ปี 1996 กระทรวงเกษตรจีนจัดประชุมที่เมืองเสิ่นหยาง เพื่อหารือและประเมินความเป็นไปได้ของโครงการข้าวซูเปอร์ไรซ์ พร้อมจัดตั้งคณะทำงานวิจัยและปรับปรุงพันธุ์ข้าวซูเปอร์ไรซ์ระดับประเทศ (ภาพโดย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เสิ่นหยาง)
จีนเดินหน้าพัฒนาข้าวลูกผสมซูเปอร์ไรซ์ (Super Rice) มานานกว่า 30 ปี โดยเริ่มต้นอย่างเป็นทางการในปี 1996 จากความร่วมมือของนักวิจัยทั่วประเทศ เพื่อเพิ่มผลผลิตข้าวและลดการพึ่งพาการนำเข้าเมล็ดพันธุ์ โดยมีจุดเริ่มต้นจากแนวคิดการผสมข้ามพันธุ์ข้าวอินดิกาและจาโปนิกา เพื่อรวมจุดเด่นของข้าวทั้งสองสายพันธุ์เข้าด้วยกัน
ในปี 1997 จีนพัฒนาข้าวซูเปอร์ไรซ์พันธุ์แรก “เสิ่นหนง 265” สำเร็จ และสามารถเพิ่มผลผลิตจากเป้าหมาย 700 กิโลกรัมต่อหมู่ในปี 2000 สู่ระดับ 800 กิโลกรัมในปี 2004 และ 900 กิโลกรัมในปี 2011 โดยบรรลุเป้าหมายเร็วกว่ากำหนดทุกระยะ ความสำเร็จเกิดจากความร่วมมือระหว่างนักวิจัยภาคเหนือและภาคใต้ ซึ่งต่างพัฒนาข้าวพันธุ์ที่เหมาะสมกับสภาพภูมิอากาศและพื้นที่เพาะปลูกของแต่ละภูมิภาค
ข้าวพันธุ์เสิ่นหนง 265 (ภาพโดย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เสิ่นหยาง)
ต่อมาในปี 2014 จีนสามารถสร้างสถิติผลผลิตข้าวได้มากกว่า 1,000 กิโลกรัมต่อหมู่เป็นครั้งแรก และในปี 2021 แปลงสาธิตขนาด 102 หมู่ในมณฑลเหอเป่ยทำผลผลิตเฉลี่ยสูงถึง 1,326.77 กิโลกรัมต่อหมู่ สร้างสถิติโลกด้านผลผลิตข้าวในแปลงเพาะปลูกขนาดใหญ่
ตลอด 30 ปี มีข้าว 264 สายพันธุ์ได้รับการรับรองเป็นข้าวซูเปอร์ไรซ์ ขณะที่ 135 สายพันธุ์ถูกถอดออกจากรายชื่อข้าวซูเปอร์ไรซ์ เนื่องจากมีพื้นที่เพาะปลูกไม่เป็นไปตามเกณฑ์ที่กำหนด สะท้อนให้เห็นว่าการพัฒนาพันธุ์ข้าวยังต้องอาศัยการวิจัยและคัดเลือกอย่างต่อเนื่อง
ในปี 2015 คณะผู้เชี่ยวชาญตรวจประเมินผลผลิตข้าวลูกผสมพันธุ์ชุนโยว 927
ที่อำเภอหนิงไห่ มณฑลเจ้อเจียง โดยมีผลผลิตเฉลี่ย 1,015 กิโลกรัมต่อหมู่
(ภาพโดย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เสิ่นหยาง)
ปัจจุบัน ข้าวซูเปอร์ไรซ์มีพื้นที่เพาะปลูกมากกว่า 130 ล้านหมู่ต่อปี หรือประมาณ 30% ของพื้นที่ปลูกข้าวทั้งหมดในจีน ช่วยเพิ่มผลผลิตข้าวเฉลี่ยต่อหมู่จาก 388.6 กิโลกรัมในช่วงปี 1991-1995 เป็น 475.9 กิโลกรัมในช่วงปี 2021-2025 เพิ่มขึ้น 22.5%
ในปี 2025 จีนมีผลผลิตธัญพืชรวมมากกว่า 700 ล้านตันเป็นปีที่ 2 ติดต่อกัน และเป็นปีที่ 22 ติดต่อกันที่มีผลผลิตธัญพืชอุดมสมบูรณ์ ขณะที่นักวิจัยรุ่นใหม่ยังเดินหน้าพัฒนาพันธุ์ข้าวด้วยเทคโนโลยีการตัดต่อพันธุกรรมและปัญญาประดิษฐ์ (AI) เพื่อยกระดับผลผลิตและเสริมสร้างความมั่นคงทางอาหารของประเทศต่อไป
แปลงสาธิตการปลูกข้าวซูเปอร์ไรซ์พันธุ์เสิ่นหนง 265 ในพื้นที่ขนาดใหญ่ที่เมืองผานจิ่น
มณฑลเหลียวหนิง (ภาพโดย มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์เสิ่นหยาง)
ที่มา People’s Daily Online
