวต่างๆ นั้น ควรจะมีอะไรบ้างเป็นองค์ประกอบ
จากนั้นต้องหาทางที่จะควบคุมปัจจัยเหล่านั้นให้ประกอบกันอย่างพอเหมาะพอดี ไม่ขาดไม่เกิน
ใน “พละ 5” ปัจจัยของพลัง 5 อย่างคือ “ศรัทธา วิริยะ สติ สมาธิ ปัญญา”
ตามหลักคือ “ศรัทธากับปัญญา วิริยะกับสมาธิ จะต้องประกอบอยู่และเกื้อหนุนกันอย่างพอดี ไม่ให้ส่วนใดมากเกิน ส่วนใดน้อยเกิน โดยมีสติเป็นตัวเห็น เป็นตัวประคับประคองความพอดี ไม่ให้อย่างหนึ่งอย่างใดขาดพร่องล้นเกิน”
จะทำเช่นนั้นได้จำเป็นจะต้องฝึกฝน
ที่จะต้องฝึกเป็นเบื้องต้นคือ “สติ” เพราะเป็นปัจจัยแห่งการเห็น
เห็นว่ามีอะไรบ้าง เห็นว่าหากจะต้องควบคุมจะต้องทำอย่างไร
“สติ” ที่นำ “ความผ่อนคลาย” มาให้กับจิต จะเป็นเหมือนการเปิดประตูให้การเห็นความเป็นจริงของปัจจัยแห่งพลัง และวิธีการควบคุม
จิตใจที่ “ผ่อนคลาย” จะเป็นการเข้าสู่ภาวะที่เป็นธรรมชาติที่ความเป็นจริงต่างๆ จะปรากฏให้เห็น
และเมื่อเห็นความเป็นจริงนั้นแล้ว ยังสามารถรักษาจิตให้อยู่ในความผ่อนคลายได้ จะเป็น “สติที่ก่อปัญญาให้เห็นทางที่จะควบคุมให้สิ่งต่างๆ มาประกอบกันเป็นพลังที่มีประสิทธิภาพ”
“ฝึกสติ” จึงเป็นทั้งหมดของการใช้ชีวิตอย่างมีประสิทธิภาพ
