เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม นายสันทัด เดชเกิด แกนนำเครือข่ายจิตอาสาภาคประชาสังคม อ.บางสะพานน้อย จ.ประจวบคีรีขันธ์ เปิดเผยว่า หลังจากได้รับการรับรองเป็นหมอพื้นบ้านจากกระทรวงสาธารณสุข จากสูตรยาโบราณบุญมรกตโอสถที่มีส่วนผสมของกัญชา แต่ต่อมาเจ้าหน้าที่ได้เพิกถอน เนื่องจากแจ้งว่าขาดคุณสมบัติตามหลักเกณฑ์ใหม่ที่ประกาศใช้ เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน 2562 เนื่องจากตนมีอายุ 32 ปี แต่กฎหมายกำหนดอายุหมอพื้นบ้านไม่ต่ำกว่า 35 ปี ล่าสุดยืนยันว่าเห็นด้วยกรณีที่รัฐมนตรีสาธารณสุขคนใหม่จะพิจารณาเปลี่ยนแปลงหลักเกณฑ์เพื่อขึ้นทะเบียนหมอพื้นบ้านทั่วประเทศ กว่า 3,000 ราย เนื่องจากการทำหน้าที่หมอพื้นบ้าน ส่วนใหญ่จะทำงานในฐานะจิตอาสาสืบทอดภูมิปัญญาในการรักษาผู้ป่วยจากบรรพบุรุษ
“หมอพื้นบ้านที่มีประสบการณ์ จะเข้าใจตัวยาสมุนไพรที่นำมาใช้ปรุงยาให้คนป่วย เพราะยาแต่ละตัวที่สืบทอด ผ่านการรักษาผู้ป่วยมาหลายชั่วอายุคน และการทำหน้าที่หมอพื้นบ้านไม่จำเป็นต้องจำกัดอายุตามกฎหมายเดิม เนื่องจากการสืบทอดภูมิปัญญาโบราณในปัจจุบันคนรุ่นใหม่จะไม่สนใจเรื่องนี้ ทำให้สูตรยาโบราณเสื่อมหายไป ขณะที่การทำหน้าที่หมอพื้นบ้านอาจจะมีผลตอบแทนเล็กน้อยจากค่าตัวยา ค่าครู จึงทำให้ผู้ที่สืบทอดภูมิปัญญาส่วนใหญ่ไม่สนใจ และรับช่วงต่อในการทำหน้าที่จะมีผลกระทบหลายด้าน โดยเฉพาะค่าใช้จ่ายส่วนตัวค่อนข้างสูง ขณะที่ในอดีตหมอพื้นบ้านไม่มีใครสนใจ แต่หลังจากมีกระแสการใช้กัญชาเป็นตัวยา ทำให้หมอพื้นบ้าน หรือแพทย์แผนไทยกลับมามีบทบาทอีกครั้งในการบำบัดรักษาผู้ป่วย” นายสันทัดกล่าว
นายสันทัดกล่าวว่า ในนิยามของคำว่าหมอพื้นบ้าน จากคนพื้นถิ่นเป็นผู้ที่ชาวบ้านพึ่งพาในลักษณะใต้ดิน หากหน่วยงานภาครัฐมีการใช้กฎหมายกีดกัน จะทำให้ผู้ป่วยหนีการรักษาในโรงพยาบาลเพื่อแอบใช้ยามากขึ้น ทำให้ภาครัฐไม่ทราบข้อมูลสุขภาพของประชาชนในประเทศตามข้อเท็จจริง หากกฎหมายวางหลักเกณฑ์ไว้มากเกินไปก็จะมีปัญหาในอนาคต สำหรับนโยบายที่จะมอบหมายให้อาสาสมัครสาธารณสุข (อสม.) ดูแลผู้ป่วยที่ใช้กัญชา จำเป็นต้องให้ อสม.อบรมเป็นเวลานานพอสมควร และต้องคัดเลือก อสม.ที่มีจิตอาสาในงานบริการสังคม เพราะการใช้กัญชาจะไม่เหมือนยาแผนปัจจุบัน จะให้กินครั้งละ 2 เม็ด เหมือนกันทุกคน แต่กัญชาต้องปรับใช้ตามความเหมาะสมของผู้ป่วยแต่ละราย และการใช้กัญชารักษา ต้องระวังการใช้ยาอื่นประกอบ การรับประทานผัก ผลไม้ สมุนไพรบางประเภทอาจทำให้เสริมฤทธิ์ของตัวยากัญชามากเกินไป ทำให้ผู้ป่วยมีอาการข้างเคียง
