คุณสุภาพสตรีสองท่านมาพบจิตแพทย์เนื่องจากเครียดเพราะหัวหน้าค่ะ สองท่านนี้มีหัวหน้าที่บุคลิกภาพต่างกันซึ่งทำให้เครียดคนละแบบกัน คนแรกมีหัวหน้าเป็นคนพลังเยอะและชอบสร้างงานใหม่ๆ จนลูกน้องทำงานกันหัวหมุน แม้หัวหน้าคนแรกจะมีผลงานเยอะและทำให้หน่วยงานได้รับคำชื่นชมแต่ก็มีข้อเสียที่เวลาพูดมักจะใช้น้ำเสียงหงุดหงิดและชอบสั่งการมากกว่าจะพูดนุ่มๆ ดีๆ ซึ่งคุณสุภาพสตรีท่านแรกไม่ชอบหัวหน้าแบบนี้ เธอเชื่อว่าเพราะหัวหน้าไม่เคยเห็นอกเห็นใจจึงทำให้เธอไม่อยากทำงาน นอกจากนั้น หัวหน้าสั่งงานคนอื่นแล้วไม่ทวงแต่กับเธอมักจะทวงแถมยังทวงต่อหน้าคนอื่นด้วย เธอยอมรับว่าลืมงานบางอย่างจริงแต่ก็ไม่พอใจที่หัวหน้าไม่ไว้ใจเธอ
คุณสุภาพสตรีท่านที่สองมีหัวหน้าเป็นคนนุ่มนวล เห็นอกเห็นใจ หัวหน้ารู้ว่าเธอมีปัญหาทางบ้านจึงลดงานให้น้อยลงเพื่อจะได้ลดความเครียด ตกเย็นก็ชวนไปฟิตเนสหลังเลิกงานและให้ความสนิทสนมอย่างมากแต่เธอกลับรู้สึกอึดอัดด้วยเหตุผลหลายประการ อย่างแรกคือแม้เธอจะเครียดจนทำงานผิดพลาดไปเยอะแต่การลดงานให้ทำเพียงงานเอกสารจากเดิมเธอเป็นระดับหัวหน้าที่ให้คำปรึกษาพนักงานอื่นทำให้เธอรู้สึกว่างานไม่เหมาะสมกับความสามารถ นอกจากนั้น การชวนไปทำกิจกรรมนอกเวลางานก็ทำให้เธออึดอัดแต่ก็ไม่กล้าปฏิเสธหัวหน้า
ดังนั้น เมื่อใกล้เวลาเลิกงานเธอจึงพยายามเดินหลบไม่ให้เจอกับหัวหน้าจะได้ไม่ต้องไปฟิตเนสด้วยกัน เธอคิดว่าหัวหน้าเป็นคนดีมากและเข้าอกเข้าใจแต่ก็ยังอยากให้หัวหน้ากลับมาไว้ใจและมอบหมายงานให้เธอเหมือนเดิม
คนส่วนใหญ่มักจะมีความต้องการอยู่ 2 สิ่งคือ “เป็นที่รัก” และ “ได้รับการยอมรับ” ในสัดส่วนที่แตกต่างกัน ทั้งสองท่านรู้สึกไม่ดีที่ไม่ได้รับการยอมรับจากหัวหน้าโดยประเมินเอาจากพฤติกรรมของหัวหน้าแล้วเอามาตีความแตกต่างไปค่ะ คนแรกคิดว่าหัวหน้าทวงงานหมายถึงไม่ไว้ใจและไม่ยอมรับ คนที่สองคิดว่าหัวหน้าลดงานให้เบาลงหมายถึงไม่ยอมรับเช่นกัน อย่างไรก็ตาม ต่อให้ไม่ใช่เรื่องส่วนตัวที่เกิดจากหัวหน้า ระบบการทำงานในองค์กรขนาดใหญ่ปัจจุบันนี้ก็มีเรื่องที่ทำให้พนักงานรู้สึกเหมือนไม่ได้รับความไว้วางใจอยู่เหมือนกัน ระบบนั้นชื่อว่า “ระบบตรวจสอบ” ค่ะ
“ACCA: 13-Territory Inspection Dept.” (หน่วยตรวจสอบ 13 เขต ACCA) เป็นแอนิเมชั่นต้นปี 2017 ที่สร้างจากการ์ตูนชื่อเดียวกัน กล่าวถึงอาณาจักรโดวะซึ่งปกครองโดยราชาด้วยวิธีแบ่งเขตปกครองตนเองออกเป็น 13 เขต เพื่อรักษาความสงบสุขจึงมีการตั้งหน่วย ACCA ขึ้นเพื่อตรวจสอบการทำงานของเจ้าหน้าที่จากส่วนกลางว่ามีการใช้อำนาจหน้าที่ในทางมิชอบหรือไม่ เช่น ยักยอกสินค้าควบคุมหรือแม้แต่ยักยอกภาษี “ชอง โอตัส” รองหัวหน้าหน่วยตรวจสอบของ ACCA มีงานประจำคือเดินทางไปเขตปกครองต่างๆ เพื่อดึงข้อมูลการทำงานของเจ้าหน้าที่ส่วนกลางที่บันทึกไว้มาตรวจสอบ บางแห่งเขาก็ได้รับการต้อนรับอย่างดีแต่บางแห่งก็มองเขาด้วยสายตารังเกียจ บ้างก็ว่าหน่วยตรวจสอบคือพวกชอบจับผิดคนอื่น บ้างก็ว่าเป็นหน่วยงานที่ถูกส่งมาเพราะรัฐไม่ไว้ใจคนของตัวเอง น่าสนใจที่หน่วยงานไหนโปร่งใสและจัดการข้อมูลได้เป็นระเบียบเรียบร้อยก็จะไม่รู้สึกเครียดอะไรและยินดีให้ตรวจสอบอย่างสบายใจ
ไม่มีใครชอบการถูกตรวจสอบหาข้อผิดพลาดค่ะเพราะเชื่อว่าต่อให้ไม่ได้ตั้งใจเราก็มีโอกาสทำผิดพลาดได้อยู่แล้ว ดังนั้นน่าสนใจว่าคนทำงานชอบหัวหน้างานแบบไหนมากกว่าถ้าเราเป็นเพียงพนักงานที่มีโอกาสทำผิดพลาดได้ ระหว่างหัวหน้าที่ดูแลเรื่องการทำงานอย่างเป็นระบบ หากทำผิดก็พิจารณาไปตามเนื้อผ้าโดยไม่เกลียดชังกันเป็นการส่วนตัวและไม่ลดหย่อนให้เพราะรักกันเป็นการส่วนตัวด้วย หรือหัวหน้าที่อาจจะไม่เน้นงานมากนักแต่เน้นความสัมพันธ์อันดีต่อกัน ถ้าทำผิดก็หยวนๆ ไปบ้างแต่มองอีกนัยหนึ่งคือถ้ามีปัญหาส่วนตัวกันก็อาจจะเป็นอุปสรรคต่องานด้วย
มีการศึกษาในพนักงานระดับผู้จัดการกว่า 300 คนในอังกฤษและ 44% ของกลุ่มนี้เป็นผู้ชายโดยสอบถามถึงบรรยากาศในการทำงานว่าอยากได้สภาพแวดล้อมแบบใดและสไตล์การบริหารของหัวหน้าแบบไหน ผลการศึกษาพบความขัดแย้งของความคิดเห็นที่น่าสนใจคือ 70% ต้องการบรรยากาศการทำงานแบบ “ช่วยเหลือเกื้อกูลและให้กำลังใจกัน” แต่มีแค่ 26% เท่านั้นที่ต้องการหัวหน้าแบบ “ดูแลอุ้มชูและใจดี” หรือ “ช่วยโดยไม่มีข้อแม้ใดๆ” ทั้งที่คนส่วนใหญ่น่าจะคิดว่าบรรยากาศแบบนี้ควรจะเกิดจากหัวหน้าที่ใจดีมากๆ ดร.ฟิโอน่า เบดโดส-โจนส์ ผู้วิจัยกล่าวว่าคนทำงานชอบแนวการบริหารแบบใช้เหตุผลและเน้นการปฏิบัติแต่กลับต้องการหัวหน้าและองค์กรที่แคร์พนักงานอย่างจริงใจซึ่งส่วนนี้คือส่วนที่หายไปในหัวหน้าส่วนใหญ่ ความที่องค์กรต้องการผลงาน ดังนั้น แนวการบริหารจึงมักมุ่งไปที่ระบบงานโดยมองข้ามความเป็นมนุษย์ซึ่งมีชีวิตจิตใจไป
ดังนั้น หัวหน้าในอุดมคติจึงเป็นหัวหน้าที่สั่งงานได้อย่างเป็นระบบแต่ก็ให้ความรักและเป็นห่วงอย่างจริงใจกับลูกน้องด้วย ของแบบนี้ทำคู่กันได้นะคะ
