พลอากาศเอก จอม รุ่งสว่าง องคมนตรี รองประธานอนุกรรมการ ติดตามและขับเคลื่อนโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ลงพื้นที่เยี่ยมชมศูนย์บริการการพัฒนาปลวกแดงตามพระราชดำริ จังหวัดระยอง โดยมี นายเข้มแข็ง ยุติธรรมดำรง อธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร นายชาญนะ เอี่ยมแสง ผู้ว่าราชการจังหวัดระยอง นายกิตติพันธ์ จันทาศรี ผู้อำนวยการกองส่งเสริมโครงการพระราชดำริ การจัดการพื้นที่และวิศวกรรมเกษตร ร่วมให้การต้อนรับ และนายหะพันธ์ พลับพลาไชย ผู้อำนวยการศูนย์บริการการพัฒนาปลวกแดงฯ รายงานผลสัมฤทธิ์ของการดำเนินงานและแนวทางที่จะดำเนินงานในปี 2564 ในการนี้ องคมนตรีและคณะ ได้เยี่ยมชมกิจกรรมและการถ่ายทอดความรู้ไปสู่ประชาชนในพื้นที่ศูนย์บริการการพัฒนาปลวกแดงฯ ในงานส่งเสริมการเกษตร งานประมง งานชลประทาน งานปศุสัตว์ งานพัฒนาที่ดิน งานกรมการข้าว งานวิชาการเกษตร นอกจากนี้ ยังได้ร่วมปล่อยปลาและปลูกต้นรวงผึ้งกับคณะทำงานฯ ด้วย
สำหรับศูนย์บริการการพัฒนาปลวกแดงตามพระราชดำริ จังหวัดระยอง ได้ดำเนินงานสนองพระราชดำริพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มาตั้งแต่ปี 2523 เนื่องจากสภาพพื้นที่ของจังหวัดระยองและจังหวัดชลบุรี เป็นสภาพป่าถูกทำลาย ราษฎรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพการเกษตร และประสบปัญหาผลผลิตตกต่ำ รายได้ลดลง เนื่องจากขาดความอุดมสมบูรณ์ของดินและขาดแหล่งน้ำ ประกอบกับช่วงเวลานั้นพื้นที่ได้ถูกอิทธิพลของนายทุนขยายเขตการเป็นเจ้าของที่ดินเพิ่มขึ้น ซึ่งอาจมีผลกระทบต่อความมั่นคงของประเทศชาติ เมื่อความทราบฝ่าละอองธุลีพระบาท ในวันที่ 14 กรกฎาคม 2523 พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร จึงได้พระราชทานพระราชดำริว่าบริเวณอ่างเก็บน้ำดอกกราย อำเภอปลวกแดง จังหวัดระยอง มีพื้นที่ประมาณ 1,300 ไร่ ซึ่งเป็นพื้นที่ที่สามารถส่งน้ำมายังบริเวณดังกล่าวได้ จึงทรงแนะนำให้จัดเป็นศูนย์กลางอาชีพการเกษตรและศิลปาชีพพิเศษแก่ราษฎร และทรงพระราชทานแนวทางการพัฒนาไว้ 4 ประการ คือ
1.ให้พัฒนาด้านการเกษตร โดยเฉพาะปศุสัตว์และประมง เพื่อการบริโภคและสำรองอาหารไว้ในยามวิกฤต มูลสัตว์ทำเป็นเชื้อเพลิงและปุ๋ยบำรุงดิน
2.ให้มีศูนย์ฝึกปฏิบัติการด้านประกอบอาชีพ โดยมีแปลงสาธิตของราษฎรตัวอย่าง สร้างบ้านพักอาศัยโดยปลูกพืช และเลี้ยงสัตว์ควบคู่กันไป
3.ให้จัดเป็นศูนย์กลางส่งเสริมการเลี้ยงปศุสัตว์ โดยให้ราษฎรยืมพ่อพันธุ์แม่พันธุ์ที่ดีไปผสม หรือเลี้ยงแล้วส่งลูกคืน หรือขายให้ราษฎรนำไปเลี้ยง
4.ให้มีศูนย์พัฒนาการเกษตร เพื่อศึกษาและเยี่ยมชมเพื่อนำเอาแบบอย่างการดำเนินงานและการจัดการไร่นา ไปพิจารณาตัดสินใจในการปรับปรุงไร่นาของตนเอง
ปัจจุบัน ศูนย์บริการการพัฒนาปลวกแดงตามพระราชดำริ จังหวัดระยอง เป็นศูนย์สาขาของศูนย์ศึกษาการพัฒนาเขาหินซ้อนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ จังหวัดฉะเชิงเทรา ตามนโยบายของ ดร.ทองเปลว กองจันทร์ ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ได้เตรียมปรับแผนการขับเคลื่อนการดำเนินงาน ให้สามารถขยายผลไปสู่พื้นที่เป้าหมายและพัฒนาไปสู่การเกษตรสมัยใหม่ ภายใต้แผนแม่บทระยะ 5 ปี และสอดคล้องกับพระราชดำริที่ได้พระราชทานแนวทางการพัฒนาไว้ 4 ประการ ในส่วนของกรมส่งเสริมการเกษตร เน้นการบริการด้านอาชีพ ในเรื่องของพืชอายุสั้นที่ให้ผลผลิตเร็ว มีผลตอบแทนสูง เช่น ไม้ดอกไม้ประดับ และด้านไม้ผล เน้นการนำเทคโนโลยีเข้ามาใช้จัดการให้เกิดประสิทธิภาพ รวมทั้งจัดทำแปลงเรียนรู้ภายในศูนย์ฯ เพื่อให้เกษตรกรมาดูงานและสามารถนำไปปฏิบัติตามได้จริง รวมทั้งสามารถถ่ายทอดและขยายผลให้กับเกษตรกรอื่นๆ หรือประชาชนที่สนใจสามารถเข้ามาเรียนรู้ด้านการเกษตรได้อย่างเป็นรูปธรรม
