พระราชวงศ์จักรี สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 (สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น สมัยรัชกาลที่ 6)
เนื่องในวาระครบรอบ 100 ปี การสวรรคตพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ผู้ทรงมีคุณูปการต่อวรรณกรรม การศึกษา ลูกเสือ และการพัฒนาสยามให้ก้าวหน้าในอีกหลากหลายด้าน สำนักพิมพ์มติชนเชิญชวนคนไทยอ่านเรื่องราวในรัชสมัยของพระองค์ในมุมใหม่อย่างรอบด้าน ผ่านหนังสือเล่มคลาสสิกที่กลับมาอีกครั้ง
อย่าง ‘พระราชวงศ์จักรี สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 (สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น สมัยรัชกาลที่ 6)’
โดย หม่อมเจ้าพูนพิศมัย ดิศกุล ที่จะเติมเต็มประวัติศาสตร์บางเสี้ยวที่ขาดหายไปให้สมบูรณ์ยิ่งขึ้น
การจัดพิมพ์ใหม่ในครั้งนี้ มาในรูปแบบปกแข็ง 320 หน้า ควรค่าแก่การสะสมอย่างยิ่ง
คำปรารภของ หม่อมราชวงศ์ศุภดิศ ดิศกุล ประธานกรรมการมูลนิธิสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ กล่าวถึงเนื้อหาในหนังสือเล่มนี้ว่ามีความสำคัญ จากการที่ผู้เขียนเป็นผู้ถวายการรับใช้อย่างใกล้ชิด บทนิพนธ์นี้จึงเป็นบันทึกประวัติศาสตร์ของฝ่ายในที่มีมุมมองแตกต่างไปจากงานชิ้นอื่นๆ ที่เผยแพร่มาก่อน
ความตอนหนึ่งว่า
“….เนื่องจากหม่อมเจ้าพูนพิศมัย ดิศกุล ทรงเป็นพระอนุวงศ์ฝ่ายในเพียงองค์เดียวที่ได้มีโอกาสถวายการรับใช้พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวโดยใกล้ชิด ได้ทรงรับพระมหากรุณาธิคุณเป็นอเนกประการนับแต่เสด็จเสวยสิริราชสมบัติใน พ.ศ.2453 ตราบจนเสด็จสวรรคตใน พ.ศ.2468
ฉะนั้น บทนิพนธ์ในตอน สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 และผู้เขียน จึงเป็นบันทึกประวัติศาสตร์ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ตั้งแต่ยังทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นสมเด็จพระยุพราชเรื่อยไป
จนเสด็จสวรรคตที่องค์ผู้ทรงนิพนธ์ได้ทรงพบเห็นและทรงอยู่ในเหตุการณ์นั้นๆ ด้วยองค์เอง
จากการที่องค์ผู้ทรงนิพนธ์ทรงเป็นฝ่ายในที่ได้มีส่วนรู้เห็นความเป็นไปในราชสำนัก พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งแวดล้อมไปด้วยพระราชวงศ์และข้าราชบริพารฝ่ายหน้า
บทนิพนธ์นี้จึงเป็นบันทึกประวัติศาสตร์ของฝ่ายในที่มีมุมมองแตกต่างไปจากข้อเขียนของข้าราชบริพารฝ่ายหน้าที่เคยเผยแพร่กันมาในช่วงเวลาก่อนหน้า”
สำหรับเนื้อหา ครอบคลุมตั้งแต่พระราชประวัติของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว นับแต่ยังทรงพระเยาว์ ไปจนถึงช่วงเวลาสุดท้ายของรัชสมัย โดยแสดงให้เห็นทั้งพระราชกรณียกิจ พระราชจริยาวัตร และพระราชนิยมของพระองค์ ซึ่งมีเนื้อหาที่น่าสนใจ เช่น ทรงตั้งเสือป่า กบฏ ร.ศ.130 รสชาติของการสอพลอ ยิวตะวันออก และ ‘ไม่ได้ทรงเกลียดญาติวงษ์อย่างที่คนเข้าใจกัน’
อีกทั้งยังมีส่วนที่กล่าวถึงเชื้อพระวงศ์ใกล้ชิด และบันทึกของผู้เขียนที่บันทึกถึงเกร็ดประวัติศาสตร์ในเวลานั้นด้วย
ทั้งนี้ งานนิพนธ์ของหม่อมเจ้าหญิงพูนพิศมัย ดิศกุล ที่สำนักพิมพ์มติชนได้จัดพิมพ์ออกมาก่อนหน้านี้ในชื่อ สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น นั้น มีอยู่ 2 เล่มด้วยกัน
เล่มแรกพิมพ์ครั้งแรกในเดือนพฤศจิกายน ปี 2543 เป็นบันทึกเหตุการณ์ความเป็นไปในสมัยรัชกาลที่ 7 ซึ่งทางสำนักพิมพ์ได้ให้ชื่อรองว่า ประวัติศาสตร์เปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475
เล่มที่ 2 เป็นการนำตันฉบับบางส่วนที่ไม่ติดต่อกันนักมาคุมเข้าเป็นเล่ม (ดังมีคำอธิบายในคำนำของสำนักพิมพ์), ตั้งชื่อว่า ภาคจบ, พิมพ์ครั้งแรกในเดือนพฤศจิกายน ปี 2545
ต้นฉบับทั้งสองเล่มนี้
ศาสตราจารย์หม่อมเจ้าสุภัทรดิศ ดิศกุล ได้ทรงตรวจชำระและประทานมาให้สำนักศิลปวัฒนธรรมจัดพิมพ์ ซึ่งได้รับการตอบรับจากสาธารณชนเป็นอย่างดี จนต้องพิมพ์ซ้ำอีกหลายครั้ง
พระนิพนธ์ของหม่อมเจ้าหญิงพูนพิศมัย เรื่อง พระราชวงศ์จักรี สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 6 ที่ปรากฏอยู่นี้ มีสิ่งที่ต้องอธิบายเล็กน้อย โดยเฉพาะชื่อหนังสือ กล่าวคือ งานชิ้นนี้มิได้เป็นงานเอกเทศหากเป็นตอนหนึ่งของงานนิพนธ์ชิ้นใหญ่ในชื่อเรื่อง ‘พระราชวงศ์จักรี’ ที่ท่านหญิงได้เรียบเรียงไว้จนจบตั้งแต่ปี 2486
อย่างไรก็ดี พระนิพนธ์ชิ้นใหญ่นี้ที่ยังไม่เคยได้มีการจัดพิมพ์โดยสมบูรณ์มาก่อน และต้นฉบับก็ดูจะพลัดแยกจากกันอยู่บางส่วน ส่วนที่เคยพิมพ์ก็คือส่วนต้นจากเรื่องราวสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก มาจนสิ้นรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยได้พิมพ์เป็นหนังสือแจกในงานพระราชทานเพลิงของผู้ทรงนิพนธ์ในปี 2533 มาแล้ว
ต่อมา ศาสตราจารย์หม่อมเจ้าสุภัทรดิศได้พบต้นฉบับตอนที่เกี่ยวกับเรื่องราวในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และตอน ‘สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น’ จึงได้ทรงประทานมาให้สำนักศิลปวัฒนธรรรม ซึ่งทางสำนักศิลปวัฒนธรรมก็ได้ใช้ชื่อตอน ‘สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น’ นั้นเองเป็นชื่อหนังสือ
ต้นฉบับพระนิพนธ์ตอนที่เกี่ยวกับสมัยรัชกาลที่ 6 นี้ ได้เคยเข้าใจกันมาว่าได้สูญหายไปแล้ว ดังที่ หม่อมราชวงศ์ศุภดิศ ดิศกุล ประธานกรรมการมูลนิธิสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ได้ชี้แจงไว้ในคำนำสำหรับฉบับพิมพ์ครั้งนี้
การที่พระนิพนธ์ตอนนี้มาปรากฏอีกครั้งจึงทำให้เห็นความต่อเนื่องของงานพระนิพนธ์เรื่อง ‘พระราชวงศ์จักรี’ ที่องค์ผู้ทรงนิพนธ์ได้วางโครงไว้ได้สมบูรณ์
อาศัยเหตุนี้เอง ในการพิมพ์ครั้งนี้สำนักพิมพ์มติชน จึงได้ใช้ชื่อหนังสือนี้ตามที่ท่านผู้ทรงนิพนธ์ได้กำหนดวางไว้ นั่นคือ ‘พระราชวงศ์จักรี สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ ๖’ โดยขณะเดียวกันก็คงชื่อ ‘สิ่งที่ข้าพเจ้าพบเห็น’ กำกับไว้ในวงเล็บ เพื่อผู้อ่านจะได้ทราบว่าเป็นงานในชุดเดียวกันกับที่เคยพิมพ์มาก่อนหน้านี้ และมีความต่อเนื่องกัน
เปิดให้ PRE-ORDER ราคาเพียง 304 บาท จากราคาปกติ 380 บาท สั่งซื้อล่วงหน้าได้ตั้งแต่วันนี้ถึง 5 ธันวาคมนี้ เริ่มจัดส่ง 18 ธันวาคม เป็นต้นไป
