เพชรบูรณ์ ชู ‘ถนนข้าวโพด’ สาดสงกรานต์กลิ่นอายวัฒนธรรม
“ถนนข้าวโพด” ถนนเล่นน้ำสงกรานต์เมืองเพชรบูรณ์ นับเป็นหมุดหมายสำคัญ ที่ดึงดูดทั้งชาวเพชรบูรณ์และนักท่องเที่ยวจากทั่วสารทิศมารวมตัวกันบนถนนสายนี้ เพื่อเล่นสงกรานต์สาดน้ำคลายร้อน เฉลิมฉลองเทศกาลสงกรานต์ หรือปีใหม่ไทยกันอย่างคึกคักสนุกสนาน
นายวิศัลย์ โฆษิตานนท์ ประธานสภาวัฒนธรรมจังหวัดเพชรบูรณ์และอดีตนายกเทศมนตรีเพชรบูรณ์ กล่าวถึงที่ไปที่มาของถนนข้าวโพดว่า เมื่อปี 2546 รัฐบาลในสมัยนั้นมีนโยบายให้แต่ละจังหวัดกำหนดโซนหรือเขตพื้นที่เล่นน้ำ เพราะในการเล่นสงกรานต์ยุคสมัยนั้นจะเล่นไปทั่ว ทำให้เกิดปัญหาทั้งอุบัติเหตุ ทะเลาะวิวาท จนยากที่จะดูแลควบคุม ในสมัยนั้นตนยังดำรงตำแหน่งเป็นนายกเทศมนตรีเมืองเพชรบูรณ์ จึงพยายามจะหาพื้นที่บริเวณไหนที่เหมาะสม โดยปี 2547 ซึ่งปีแรกจึงกำหนดที่บริเวณสระกลางเมืองเพชรบูรณ์ แต่ผลปรากฏว่าไม่เป็นที่นิยม ในปี 2548 ต่อมาจึงทบทวนพิจารณา กระทั่งมีข้อสรุปกำหนดให้ถนนบูรกรรมโกวิทเป็นโซนพื้นที่เล่นน้ำ เนื่องจากพฤติกรรมการเล่นน้ำของชาวเพชรบูรณ์จะใช้รถกระบะบรรทุกถังน้ำแล้วเล่นไปตามถนนบูรกรรมโกวิทจนถึงอ่างเก็บน้ำป่าแดง ระยะทางราว 8 กิโลเมตร ส่วนชื่อถนนเส้นนี้ทำไมจึงเป็นถนนข้าวโพด นายวิศัลย์กล่าวชี้แจงว่า ในช่วงนั้นมีถนนเล่นน้ำที่โดดเด่นในจังหวัดต่างๆ อาทิ ถนนข้าวสาร ถนนข้าวเหนียว ถนนข้าวปุ้น ฯลฯ จึงมีการเสนอชื่อ “ถนนข้าวโพด” เพราะข้าวโพดเป็นพืชเศรษฐกิจ ที่เพชรบูรณ์มีพื้นที่เพาะปลูกมากที่สุดในประเทศ ประกอบกับตลอดสองข้างทางตั้งแต่บริเวณสี่แยกไร่ยาสูบไปจนถึงบ้านป่าแดง จะมีแปลงข้าวโพดเพาะปลูกไปตลอดสองข้างทาง นอกจากนี้ ยังเชิญชวนให้ประชาชนนำข้าวโพดมาประดับประดาเป็นซุ้มเล่นน้ำและมีการประกวดประชันกันอีกด้วย
“ปรากฏว่านับจากนั้นชื่อถนนข้าวโพดถนนเล่นน้ำสงกรานต์ได้กลายเป็นที่นิยมและถูกกล่าวขานกันมาก เพราะมีความคึกคักสนุกสนาน และมีน้ำเล่นกันอย่างต่อเนื่องไม่ขาดสาย เนื่องจากแต่ละครัวเรือนต่างก็ใช้น้ำบาดาลมาเล่นสงกรานต์กัน ขณะเดียวกันถนนเส้นนี้มีทางเบี่ยงออกซ้ายขวาค่อนข้างมาก หากต้องการเลิกเล่นก็สามารถจะกลับออกจากพื้นที่โซนเล่นน้ำได้ทันที จึงถือว่าเป็นพื้นที่มีความเหมาะสมเป็นพื้นที่โซนเล่นน้ำ”
ประธานสภาวัฒนธรรมจังหวัดเพชรบูรณ์กล่าวอีกว่า สำหรับถนนข้าวโพดหรือถนนเล่นน้ำเส้นนี้จะมี 3 องค์กรท้องถิ่น ได้แก่ เทศบาลเมืองเพชรบูรณ์, อบต.สะเดียง และ อบต.ป่าเลา ต่างรับช่วงกันช่วยดูแล และจากการเก็บสถิติก็ปรากฏว่าหลังการเกิดขึ้นของถนนเล่นน้ำเส้นนี้แล้ว การเกิดอุบัติเหตุลดน้อยลง อาชญากรรมหรือการทะเลาะวิวาทลดลง เพราะการควบคุมพื้นที่ทำได้ง่าย ขณะที่ทางชุมชนต่างก็ช่วยกันดูแล โดยจะช่วยกันระงับก่อนเกิดเหตุรุนแรงต่างๆ ขึ้น นอกจากนี้ ทางเทศบาลฯก็ยังมีการจัดกิจกรรมทั้งทางศาสนาและประเพณีวัฒนธรรมเข้ามาเสริม อาทิ การแห่ขบวนผ้าป่า การรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุ การรณรงค์แต่งชุดไทย สาดน้ำหรือเล่นน้ำด้วยความสุภาพ ฯลฯ
นายวิศัลย์ยังเปรียบเทียบถนนข้าวโพดในอดีตและปัจจุบันด้วยว่า ความสนุกสนานครึกครื้นจากการเล่นน้ำสงกรานต์บนถนนสายนี้ ยังคงมีอย่างต่อเนื่องตลอด 20 ปีที่ผ่านมาอยู่แล้ว แต่ปัญหาที่พบในช่วงระยะกลาง คือการควบคุมเรื่องความปลอดภัย พฤติกรรมเล่นน้ำไม่เหมาะสม การลวนลาม เป็นเหตุให้ถนนข้าวโพดถูกเพ่งเล็ง จนบางครั้งถูกสั่งปิดก่อนเวลา ทำให้ต้องมีการปลุกกระแสให้ชุมชนช่วยกันดูแล ให้ช่วยตักเตือนลูกหลานไม่ให้ก่อพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสม จนทำให้ภาพลักษณ์ในปัจจุบันซึ่งเข้าสู่ช่วงสาม กลับมาสร้างความเชื่อมั่นว่ามีความสนุกและปลอดภัย การเล่นประแป้งบนถนนข้าวโพด ณ ปัจจุบันดูเหมือนจะกลายเป็นเรื่องปกติไปแล้วว่าในการเล่นการประแป้งสามารถทำได้ หากทำอย่างสุภาพและได้รับความยินยอม แต่จะถือเป็นพฤติกรรมไม่เหมาะสม หากมีการลวนลามหรือแตะต้องในจุดที่ไม่เหมาะสม แต่ทั้งนี้ปัญหานี้ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะที่ถนนข้าวโพด แต่พบได้ในหลายพื้นที่ของพื้นที่โซนเล่นน้ำอื่นๆ เช่นเดียวกัน ส่วนปัญหาผู้หญิงแต่งกายล่อแหลม ผู้เข้าร่วมควรตระหนักว่าในเทศกาลนี้จะมีการสาดเล่นน้ำ อาจทำให้เสื้อผ้าเปียกจนมองทะลุเห็นสัดส่วนบนร่างกายได้ ฉะนั้น จึงควรแต่งกายให้เหมาะสมและระมัดระวังป้องกันตนเองก่อน ขณะเดียวกันต้องช่วยกันสร้างจิตสำนึกให้ทุกคนเคารพสิทธิซึ่งกันและกัน เพื่อให้การเล่นน้ำเป็นไปอย่างสนุกสนานและปลอดภัย
นายวิศัลย์ยังกล่าวทิ้งท้าย ยังเน้นย้ำถึงความสำคัญของการรักษาสมดุลระหว่างความสนุกสนานและการอนุรักษ์ประเพณีดั้งเดิม เช่น การรดน้ำดำหัวผู้สูงอายุ ซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของสงกรานต์ การส่งเสริมประเพณีที่งดงาม ควบคู่ไปกับการเฉลิมฉลองอย่างเหมาะสม จะทำให้สงกรานต์ถนนข้าวโพดคงเอกลักษณ์และคุณค่าไว้อย่างแท้จริง
สงกรานต์ถนนข้าวโพดเพชรบูรณ์ จึงไม่ใช่แค่เทศกาลประจำปี แต่เป็นหัวใจของชุมชนที่รวมวัฒนธรรม ประเพณี และความสนุกสนานเข้าไว้ด้วยกัน ไม่ว่าจะเป็นสายเล่นน้ำสุดมันส์ หรืออยากสัมผัสบรรยากาศแบบไทยประยุกต์ “ถนนข้าวโพด” ถนนเล่นน้ำสงกรานต์เพชรบูรณ์มีอย่างครบครัน
