กรุงเทพมหานคร…เป็นเมืองที่เติบโตเร็วมาก นอกจากการพัฒนาในด้านต่าง ๆ แล้ว ปัญหาที่ตามมาก็มีมากมายหลายด้าน อาทิ ปัญหาการกระจุกตัวของกิจกรรมทางเศรษฐกิจ การกระจุกตัวของประชากร แหล่งงานและแหล่งที่อยู่อาศัย ส่งผลให้พวกเราต้องเผชิญกับปัญหาจราจรติดขัด ชุมชนแออัด ขาดแคลนพื้นที่สีเขียว และปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมต่าง ๆ
เพื่อรองรับการเพิ่มขึ้นของจำนวนประชากร, การเติบโตทางเศรษฐกิจ และการพัฒนาระบบขนส่งมวลชนที่เกิดขึ้น ผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร จึงกำหนดให้มีการพัฒนาศูนย์ชุมชนย่อย หรือ Sub-Center ไว้ในบริเวณต่าง ๆ เพื่อสร้างสมดุลระหว่างแหล่งงานและที่อยู่อาศัย
การจัดทําศูนย์ชุมชนย่อย หรือ Sub Center ในผังเมืองรวมกรุงเทพมหานคร ได้กำหนดแนวคิดในการใช้ประโยชน์ที่ดิน มุ่งเน้นพัฒนาย่านที่อยู่อาศัยที่มีความหนาแน่น การพัฒนาย่านพาณิชยกรรมศูนย์กลางเมือง Central Business District หรือ CBD และในอีกหลาย ๆ พื้นที่ เช่น สะพานใหม่ มีนบุรี หนองจอก ลาดกระบัง บางกะปิ บางนา ศรีนครินทร์ บางขุนเทียน บางแค ตลิ่งชัน ทั้งนี้…ก็เพื่อให้การเดินทาง การทำงานและกิจกรรมต่าง ๆ อยู่ในบริเวณใกล้เคียงกับแหล่งพักอาศัย ลดการเดินทางเข้าเขตเมืองในแต่ละวัน ซึ่งตัวอย่างแนวทางการพัฒนาศูนย์ชุมชนดังกล่าวที่กรุงเทพมหานครกำลังดำเนินการ มีดังต่อไปนี้
- โครงการพัฒนาศูนย์ชุมชนชานเมืองมีนบุรีและพื้นที่ต่อเนื่อง ภายใต้แนวคิดเมืองแห่งความมีชีวิตชีวา หรือ Active City เป็นกรอบแนวคิดในการพัฒนา โดยจะพัฒนาให้เป็นศูนย์กลางเศรษฐกิจชานเมืองด้านตะวันออกของกรุงเทพฯ ที่เชื่อมต่อกับพื้นที่เมืองด้วยรถไฟฟ้าสายสีส้มและสายสีชมพู และออกแบบเมืองที่ตอบโจทย์สำหรับคนทุกวัย รวมถึงการฟื้นฟูชุมชนเก่า อาทิ ชุมชนเก่าหัวตะเข้ ชุมชนพระโขนง ตลาดเก่ามีนบุรี เป็นต้น
- โครงการพัฒนาศูนย์พาณิชยกรรมเมืองย่านสะพานใหม่ มุ่งเน้นการพัฒนาพื้นที่ให้เป็นย่านการค้า และศูนย์พาณิชยกรรมเมืองอีกแห่งของกลุ่มกรุงเทพเหนือ รวมทั้งพัฒนาพื้นที่ให้เป็นจุดเชื่อมต่อและเปลี่ยนถ่ายการเดินทางระบบล้อ ราง เรือ เชื่อมโยงการเดินทางสู่พื้นที่ศูนย์กลางกรุงเทพฯ และสนับสนุนให้พัฒนาที่อยู่อาศัยตามแนวคิดเมืองกระชับ หรือ Compact Cityอีกเรื่องหนึ่งที่น่าสนใจก็คือ TOD หรือ Transit Oriented Development การพัฒนาพื้นที่โดยรอบสถานีขนส่งมวลชน โดยกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดิน ส่งเสริมการพัฒนาให้ประชาชนสามารถพักอาศัยใกล้กับสถานีขนส่งมวลชน ส่งเสริมการเข้าสู่สถานีโดยลดปริมาณการใช้รถส่วนบุคคล ส่งเสริมการเดินเท้าหรือจักรยาน และเชื่อมโยงเครือข่ายการคมนาคมขนส่ง เพื่อสร้างทางเลือกในการเดินทางกับทุกคน ตัวอย่างเช่น
- ย่านบางกะปิ-คลองแสนแสบ ซึ่งเป็นหนึ่งในผลการศึกษาของโครงการ TOD ที่ได้รับความสนใจและได้รับคัดเลือกเป็นพื้นที่ต้นแบบสำหรับการพัฒนาพื้นที่รอบสถานีรถไฟฟ้า เนื่องจากเป็นย่านที่มีจุดเชื่อมต่อรถไฟฟ้า 3 สาย ที่สถานีรถไฟฟ้าลำสาลี นั่นก็คือ สายสีเหลือง สายสีส้ม และสายสีน้ำตาล
- โครงการที่ส่งเสริมการพัฒนาพื้นที่รอบสถานีที่กำลังจะเกิดขึ้นนี้จะเป็นโครงการที่เน้นการส่งเสริมการเปลี่ยนถ่ายและเชื่อมต่อระบบการคมนาคมขนส่ง ส่งเสริมให้เกิดการเดินเท้าและใช้จักรยาน เพื่อลดการใช้รถยนต์เข้าสู่สถานี นอกจากนี้ ยังส่งเสริมการพัฒนาสองฝั่งคลองแสนแสบ ด้วยการปรับปรุงภูมิทัศน์ริมคลอง ปรับปรุงทางเดินเท้า ทางจักรยาน เพื่ออำนวยความสะดวกและความปลอดภัยของประชาชนในพื้นที่และผู้สัญจรผ่านพื้นที่
#SubCenter
#โครงการTOD
#ผังเมืองกรุงเทพฯ
#BMA
#Bangkok
#กรุงเทพฯ
