ปัญหาของเรา
วันก่อนนั่งเสวนากับผู้รู้ทั้งหลาย พบว่าขณะนี้มีคนเริ่มอิจฉาเวียดนาม เมื่อได้ข่าว เอ็นเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์ ที่เขากำลังสร้าง
ส่วนของบ้านเมืองเจอพิษการเมือง ต้องพับเก็บไว้ก่อน ยิ่งการเมืองเป็นแบบนี้ สงสัยโครงการยักษ์คงต้องนอนอยู่ในลิ้นชักอีกยาว
บังเอิญว่าหลายวันต่อมา ดร.สันติธาร เสถียรไทย โพสต์ข้อความเรื่องการปฏิรูปประเทศของเวียดนาม
น่าสนใจ และน่าอิจฉามาก
ดร.สันติธารบอกว่า เวียดนามได้ประกาศปฏิรูปโครงสร้างครั้งใหญ่ที่สุดในรอบเกือบ 40 ปี
ประกาศการสร้าง 4 เสาแห่งการปฏิรูป ประกอบด้วย เสารัฐและระบบราชการ (State & Governance) เสาเศรษฐกิจและเอกชน (Economy & Private Sector) เสาทุนมนุษย์และการศึกษา (Human Capital & Education) และ เสาวิทยาศาสตร์-เทคโนโลยี-การเปิดประเทศ (Science, Technology & Digital)
ขยายความว่า “เสารัฐและระบบราชการ” มีเป้าหมาย : ทำให้รัฐ “lean-digital-fast” ลดขนาดและความซับซ้อน เพื่อเป็นรัฐที่เอื้อต่อการแข่งขันระดับโลก
ลดกฎระเบียบ 30%, เปลี่ยนจาก “อนุญาตก่อนทำ” “กำกับหลังทำ”, ควบรวมกระทรวง, ลดชั้นการปกครองเหลือ 2
ขณะนี้เริ่มควบรวมกระทรวงหลัก ลดกำลังคน, และรวมจังหวัดจาก 63 เหลือ 34
เสาเศรษฐกิจและเอกชน มีเป้าหมาย สร้างเศรษฐกิจที่เอกชนท้องถิ่นแข็งแรง ด้วยการสร้างสิทธิประโยชน์ดึง SMEs เข้าสู่ระบบ, ออกมาตรการลดภาษีและค่าเช่าที่ดิน, สนับสนุนสตาร์ตอัพและโครงการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน
ขณะนี้ได้ยกเลิกภาษีธุรกิจขนาดเล็ก, ให้ SMEs ได้ tax holiday 3 ปี, ลดค่าเช่าที่ดิน 30%, เร่งเบิกจ่ายเมกะโปรเจ็กต์โครงสร้างพื้นฐาน โดยให้บริษัทเวียดนามเข้าประมูลนำ
เสาทุนมนุษย์และการศึกษา มีเป้าหมาย : พัฒนาคนเป็น “ทุนแข่งใหม่” ทั้งครูที่มีศักดิ์ศรีสูงสุดและแรงงานที่มีทักษะสูง เพื่อตอบโจทย์เศรษฐกิจโลก
ดำเนินการเพิ่มค่าตอบแทนครู, ประกาศเรียนฟรีในระบบรัฐ, เปิดทางให้ผู้เชี่ยวชาญนอกภาครัฐเข้ามาทำงาน, ยกระดับระบบมหาวิทยาลัย-วิจัย
ขณะนี้ได้ขึ้นเงินเดือนข้าราชการ 30%, ประกาศเรียนฟรีตั้งแต่อนุบาลถึงมัธยม, เริ่มปรับเกณฑ์การรับแรงงานทักษะสูง
ส่วน เสาวิทยาศาสตร์-เทคโนโลยี-การเปิดประเทศ มีเป้าหมาย : ยกระดับเวียดนามให้เป็นเศรษฐกิจดิจิทัล-นวัตกรรม และเปิดกว้างต่อโลกเพื่อดึงทักษะและทุนคุณภาพ
เดินหน้าตั้ง National Data Center, ขยายระบบ Digital ID ครอบคลุมทุกบริการ, สร้างกองทุนสนับสนุน deep-tech, ผ่อนคลายกฎแรงงานต่างชาติ
ขณะนี้เริ่มใช้ Digital ID กับบริการรัฐ-ธุรกิจ, ตั้งพอร์ทัลบริการ one-stop, ประกาศ timeline ออก work permit สำหรับแรงงานต่างชาติภายใน 10 วัน, เปิดกองทุนสนับสนุนโครงการเทคโนโลยี
แนวทางของเวียดนามจะสำเร็จหรือไม่ มิอาจคาดเดา แต่เขาเริ่มทำแล้ว
และจำได้ว่า ก่อนหน้านี้เครือมติชนเคยทำกิจกรรมเฉลิมฉลองความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-จีน 50 ปี และได้นำเสนอบทความวิสัยทัศน์ของจีน
ในหัวข้อ “ความฝัน 100 ปี China 2049” พบว่า จีนมีแนวทางขับเคลื่อนประเทศให้ทันสมัย
ประกาศแนวทาง “รัฐกำหนด เอกชนขยาย” ประกาศ “ความฝันของจีน”
กำหนดเป็นแผนพัฒนาแล้วขับเคลื่อน โดยแผนพัฒนาที่โด่งดังเปลี่ยนประเทศจีนไปเลยก็คือ Made in China ที่ทำให้จีนเปลี่ยนแปลง
เปลี่ยนจากประเทศที่เป็นโรงงานผลิตสินค้าที่ราคาถูก พัฒนาเป็นประเทศที่ผลิตไฮเทคโนโลยี พลังงานสะอาด
ปัจจุบันจึงได้เห็นเอกชนจีนผลิตเทคโนโลยีการสื่อสาร รถอีวี รถไฟฟ้าความเร็วสูง และอื่นๆ และต่อไปเดินหน้าด้านอวกาศ เอไอ ควอนตัมคอมพิวติ้ง เป็นต้น
แม้วันนี้จะยังไม่ครบ 100 ปี แต่ดูเหมือน “ความฝันของจีน” ก็มีความคืบหน้าไปมาก
กลายเป็นอีกประเทศที่มีความเปลี่ยนแปลงเป็นที่ประจักษ์
เปลี่ยนแปลงจากลบกลายเป็นบวก
และถ้าเวียดนามสามารถปฏิรูปประเทศได้ตามที่ประกาศ เวียดนามก็จะก้าวกระโดดไปอีกขั้น
มอง 2 ประเทศนี้แล้ว เหลียวมามองประเทศเรา คงไปถึงฝันได้ยาก
เพราะเรามีปัญหา ปัญหาที่ไม่ได้เกิดจากผู้อื่น หากแต่เกิดขึ้นจากพวกเรากันเอง
