เริงโลกด้วยจิตรื่น : ความเข้าใจ

เริงโลกด้วยจิตรื่น : ความเข้าใจ

ยังอยู่ในโหมด “สิ่งสำคัญของชีวิต” ในความหมายจะชี้ให้เห็นว่าสิ่งที่หยิบยกมาพูดถึงสำคัญอย่างไรต่อชีวิต

ไม่ใช่สำคัญธรรมดา แต่ละเป็นระดับมีประโยชน์อย่างยิ่งหากนำมาใช้งานอย่างเหมาะควร ถูกต้อง

วันนี้เป็นคิวของ “ความเข้าใจ”

การอยู่ร่วมกัน หรือที่เรียกว่าการสร้างสังคมที่มนุษย์เราปรารถนานั้น คือความมีมิตรไมตรีที่ดีต่อกัน เป็นสังคมอบอุ่น สังคมแห่งความรัก

วิหารแห่งพรหม อันประกอบด้วย เมตตา กรุณา มุทิตา อุเบกขา อันเป็นพลังแห่งมิตรไมตรี

หากพิเคราะห์ให้เห็นเริ่มต้นแห่งการก่อกำเนิดจะพบว่า ล้วนเป็นหน่อเนื้อของ “ความเข้าใจ”

เริ่มต้นจากความเข้าใจ ไม่ว่าสิ่งใดก็ตามเมื่อได้รับการมองด้วยความเข้าใจ ความรู้สึกที่เกิดจากสิ่งนั้นจะเป็นความอ่อนโยน

หากดีงามเป็นที่พอใจก็จะรักใคร่ หากเลวร้าย ไม่พอใจก็พร้อมจะอภัยให้ได้ เพราะเมื่อเข้าใจเสียแล้วว่าที่เป็นเช่นนั้นเพราะอะไร ความเกลียดความโกรธจะไม่เกิดขึ้น

“ความเข้าใจ” จึงเป็นจุดเริ่มต้นของ “เมตตา” เนื่องต่อเป็น “กรุณา” หรือ “มุทิตา” สู่ “อุเบกขา” อันนำสู่การเกิดขึ้นของไมตรีจิตต่อกันและกันอย่างแท้จริง

เป็นความดีงามระดับจริยธรรม สร้างความสุขสงบให้กับสังคม

หรือหากจะไปให้ไกลกว่านั้น สู่การฝึกจิตให้ถึงธรรม อันมี “สงบ สะอาด สว่าง” เป็นที่หมาย

การอยู่กับ “ความเข้าใจ” คือจุดเริ่มต้น

ไม่ว่าจะเป็นการฝึกจิตให้ “สงบ” คือหลุดพ้นจากเครื่องก่อกวนให้ข้อง ขุ่น วุ่นวายทั้งหลาย “สะอาด” หรือไม่แปดเปื้อนด้วยความอยาก ไม่อยากต่างๆ นานา และ “สว่าง” คือกระจ่างใสในการเห็นตามจริง ไม่มีอะไรมาบดบังเบี่ยงเบนให้เกิดความรู้ผิดๆ

การฝึกจิตให้เห็นสรรพสิ่งด้วยความเข้าใจตามจริง ย่อมขจัดปัจจัยที่ทำให้ทรรศนะถูกบิดเบือน

การฝึกจิตให้อยู่กับความเข้าใจจึงเป็นจุดเริ่มต้นของการเข้าถึงธรรม

อาจจะมีคำถามว่าจะจัดการอย่างไรให้จิตอยู่กับความเข้าใจ

คำตอบคือไม่ต้องจัดการอะไร เพียงแค่เฝ้ามอง หยุดอยู่แค่เห็น

ด้วยไม่ว่าสิ่งใดเมื่อมีการเกิดขึ้นมา ย่อมมีเส้นทางไปในทางเดียวกันคือดำรงอยู่ตามเหตุ จากนั้นจะเสื่อมสลายไปตามความแปรเปลี่ยนของเหตุอันเป็นปกติ

เมื่อมองเรื่องราวที่เกิดขึ้นตั้งอยู่แล้วดับไป จนมองเห็นความเป็นธรรมดาของสิ่งต่างๆ ว่าหนีไม่พ้นที่จะต้องเป็นไปเช่นนั้น จิตใจย่อมสงบลง และเมื่อสิ่งต่างๆ ดับไปเองมากขึ้นเรื่อยๆ โดยไม่ได้ไปสร้างเป็นสิ่งใหม่ขึ้นมาให้รบกวนจะเป็นจิตที่สะอาด และจิตสะอาดนั่นเองย่อมสว่างไสวด้วยความรู้จริง อันคือปัญญา

ด้วยความเป็นไปดังกล่าวนี้เอง ใครที่ฝึกให้จิตอยู่กับ “ความเข้าใจ” จะทำให้เป็นผู้มีคุณภาพจิตที่สมบูรณ์ได้ โดยไม่ต้องจัดการอะไรให้ยุ่งยาก

เพียงแต่เปิดใจให้พร้อมรับความเข้าใจ

“ความเข้าใจ“ จึงเป็น “สิ่งสำคัญของชีวิต”