โลกที่คิดสร้างเครื่องไม้เครื่องมือเพื่อช่วยเหลือให้มนุษย์มีชีวิตที่สะดวกสบายมากขึ้น หรือที่เรากำลังพูดกันว่าเป็นโลก “AI” หรือที่ให้คำนิยามว่า “ปัญญาประดิษฐ์” เข้ามามีบทบาทในความเป็นอยู่ของสังคมคนมากขึ้น
ทางหนึ่งเป็นความสะดวกสบาย
แต่อีกทางหนึ่งก่อให้เกิดความรู้สึกต้องพึ่งพากันน้อยลง และเมื่อ “ความรู้สึกต้องพึ่งพากัน” อันสิ่งที่สร้างสัญชาตญาณ “สัตว์สังคม” ให้กับมนุษย์
ความคิดว่า “ไม่ต้องพึ่งพากันแล้ว” ที่เกิดขึ้นนี้ ส่งผลต่อ “สัญชาตญาณสัตว์สังคม” ที่ดำรงอยู่ในจิตใจมนุษย์มายาวนาน
ความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ค่อยๆ เกิดขึ้นในจิตวิญญาณของมนุษย์
กลไกในจิตใต้สำนึกถูกกดดันบีบคั้นจากความเปลี่ยนแปลงนี้ ได้สร้างความขัดแย้งภายในให้กับชีวิต
อันเป็นธรรมดา เมื่อผูกพันกับสิ่งหนึ่งใดมายาวนาน แล้วสิ่งนั้นเกิดความแปรเปลี่ยนย่อมก่อความไม่เข้าใจ
คนคนหนึ่ง เคยมีชีวิตแวดล้อมอยู่ด้วยใครต่อใครอีกหลายคน ไม่ว่าจะเป็นคนในครอบครัว เพื่อนฝูง เพื่อนร่วมงาน หรือเพื่อนร่วมชุมชนเดียวกัน
โลกในวันก่อน เพราะมนุษย์มีประสบการณ์จากการเรียนรู้จนตระหนักว่า “ต้องพึ่งพาอาศัยกัน” เพื่อให้ได้มาซึ่งสิ่งจำเป็นสำหรับดำรงชีวิต
จากข้าวปลา อาหาร เครื่องนุ่งห่ม ที่อยู่อาศัย ยารักษาโรค ซึ่งเป็นปัจจัยพื้นฐานที่สุดสำหรับความจำเป็นเพื่อดำรงอยู่ เลยไปจนถึงความรู้สึกคุณค่าของตัวเอง ความบันเทิง เริงรื่น และอื่นๆ ทุกๆ สิ่งอย่าง
ล้วนแล้วแต่ชักนำให้ต้องตระหนักถึงความจำเป็นของ “การพึ่งพาอาศัยกันและกัน”
ความอุ่นใจจากคนใกล้ชิด เกิดจากเชื่อมั่นว่าหวังได้ใน “ความปรารถนาพึ่งพา” นั้น
ความรู้สึกเช่นนั้นก่อให้เกิดสัญชาตญาณ “รักครอบครัว-รักชุมชน-รักชาติ-รักเผ่าพันธุ์”
เป็นความรักที่เกิดจากประสบการณ์ว่า “ผู้ใกล้ชิด” เหล่านี้ “สามารถฝากความหวังในการพึ่งพาได้ไว้”
เป็นความอบอุ่นอันเกิดจาก “ความมั่นใจ เชื่อใจ”
แต่ถึงวันนี้ โลกที่บอกกล่าวให้ทุกคนเกิดความเชื่อใหม่ว่า “ปัญญาประดิษฐ์” อันเป็นเครื่องมือเครื่องใช้ที่มนุษย์สร้างขึ้นมาเพื่ออำนวยความสะดวก และแก้ปัญหาต่างๆ ทำให้ทุกคน “สามารถพึ่งพา AI เหล่านี้ได้มากขึ้นโดยไม่ต้องพึ่งพามนุษย์ด้วยกันแล้ว”
“หุ่นยนต์” ถูกประดิษฐ์ขึ้นมาเพื่อทำหน้าที่แทน “การที่ต้องพึ่งพามนุษย์คนอื่นทุกอย่าง” โดยการกระตุ้นให้เกิดความคิดว่า การใช้ “หุ่นยนต์” มาเติมเต็ม “ความปรารถนา” ได้มากเท่าไร ชีวิตก็ยุ่งยากน้อยลงเท่านั้น เพราะ “หุ่นยนต์” ควบคุมได้ แต่ “มนุษย์ยุ่งยากในการจัดการ”
แต่อย่างที่บอก โลกที่เคลื่อนไปในอารมณ์นี้ ทำให้เกิดความเปลี่ยนแปลงต่อความเคยชินครั้งใหญ่
ความเคยชินที่เปลี่ยนไปเป็นระดับสัญชาตญาณ
ความเปลี่ยนแปลงระดับนี้ย่อมส่งผลต่ออารมณ์ความรู้สึกรุนแรง
การละทิ้งความปรารถนา หรือสิ้นหวังต่อมนุษย์ด้วยกัน แล้วไปฝากความเป็นไปของชีวิตไว้กับ “ปัญญาประดิษฐ์” ย่อมก่อให้เกิดความรู้สึกว้าเหว่ แปลกแยก และหวั่นกลัวลึกๆ
โลกแบบนี้ทำให้คำถามว่า “ทำอย่างไรให้ชีวิตที่โดดเดี่ยวมีความสุขได้”
แม้จะเป็นคำถามที่ก่ออารมณ์ที่แห้งแล้ง ไร้ชีวิตชีวาอย่างยิ่ง แต่ดูเหมือนนี่จะเป็นความจริงของยุคสมัยที่ยากจะหลีกเลี่ยง
ค่านิยม “อยู่คนเดียวสบายกว่า”
ท่ามกลางการพัฒนาที่ก้าวหน้าไปอย่างรวดเร็วของ “หุ่นยนต์”
คือความเป็นไปที่เห็นชัดขึ้นเรื่อยๆ ในวิถีชีวิตของมนุษย์
