ตำรวจทางหลวงโคราชชูโมเดลญี่ปุ่น จับมือ ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ เดินหน้าโครงการ “หนูน้อยทางหลวง EF ดี มีวินัยจราจร” สร้างศูนย์จราจร ขับรถผ่านสนามจราจรจำลอง ปลูกฝังวินัยจราจร เสริมทักษะสมอง EF เรียนรู้ผ่านการลงมือทำ สร้างความปลอดภัยทางถนนตั้งแต่วัยเด็ก
เมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2596 เวลา 09.00 น. ตำรวจสอบสวนกลาง CIB โดย กองบังคับการตำรวจทางหลวง (บก.ทล.) ร่วมกับ คณะพยาบาลศาสตร์อัครราชกุมารี ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์เดินหน้าโครงการ“หนูน้อยทางหลวง EF ดี มีวินัยจราจร” ณ สถานีตำรวจทางหลวงนครราชสีมา อ.ปากช่อง จังหวัดนคราชสีมา สร้างศูนย์เรียนรู้จราจร ให้เด็กนักเรีนขับรถผ่านเครื่องหมายจราจร มุ่งสร้างการเรียนรู้ด้าน วินัยจราจรและความปลอดภัยในการใช้รถใช้ถนนควบคู่กับการพัฒนาทักษะสมองเพื่อการจัดการชีวิต หรือ Executive Functions (EF) ให้แก่เด็กนักเรียนโรงเรียนไตรรัตน์วิทยาคารจำนวน 120 ราย
แนวคิดสำคัญของโครงการ คือ “สร้างความปลอดภัยทางถนน ต้องเริ่มตั้งแต่การสร้างคน” โดยนำกระบวนการ EF มาบูรณาการอยู่ในกิจกรรมการเรียนรู้ เพื่อให้เด็กไม่ได้เพียง “รู้กฎจราจร” แต่สามารถนำความรู้ไปใช้จริง ผ่านการคิด การวางแผน การยับยั้งชั่งใจ การควบคุมตนเอง การแก้ไขปัญหา และการตัดสินใจอย่างเหมาะสม การเรียนรู้จึงถูกออกแบบให้ สนุก เข้าใจง่าย และเน้นการลงมือปฏิบัติจริง เพื่อให้เด็กเกิดประสบการณ์ตรง และสามารถนำทักษะที่ได้ไปใช้ในชีวิตประจำวัน ตลอดจนพัฒนาเป็นพฤติกรรมการใช้ถนนที่ปลอดภัยและมีความรับผิดชอบในอนาคต
กิจกรรมมีภาคทฤษฎี สอนกฎจราจร และ การฝึกขับรถผ่านเกมส์ที่มีการวัดผลการมี EF และกฎหมายจราจร มีฐานการปฏิบัติผ่านเครื่องหมายศูนย์เรียนรู้จราจรหรือเมืองจราจรจำลอง ประกอบด้วย 1) ฐานขับขี่ปลอดภัย ให้เด็กขับขี่จักรยานยนต์ผ่านสนามจราจรจำลอง ผ่านเครื่องหมายจราจรตจำลองที่เหมือนจริง มีการออกใบสั่งหากทำผิดกฎจราจร เด็กจะได้เรียนูรู้การขับขี่รถผ่านสัญญาณไฟจราจร ทางม้าลาย ทางรถไฟ เขตโรงเรียน 2) ฐานสัญญาณมือจราจร เด็กจะได้รู้สัญญาณมือจราจร สามารถไปเป็นยุวจราจรที่โรงเรียนได้ 3)ฐานจุดจบนักซิ่ง เด็กจะเห็นอันตรายหรือโทษของการแข่งรถในทางผิดกฎหมาย ที่จะมีตำรวจทางหลวงแต่งกายเป็นยมบาลมารอรับ 4)ฐานนิรภัยปลอดภัย จะเป็นการสร้างฐานจำลองการคาดเข็ดขัดนิรภัย การสวมหมวกนิรภัยว่าช่วยให้เกิดความปลอดภัยอย่างไร ผ่านการปฏิบัติจริง
พล.ต.ต.พรศักดิ์ เลารุจิราลัย ผู้บังคับการตำรวจทางหลวง กล่าวว่า ภารกิจของตำรวจ ทางหลวงไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการบังคับใช้กฎหมายและการอำนวยความสะดวกด้านการจราจรเท่านั้น แต่ยังให้ความสำคัญกับ “การป้องกันอุบัติเหตุและการสร้างความปลอดภัยตั้งแต่ต้นทาง”
โดยเฉพาะการปลูกฝังความรู้ ความเข้าใจ และวินัยด้านความปลอดภัยตั้งแต่วัยเด็ก เพราะ “เด็กในวันนี้คือผู้ใช้รถใช้ถนนในอนาคต” การสร้างพฤติกรรมที่ถูกต้องตั้งแต่เยาว์วัย จะช่วยวางรากฐานให้เด็กเติบโตเป็นผู้ใหญ่ที่เคารพกฎจราจร มีความรับผิดชอบ และตระหนักถึงความปลอดภัยของตนเองและผู้อื่น
• จาก “รู้กฎ” สู่ “คิดก่อนทำ” ด้วยกระบวนการ EF
โครงการ “หนูน้อยทางหลวง EF ดี มีวินัยจราจร” เกิดจากการบูรณาการความร่วมมือระหว่างตำรวจทางหลวงและคณะพยาบาลศาสตร์อัครราชกุมารี ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ โดยนำองค์ความรู้ด้านการพัฒนาเด็กและทักษะสมอง Executive Functions (EF) มาผสานเข้ากับการเรียนรู้ด้านวินัยจราจร หัวใจสำคัญคือการทำให้เด็กสามารถนำทักษะ EF มาใช้กับสถานการณ์จริงบนท้องถนน เช่น คิดก่อนทำ วางแผน ยับยั้งชั่งใจ ควบคุมตนเอง แก้ไขปัญหา ตัดสินใจอย่างปลอดภัย ทักษะเหล่านี้ไม่เพียงมีความสำคัญต่อการเรียนรู้และการใช้ชีวิตประจำวัน แต่ยังเป็นพื้นฐานสำคัญของการเป็น “ผู้ใช้ถนนที่มีคุณภาพ” ในอนาคต
มี “เกม EF ดี ขับขี่ปลอดภัย”นำเกมและกิจกรรมที่เหมาะสมกับวัยมาใช้กระตุ้นกระบวนการคิด การยับยั้งชั่งใจ การควบคุมตนเอง การวางแผน และการแก้ไขปัญหา โดยเชื่อมโยงทักษะ EF เข้ากับสถานการณ์ด้านความปลอดภัยทางถนน
โครงการนี้มุ่งพัฒนา ต้นแบบการเรียนรู้ด้านวินัยจราจรที่บูรณาการกับการพัฒนาทักษะสมอง EF ผ่านความร่วมมือของหน่วยงานด้านการศึกษา ด้านสาธารณสุข และด้านการบังคับใช้กฎหมาย เป้าหมายไม่ได้อยู่เพียงการทำให้เด็ก “รู้จักป้ายจราจร” หรือ “รู้ว่ากฎจราจรคืออะไร” แต่ต้องการให้เด็ก “คิดเป็นก่อนตัดสินใจ และตัดสินใจอย่างปลอดภัย” ซึ่งเป็นทักษะที่สามารถติดตัวเด็กไปตลอดชีวิต เพราะความปลอดภัยทางถนนไม่ได้เกิดขึ้นจากการบังคับใช้กฎหมายเพียงอย่างเดียว แต่ต้องเกิดจาก ความรู้ วินัย ทักษะ และจิตสำนึกของผู้ใช้ถนน การปลูกฝังสิ่งเหล่านี้ตั้งแต่วัยเด็ก จึงเป็นการสร้างรากฐานสำคัญในการลดพฤติกรรมเสี่ยง ลดความสูญเสียจากอุบัติเหตุทางถนน และสร้างวัฒนธรรมการใช้ถนนที่มีความรับผิดชอบต่อทั้งตนเองและผู้อื่น
• จากโครงการจิตอาสา รร.ตชด. สู่เครือข่าย “หนูน้อยทางหลวง” ทั่วประเทศ
จุดเริ่มต้นของแนวคิดนี้ เกิดจากตำรวจทางหลวงได้ร่วมกับกำลังพลจิตอาสาตำรวจสอบสวนกลาง ลงพื้นที่ จ.อุบลราชธานี จัดโครงการจิตอาสา “ฮวมใจก่อ ต่อเติมฝัน น้องล่า ตชด.” ณ โรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านแก่งศรีโคตร อ.สิรินธร จ.อุบลราชธานี โดยมีการจัดทำเมืองจราจรจำลองให้กับโรงเรียนเพื่อส่งเสริมการขับขี่ปลอดภัยและวินัยจราจรให้กับนักเรียนและชุมชน
ภายหลังจากโครงการจิตอาสาดังกล่าว กองบังคับการตำรวจทางหลวงและคณะพยาบาลศาสตร์อัครราชกุมารี ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์ จึงนำองค์ความรู้การส่งเสริมวินัยจราจรผ่านเมืองจราจรจำลองมาประยุกต์เข้ากับ กระบวนการ EF จนกลายมาเป็นโครงการ “หนูน้อยทางหลวง EF ดี มีวินัยจราจร” ในครั้งนี้ และยังมีเป้าหมายที่จะ ต่อยอดและขยายผลโครงการไปยังสถานีตำรวจทางหลวงทั้ง 43 สถานีทั่วประเทศ เพื่อให้แต่ละพื้นที่สามารถนำองค์ความรู้และรูปแบบกิจกรรมไปประยุกต์ใช้กับเด็กและเยาวชนในพื้นที่เพื่อร่วมกันขับเคลื่อนวัฒนธรรมความปลอดภัยทางถนนอย่างต่อเนื่องและยั่งยืน
• “ตำรวจทางหลวง” ไม่ได้ดูแลเพียงถนน แต่ร่วมสร้างคนที่จะใช้ถนนในอนาคต
กองบังคับการตำรวจทางหลวงและคณะพยาบาลศาสตร์อัครราชกุมารี ราชวิทยาลัย จุฬาภรณ์ เชื่อมั่นว่า การสร้างความปลอดภัยทางถนนที่ยั่งยืน ต้องเริ่มตั้งแต่การสร้างคน การปลูกฝังความรู้ ทักษะ และจิตสำนึกด้านความปลอดภัยตั้งแต่วัยเยาว์ คือ จุดเริ่มต้นสำคัญที่จะช่วยลดพฤติกรรมเสี่ยง สร้างผู้ใช้ถนนที่มีวินัย และส่งต่อวัฒนธรรมความปลอดภัยจากเด็กในวันนี้ไปสู่สังคมในวันข้างหน้า
“หนูน้อยทางหลวง EF ดี มีวินัยจราจร” จะไม่ใช่เพียงโครงการสอนเด็กให้รู้จักกฎจราจร แต่คือการร่วมกัน สร้างทักษะ สร้างวินัย สร้างความคิด และสร้างพฤติกรรมที่ปลอดภัย เพื่อให้เด็กเติบโตเป็นพลเมืองที่มีคุณภาพ และเป็นส่วนหนึ่งในการขับเคลื่อนสังคมไทยไปสู่ “วัฒนธรรมความปลอดภัยทางถนน อย่างยั่งยืน”
