น้องหนูคนไหนเป็นนักเรียนเก่า โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา พญาไท บ้าง เย็นนี้อย่าลืม “คืนสู่เหย้า” พบเพื่อนรุ่นเดียวกัน รุ่นข้างเคียง และครูอาจารย์ที่เคยประสิทธิ์ประสาทวิชาความรู้ กระทั่งเจริญรุ่งเรืองถึงทุกวันนี้
โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา เปิดถึงวันนี้ 80 ปี เป็นโรงเรียนระดับเตรียมอุดม มีชั้นเรียนมัธยมปลายเท่านั้น ผู้เข้าเรียนโรงเรียนนี้ต้องผ่านการเรียนในชั้นมัธยมศึกษาตอนต้นมาก่อน จึงสอบเข้าเรียนในโรงเรียนนี้ได้
โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา เป็นที่หวังและต้องการเข้าเรียนของนักเรียนมัธยมต้นจากทั่วประเทศ ยิ่งนักเรียนชั้นมัธยมต้นเรียนเก่งถึงขนาดมีคะแนนไม่ต่ำกว่า 90% คือ 3.5 หรือมี B+ เพียงตัวเดียวหรือสองตัวนอกนั้น A โอกาสที่จะสอบคัดเลือกเข้าเรียนในโรงเรียนนี้อาจมีไม่มากนัก บางคนต้องได้เกือบ 100% หรือ 4 ตลอดชั้นมัธยมต้น หรือ A รวด จึงมีโอกาสไล่เรียงชื่อบนบอร์ดประกาศผลสอบ
ทำไมนักเรียนชั้นมัธยมต้นจึงใฝ่ฝันจะเข้าเรียนในโรงเรียนเตรียมฯ
คำตอบไม่ยาก เพราะการเป็นนักเรียนเตรียมอุดมศึกษามีโอกาสสอบคัดเลือกเข้าเรียนในจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ไม่ว่าจะเป็นคณะวิศวกรรมศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์ คณะบัญชี คณะอักษรศาสตร์ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ ได้ไม่ยาก ทั้งระยะหลังหลายสิบปีมานี้ พี่คณะนั้นยังเปิดการติวน้องนักเรียนเตรียมฯ เพื่อให้เป็นน้องใหม่ในคณะนั้นๆ ได้มากยิ่งขึ้น
การสอบเข้าเรียนในโรงเตรียมอุดมฯ มีนักเรียนเก่งจากทั่วประเทศเดินทางเข้ามาสอบคัดเลือกเข้าจำนวนไม่น้อย บางคนเพียงแต่ได้ยินชื่อเสียง บางคนเรียนเก่ง แม้จะไม่ค่อยรู้เรื่องโรงเรียนเตรียมฯเท่าใดนัก หากแต่ชื่อเสียงของโรงเรียนเตรียมฯที่ทำให้สอบเข้าเรียนในจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยไม่ยาก เป็นเหตุให้ส่วนหนึ่งมุ่งตรงสมัครสอบคัดเลือกให้ได้
ยิ่งสมัยที่ไม่มีโรงเรียนกวดวิชามากเท่าทุกวันนี้น้องหนูนักเรียนมัธยมต้นต้องยิ่งขยันขันแข็งท่องหนังสือทั้งวันทั้งคืนทีเดียว
ข้าพเจ้า (ผู้เขียน) สมัยเป็นนักเรียนชั้นมัธยมใหม่ๆ มีความหวังตั้งใจกับเขาเหมือนกัน แม้โรงเรียนที่เรียนมีชั้นเตรียมอุดมก็ตาม รวมถึงการข้ามฟากมาสอบเข้าเรียนในโรงเรียนดังฝั่งกรุงเทพฯ เช่น โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย โรงเรียนเทพศิรินทร์ ซึ่งเปิดสอนตั้งแต่ชั้นมัธยมศึกษาปีที่หนึ่งก่อนระบบการศึกษาจะขยับขึ้นเป็นชั้นประถมศึกษาปีที่ 7 และลงมาเป็นชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ขึ้นเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น ปีที่ 1
กระนั้น ข้าพเจ้า (ผู้เขียน) กับเพื่อนเคยเข้าไปเตร็ดเตร่ในโรงเรียนแห่งนี้มาแล้ว ครั้งแรกเมื่องานศิลปหัตถกรรมนักเรียน ซึ่งเคยจัดที่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย โรงเรียนเพาะช่าง โรงเรียนเสาวภา ที่มีบริเวณติดกันทั้งสามโรง เมื่อมีนักเรียนจากกรุงเทพฯ และทั่วประเทศมาออกร้านและเที่ยวแออัด กระทรวงศึกษาธิการจึงย้ายไปจัดที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา ซึ่งมีบริเวณกว้างขวางกว่ามาก เพราะรวมบริเวณโรงเรียนสาธิตปทุมวัน แห่งวิทยาลัยวิชาการศึกษาประสานมิตรเข้าไปด้วย
แต่เข้าใจว่าจะจัดที่โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาได้เพียงไม่ถึงห้าปี กระทรวงศึกษาธิการจึงให้งานแสดงศิลปหัตถกรรมนักเรียนไปต่างจังหวัด จำได้ว่าไปจัดที่จังหวัดพระนครศรีอยุธยาเป็นจังหวัดแรก
ทุกวันนี้งานศิลปหัตถกรรมนักเรียนจัดหมุนเวียนไปแต่ละภาค แล้วมีงานใหญ่จัดรวมกันในกรุงเทพฯอีกครั้งหนึ่ง เป็นการจัดงานทั้งในจังหวัด และในภาคการศึกษานั้น
เมื่อก่อนการสอบชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายเป็นการสอบด้วยข้อสอบเดียวกันทั่วประเทศ ทั้งแผนกวิทยาศาสตร์ และอักษรศาสตร์ สอบเสร็จรอผลสอบที่ประกาศทางวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย มีการประกาศลำดับนักเรียน 50 คนแรก (หมายถึงคะแนนสูงสุด ซึ่งอาจมีมากกว่า 50 คน) ใครได้รับการประกาศชื่อสอบได้ ม.8 จะดีใจเป็นพิเศษ ด้วยหมายถึงการจบชั้นมัธยมปลาย มีโอกาสสอบเข้าเรียนในมหาวิทยาลัยแน่
อนึ่ง พรุ่งนี้มารายการ “ฟุตบอลประเพณี “จุฬาฯ-ธรรมศาสตร์” น้องหนูไม่ว่าจะอยู่สถาบันใด หรือเชียร์สถาบันไหน โปรดอย่าพลาด โดยเฉพาะการแปรอักษรและขบวนพาเหรดปีนี้ เห็นว่าน่าจะมันสุดสุด
