เมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม 2562 ผู้สื่อข่าวรายงานว่าที่ จ.นครพนม ความคืบหน้าเกี่ยวกับกรณีปัญหาการกระทำผิดของผู้ประกอบการเรือดูดทรายตามลำน้ำโขง ในพื้นที่ อ.ท่าอุเทน จ.นครพนม ซึ่งเป็นโซนนิ่งพื้นที่เดียว ที่ยังมีผู้ประกอบการดุดทรายมากกว่า 20 แห่ง ภายหลังมีผู้นำชุมชน ท้องถิ่น รวมถึงตัวแทนชาวบ้าน ออกมาเรียกร้อง ให้ทางจังหวัดนครพนม รวมถึงหน่วยงานเกี่ยวข้องเร่งตรวจสอบ สร้างความชัดเจน เกี่ยวกับปัญหาการดำเนินการดูดทราย ที่ส่งผลกระทมสร้างความเดือดร้อนให้กับชุมชน ทั้งมลภาวะฝุ่น หมอกควัน รถบรรทุกน้ำหนักเกิน และปัญหาการลักลอบดูดทรายผิดกฎหมาย เลี่ยงการการเสียภาษี รวมถึงนำเข้าผิดกฎหมาย สร้างความเสียหายให้กับภาครัฐ แต่ไร้หน่วยงานเกี่ยวข้องเข้าไปกำกับดูแล จริงจัง เปิดช่องให้นายทุนฉวยโอกาสกอบโกยผลประโยชน์มหาศาล ปล่อยปัญหาความเดืดร้อนให้กับเทศบาลตำบลท่าอุเทน และชุมชนแก้ไข
ทั้งนี้จากการตรวจสอบ ทางด้าน เจ้าหน้าที่เกี่ยวของของเทศบาลตำบลท่าอุเทน และผู้นำชุมชนท้องถิ่น ระบุว่า ปัจจุบัน ผู้ประกอบการดูดทรายในพื้นที่ส่วนใหญ่ จะมีการฉวยโอกาสช่องว่างของกฎหมาย ในการกอบโกยผลประโยชน์ดูดทรายขึ้นมาจำหน่วย เนื่องจากปัจจุบัน ภายใต้ระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการอนุญาตให้ดูดทราย พ.ศ.2546 รวมถึงการอนุญาตให้ดูดทราย ตามมารา 9 แห่งประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ.2556 โดยผ่านการพิจารณาของ กพด.หรือคณะอนุกรรมการพิจารณาอนุญาตให้ดูดทราย ยังอยู่ระหว่างการพิจารณาต่อใบอนุญาต รายปี ในปี 2562 แต่ผู้ประกอบการยังสามารถดำเนินการได้ จนกว่าจะมีผลการต่อใบอนุญาต หรือเพิกถอน ในบางรายที่ขัดกฎหมาย ทำให้ เจ้าหน้าที่รัฐบางรายฉวยโอกาสเรียกรับผลประโยชน์ จากผู้ประกอบการ ระหว่างรอความชัดเจน
ซึ่งตามระเบียบ มาตรา 9 พบว่า ปัจจุบันผู้ประกอบการส่วนใหญ่ไม่สามารถดำเนินการได้ หลังมีการสร้างเขื่อนกั้นตลิ่งแม่น้ำโขง ทำให้ผู้ประกอบการบางราย ที่เป็นกลุ่มมีอิทธิพล ให้ไปใช้ช่องว่างกฎหมาย อ้างว่ามีการขออนุญาตนำเข้าโดยผ่านหน่วยงานศุลกากร แต่จากการตรวจสอบพบว่าไม่มีการดำเนินการนำเข้าถูกต้องตามกฎหมาย เป็นการใช้ช่องว่างระหว่างการรออนุญาต ดำเนินการ ส่งผลให้ภาครัฐได้รับความเสียหาย แต่ผู้ประกอบการใช้ช่องว่างกฎหมายกอบโกยผลประโยชน์ แต่ไม่มีหน่วยงานเข้ามาตรวจสอบจริงจัง กลายเป็นปัญหาความเดือดร้อน ซึ่งยังคงมีผู้ประกอบการ รวมประมาณ 20 ราย แต่ยังอยู่ระหว่างการพิจารณาตรวจสอบต่อใบอนุญาตในปี 2562 แต่ปล่อยให้สามารถดำเนินการดูดทราย จนกว่าจะมีการพิจารณาแล้วเสร็จจากส่วนกลาง
ล่าสุดทางด้าน นายสยาม ศิริมงคล ผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนม เปิดเผยว่า เกี่ยวกับปัญหาการประกอบกิจการดูดทราย ถือว่าเป็นปัญหาสำคัญ ทั้งเรื่องความมั่นคง การดูแลทรัพยากรธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม การรักษาร่องน้ำโขง ซึ่งที่ผ่านมีการออกระเบียบปฏิบัติขั้นตอน ให้เอกชนเข้ามาดำเนินการ แต่ตามระเบียบข้อกฎหมาย และข้อตกลงระหว่างประเทศ จะมีการจำกัดด้วยข้อกฎหมาย โดยในพื้นที่มีการสร้างเขื่อนริมน้ำโขง จะไม่สามารถดำเนินการดูดทรายได้ ในรัศมีระยะทาง 1 กิโลเมตร ทำให้ ผู้ประกอบการดูดทรายถูกปิดตัวลงตามกฎหมาย เพราะส่วนใหญ่มีการสร้างเขื่อนป้องกันตลิ่งพัง เกือบทั้งหมด ยังมีเหลือเพียงพื้นที่ อ.ท่าอุเทน จ.นครพนม ยังมีผู้ประกอบการ ประมาณ 20 ราย ที่เป็นโซนนิ่ง ดำเนินการ แต่ในอนาคต จะต้องทยอยปิดตัว ด้วยข้อกฎหมายยังเหลือเพียงบางส่วนที่ผู้ประกอบการสามารถทำได้ คือ ในการนำเข้าทรายจากประเทศเพื่อนบ้าน แต่ต้องดำเนินการตามขั้นตอนของกฎหมาย
โดยได้มีการสั่งเจ้าหน้าที่หน่วยงานเกี่ยวข้อง เร่งตรวจสอบ ทั้ง กรมเจ้าท่า ที่ดินจังหวัดศุลกากรจังหวัด และหน่วยงานความมั่นคง หากพบกระทำผิดจะมีการดำเนินการทางกฎหมายทันที และงดการต่อใบอนุญาต ทั้งนี้ได้มอบหมายให้หน่วยงานเกี่ยวข้อง ตรวจสอบ แก้ไขปัญหา คาดว่าอนาคตผู้ประกอบการท่าทราย จะต้องมีการสั่งปิดดำเนินการ เกือบทั้งหมด ด้วยระเบียบข้อกฎหมาย อย่างไรก็ตามส่วนหนึ่งกรณีมีการร้องเรียนเกี่ยวกับการกระทำผิด ขอความร่วมมือภาคประชาชน ในการแจ้งเบาะแสตรวจสอบดูแล ยืนยันหากมีการกระทำผิด ไม่มีละเว้น ดำเนินการตามกฎหมายอย่างแน่นอน

