Learn to Earn Talk
คุยลับคม ‘ซอฟต์สกิล’
ณ วันที่ต้องเรียนรู้ (โลก) ตลอดชีวิต
ทักษะชีวิตนั้นสำคัญไฉนในยุคนี้?
คำถามที่ผุดขึ้นท่ามกลางโลกปัจจุบันอันหมุนเวียนเปลี่ยนผ่านอย่างรวดเร็ว ทั้งโครงสร้างประชากร สิ่งแวดล้อม หรือเทคโนโลยี ที่บีบคั้นให้เราต้องตั้งต้นทำความเข้าใจใหม่อยู่เสมอ บางครั้งก็สร้างอาชีพใหม่ แต่ขณะเดียวกันคนที่วิ่งตามไม่ทัน ต้องก้มหัวส่ายหน้า ยอมตกขบวนไประหว่างทาง
หันมาคำความรู้จัก การเรียนรู้ตลอดชีวิต (Lifelong Learning) หรือการลับคมทักษะให้กับชีวิตอย่างไม่มีที่สิ้นสุด กลายเป็นคีย์เวิร์ดที่ถูกยกขึ้นมาพูดถึงเป็นวงกว้าง จนกลายเป็นวาระแห่งชาติที่หลายภาคส่วนร่วมกันผลักดัน หนุน การอัพสกิลให้คนทุกเจนทุกวัย ได้ขยับปีกสู่การเรียนรู้อย่างไม่หยุดนิ่ง เพื่อให้ชีวิตได้โลดแล่นไปกับสายลมแห่งการเปลี่ยนแปลงนี้ได้
มูลนิธิเอสซีจี จับมือเครือข่าย จัดงาน ‘Learn to Earn Talk’ เพื่อมุ่งสร้างมายด์เซต การเรียนรู้ตลอดชีวิตให้ทุกภาค ปักหมุดหมายขับเคลื่อนคนทุกเจนเนอเรชั่น เห็นความสำคัญของการมี ทักษะวิชาชีพ (Hard skill) และ ทักษะชีวิต (Soft skill) สามารถนำไปปฏิบัติได้จริงอย่างเป็นรูปธรรม
เสริมพลังการเรียนรู้ด้วยเวทีทอล์ก “Empowering Learn to Earn Mindset” นำโดย นายปรเมศวร์ นิสากรเสน ผู้ช่วยผู้จัดการใหญ่ การบริหารกลาง SCG, ดร.ไกรยส ภัทราวาท ผู้จัดการกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.), รศ.ดร.ปรารถนา ใจผ่อง ผู้อำนวยการวิทยาลัยการศึกษาตลอดชีวิต และ นคินทร์ วนกิจไพบูลย์ ประธานเจ้าหน้าที่บริหาร และบรรณาธิการบริหาร The Standard
พร้อมจุดแรงบันดาลใจกับช่วง “Inspired Talks” กับ นายสุวิกรม อัมระนันทน์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท แบล็คดอท จำกัด และ ดร.วิทย์ สิทธิเวคิน ร่วมบอกเล่าถึงการออกแบบความคิดให้ชีวิตไม่หยุด Learn บนโลกที่การเรียนรู้ไม่มีวันสิ้นสุด
ชวนคว้ากุญแจ ไขแนวคิดการเรียนรู้แห่งอนาคต เพื่อปรับมายด์เซตให้ผู้คนได้ร่วมเดินทางออกไปหา
คำตอบ ในวันที่การกอดกุมความเชี่ยวชาญเพียงใดด้านหนึ่ง หรือการมีทักษะอาชีพที่โดดเด่นอย่างเดียว อาจจะไม่สามารถตอบโจทย์ชีวิตคนร่วมสมัยได้อีกต่อไป
⦁แค่วุฒิการศึกษาอาจไม่ตอบโจทย์
ชูซอฟต์สกิล-ช่วยปรับชีวิตทันโลก
เริ่มฉายภาพความคิดด้วย ธรรมศักดิ์ เศรษฐอุดม ประธานกรรมการมูลนิธิเอสซีจี กล่าวว่า เราใช้เวลากว่า 60 ปี ในการสนับสนุนเรื่องการเรียนรู้และการพัฒนา มีการให้ทุนมากกว่า 100,000 ทุน รวมเป็นสนับสนุนด้านนี้กว่า 1,000 ล้านบาท แต่ในช่วง 3-4 ปีที่ผ่านมา
“เราพบว่าผู้รับทุนของเรา บางท่านก็ไม่สามารถที่จะหางานได้ หรือได้งานแต่เป็นงานที่ไม่ตรงกับที่เรียน ไม่ก็ต้องลดวุฒิการศึกษาลง ไม่สามารถได้งานตามวุฒิที่เรียนจบ อันนี้เป็นปัญหาส่วนหนึ่งที่เราเริ่มเห็นว่า สิ่งที่ได้รับการเรียนรู้ไปไม่ได้เหมาะกับความต้องการของตลาด เราจึงมีการปรับปรุง และเป็นที่มาของ Learn to Earn Talk” ธรรมศักดิ์ตั้งต้น
ก่อนจะขยายต่อว่า Learn to Earn คือ มายด์เซตที่จะทำให้เข้าใจถึงเป้าหมายว่า เราเรียนรู้ไปทำไม เพราะถ้าเราเรียนรู้ไปเพื่อวัตถุประสงค์ที่ชัดเจน ความตั้งใจ การต่อยอดความรู้มันจะชัดเจนมากขึ้น
ตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 ก็ย้ำเรื่องของการเรียนรู้ตลอดชีวิต การเรียนรู้ทักษะชีวิต การเรียนรู้ทั้งทักษะวิชาชีพ (Hard skill) และทักษะชีวิต (Soft skill) ตรงนี้เป็นเรื่องที่สำคัญ โดยเฉพาะเน้นในเรื่องซอฟต์สกิล ทักษะที่จะทำให้นำไปสู่การเรียนรู้ตลอดชีวิตได้
“ทักษะด้านการสื่อสาร ทักษะการทำงานร่วมกับคนอื่น และทักษะความคิดสร้างสรรค์ 3 เรื่องนี้เป็นซอฟต์สกิลที่สำคัญ ไม่ว่าจะเป็น TDRI หรือ World Economic Forum ก็ยกประเด็นเหล่านี้ขึ้นมา
3 Soft skills นี้เป็นสิ่งที่สำคัญสำหรับ Learn to Earn แต่อยากจะเสริมเรื่องของจริยธรรมและศีลธรรม ส่วนตัวแล้วยังมีความสำคัญในการสร้างความยั่งยืนในสังคม” ธรรมศักดิ์มองข้ามช็อต
⦁องค์กรอยู่รอด-พนักงานอยู่ดี
เปิดโอกาสฉายแสดง-แสดงพลัง
เมื่อเจาะลึกจากมุมผู้ขับเคลื่อนองค์กร ปรเมศวร์ นิสากรเสน ผู้ช่วยผู้จัดการใหญ่การบริหารกลาง SCG เปิดเผยว่า แนวคิด Learn to Earn ในแง่ขององค์กรอาจจะไม่ได้แค่อยู่รอด หรือเพื่อให้มีกิน แต่สำหรับตัวพนักงานเองต้องเติมคำว่า ‘เรียนรู้เพื่ออยู่รอด อยู่ดี’ เพราะว่าไม่ใช่แค่เขาอยู่รอด แต่เขาต้องมีคุณภาพชีวิตที่ดี
“มันมาจากการที่เขาสามารถสร้างโอกาสในการ สร้างอิมแพค ไม่ว่าต่อหน่วยงานเขา หรือต่อสังคม เพราะฉะนั้นการที่เราสามารถสร้างสิ่งแวดล้อมให้คนได้สร้างสิ่งใหม่ ทำให้เขาได้หาโอกาสในการสร้าง good impact เป็นสิ่งที่เราพยายามทำ” ปรเมศวร์ชูเป้าหมาย
ปรเมศวร์อธิบายว่า เราเชื่อว่าการเรียนในห้องเรียน ออกไปสัปดาห์เดียวก็ลืมแล้วถ้าไม่ได้ใช้ ซึ่งคอนเซ็ปต์เราก็คือ การลงมือทำ เพราะการเรียนรู้ในห้อง หรือออนไลน์ เป็นเพียงการให้แค่จุดตั้งต้นของการเรียนรู้เท่านั้น แต่การเรียนรู้ที่ดีที่สุด คือ ‘การกระทำ’
ดังนั้นจะเห็นได้ว่า หลักสูตรของเราจะใช้แนวคิดจากการลงมือทำ ลงมือปฏิบัติจริง และได้เห็นจริงเป็นหลัก
“ตอนนี้เรากำลังคิดหลักสูตรเกี่ยวกับ ESG (Environmental, Social and Governance) เพื่อช่วยให้ทุกคนและทุกองค์กรในประเทศ สามารถที่จะสร้างธุรกิจแบบที่สร้างผลกระทบต่อโลกน้อยที่สุด เช่น หลักสูตรที่จะเอาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SME) เข้ามารับและแชร์ความรู้ที่เราสะสมมา ทำให้เขามี ESG Journey ที่เข้มแข็งได้
มายด์เซตตั้งต้น คือ การรวมทุกคนเข้าในวงโคจรก็เป็นเรื่องที่สำคัญ” ปรเมศวร์ย้ำวิสัยทัศน์
⦁โลกเปลี่ยน-ผุดอาชีพใหม่
ไขกล่องเปิดมายด์เซต ‘เรียนรู้ตลอดชีวิต’
ล้อมวงขยับมาฟังผู้คลุกคลีการศึกษา รศ.ดร.ปรารถนา ใจผ่อง ผู้อำนวยการวิทยาลัยการศึกษาตลอดชีวิต มองว่า วันนี้เรามองเรื่องของการเปลี่ยนแปลงใหญ่ 3 ประเด็นหลัก เรื่องแรก คือ สิ่งแวดล้อม เรื่องที่สอง คือ โครงสร้างของประชากรที่เปลี่ยนไป เรามีคนแก่ที่เยอะขึ้น เรามีคนเกิดที่น้อยลง และเรื่องสุดท้าย คือ เรื่องเทคโนโลยี
การเปลี่ยนแปลงในแต่ละด้านมันทำให้เกิดอาชีพใหม่ ซึ่งแน่นอนว่ามันต้องการทักษะใหม่เช่นเดียวกัน ยกตัวอย่างเช่น การเปลี่ยนแปลงเรื่องสิ่งแวดล้อม ทุกวันนี้เราต้องการคนที่มีความรู้เรื่องความยั่งยืน (Sustainability) หรือระบบเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular economy)
ด้านการเปลี่ยนแปลงด้านโครงสร้างประชากร ทำให้เกิดอาชีพดูแลผู้สูงอายุ เรื่องของการผลิตอาหารและยาต่อคนในกลุ่มนี้ หรือแม้กระทั่งเทคโนโลยีที่ทำให้เกิดความรู้ใหม่ อาชีพใหม่ เช่น วิศวกรที่ทำงานด้านปัญญาประดิษฐ์ (AI)
“อาชีพใหม่เหล่านี้ก็ทำให้มหาวิทยาลัยได้รับผล กระทบเหมือนกัน ซึ่งสิ่งที่จะเกิดขึ้นก็คือเราต้องทำให้บุคลากร หรือคนในประเทศมีทักษะใหม่ เป็นทักษะที่มีพื้นฐานที่วางอยู่บนการพัฒนาตัวเองอยู่เสมอ
อาชีพใหม่ที่เกิดขึ้น ไม่ได้เป็นอาชีพใหม่ที่ต้องอาศัยความรู้เพียงศาสตร์เดียว เราจะต้องมีความรู้ทักษะหลายศาสตร์ และต้องเป็นทักษะเชิงลึกด้วย” รศ.ดร.ปรารถนาชี้ชัด
ก่อนที่ รศ.ดร.ปรารถนาลงดีเทลต่อไปว่า การที่ทำให้คนมีมายด์เซต ‘การเรียนรู้ตลอดชีวิต’ ทำให้เขาสามารถตระหนักรู้ได้ว่า ในวันนี้เขามีความรู้อะไรอยู่ และทำให้เขาตระหนักรู้ได้ว่า วันนี้เขารู้อะไรที่เขายังไม่รู้
“การมีทักษะการเรียนรู้ตลอดชีวิต จะทำให้เขาไปเปิดกล่องในสิ่งที่เขาไม่รู้ เพราะสิ่งที่น่ากลัวที่สุด คือ การที่เขาไม่รู้ว่าตัวเองไม่รู้อะไร ผมคิดว่ามีความจำเป็นอย่างยิ่ง ที่เราจะต้องปูพื้นฐานทักษะเรื่องของการเรียนรู้ตลอดชีวิต ทำให้สิ่งที่น่ากลัว มันเกิดขึ้นน้อยที่สุด” รศ.ดร.ปรารถนาพุ่งเข้าเป้า
⦁พุ่งลงมือสนุกทุกโมเมนต์
ชีวิตจะพาหา ‘คำตอบ’ แห่งอนาคต
ซูมภาพเรียนรู้ให้แจ่มชัดขึ้น ผ่านเรื่องราวชีวิตที่ไม่คิดหยุดนิ่งของ สุวิกรม อัมระนันทน์ พิธีกรรายการดัง หรือเปอร์-สเปกทีฟ มองการเรียนรู้ว่า ตราบใดที่เราทำอะไรแล้วสนุก แล้วคำตอบจะบอกเองว่า ‘สิ่งเหล่านี้จะนำพาไปสู่อะไร’
“ผมใช้ชีวิตสนุกอยู่ของผม ก็มีคนติดตามชีวิตผมผ่านภาพยนตร์สารคดีเรื่องหนึ่ง พอถ่ายภาพยนตร์สารคดีเสร็จแล้ว ผมก็รู้ว่าอาชีพนี้สามารถทำให้ไปจัดสารคดีได้ ก็เข้าไปจัดรายการวิทยุที่ชอบ เพราะจะได้อยู่ใกล้กับการฟังเพลง
แต่หารู้ไม่ว่า การฟังเพลง ฝึกหาความรู้เกี่ยวกับตัวศิลปิน เรื่องอดีตที่กว่าจะมีวันนี้ ทำอะไรอย่างไรมาบ้าง จนมันนำพามาซึ่งการมีทักษะในการทำอาชีพพิธีกรต่อโดยไม่รู้ตัว” เปอร์ทบทวนชีวิต ก่อนเริ่มชี้ชวนให้เห็นว่า ความสนุกที่ได้เรียนรู้ (Fun to learn) มันง่ายต่อการที่จะทำให้เราได้เรียนรู้ และเราต้องไม่หยุดที่จะเรียนรู้ เพราะโลกนี้จะมีเต่าตัวหนึ่ง ที่ดูเหมือนเก่งกว่าเรา แซงเราได้เสมอ เพราะว่าเขามีความพยายาม อันนี้เป็นสิ่งสำคัญมากที่ทำให้ผมไม่เคยหยุดที่จะเรียนรู้
“ผมคิดว่าการใช้ชีวิตแบบสนุกและมีความสุขที่สุด มีความสุขกับอะไรก็จะทำสิ่งนั้น บังเอิญเรื่องสนุกที่ทำได้เอาไปใช้ในอนาคตก็ถือว่าเป็นโบนัสในชีวิตไป แต่ถ้าความสนุกนี้ไม่ได้เอาไปใช้ ก็ถือว่าเอ็นจอยโมเมนต์กับมัน ณ ขณะนั้นแล้ว
ขอยืนยันว่าอะไรก็ตาม ที่เราสนใจในความสนุก และมีความสุขกับมันก่อน โดยที่ไม่ได้สนใจว่ามันมีผลลัพธ์เป็นยังไง แต่เหตุมันจะนำพาให้เราไปเจอผลลัพธ์ของมันเอง เพราะว่าผลมันเป็นเรื่องของอนาคต เราไม่สามารถรู้ได้หรอก”
“สิ่งที่สำคัญที่สุดคือ เราต้องรู้จักอารมณ์ของมนุษย์ และการที่เรารู้จักอารมณ์ของมนุษย์ได้ เราก็ต้องรู้จักอารมณ์ของตัวเอง มันเป็นรากฐานที่จะนำไปสู่การต่อยอด และค้นหาคำตอบ รู้โลกไม่เท่ารู้ตน” เปอร์ยกแก่นชีวิตปิดท้าย
ติดตามข้อมูลข่าวสารของมูลนิธิเอสซีจี และความคืบหน้าของ LEARN to EARN ได้ที่ www.scgfoundation.org หรือเฟซบุ๊ก LEARNtoEARN
