หน้าแรก ภูมิภาค ไอเดียนักวิจั...

ไอเดียนักวิจัย ‘มทส.โคราช’ ปั้นนวัตกรรม ‘เครื่องสแกนทุเรียน’ ยกระดับคุณภาพ-แก้วิกฤตผลไม้ส่งออก

26.05.25 | 15:48 น.

ไอเดียนักวิจัย‘มทส.โคราช’
ปั้นนวัตกรรม‘เครื่องสแกนทุเรียน’
ยกระดับคุณภาพ-แก้วิกฤตผลไม้ส่งออก


จากสถานการณ์ปัญหาต่อการจำหน่าย “ทุเรียน” ราชาผลไม้ไทย ซึ่งเมืองไทยมีทุเรียนหลากหลายสายพันธุ์ ได้รับความนิยมบริโภค ทั้งที่จำหน่ายตลาดในประเทศ และส่งออกไปจำหน่ายต่างประเทศ มักประสบปัญหาทุเรียนอ่อน หนอนเจาะเมล็ด และเนื้อตกเกรด ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นของผู้บริโภค และการส่งออกไปตลาดต่างประเทศ

สำนักวิชาวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี (มทส.) จ.นครราชสีมา โดยคณะวิจัยจากสาขาวิชาวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์ แห่งสำนักวิชาวิศวกรรมศาสตร์ จึงทำวิจัยคิดค้นนวัตกรรมที่ออกมาเป็นตัวเลือกเพื่อช่วยเกษตรกรแก้ปัญหาดังกล่าว

“รศ.ดร.ชาญชัย ทองโสภา” อาจารย์ประจำสาขาวิชาวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์ สำนักวิชาวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี (มทส.) เปิดเผยว่า เมื่อวันที่ 15-16 พฤษภาคมที่ผ่านมา ได้นำคณะวิจัยเข้าร่วมกิจกรรม “เปิดเทคโนโลยีเกษตรจาก ARDA เพิ่มผลผลิตคุณภาพอย่างยั่งยืน” “ARDA’s Agricultural Innovations to Enhance Sustainable Quality Production” ดำเนินการติดตั้งและอวดโฉมเครื่อง CT-Scan ทุเรียน “เครื่องสแกนทุเรียน” นวัตกรรมที่ถือเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของวงการผลไม้ไทย ใช้เทคโนโลยีคัดเนื้อในทุเรียนคุณภาพ รู้ผลใน 3 วินาที ตรวจทุเรียนอ่อน-แก่-หนอน แม่นยำ 95% รู้ผลใน 3 วินาที โชว์ Kickoff ใช้งานจริงในล้งทุเรียนครั้งแรกของประเทศ ในล้งทุเรียน บริษัท เอ็นทีเอฟ อินเตอร์กรุ๊ป (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) ต.สองพี่น้อง อ.ท่าใหม่ จ.จันทบุรี โดยมี น.ส.ศิริกร วิวรวงษ์ รองผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร เป็นประธานนำคณะสื่อมวลชนลงพื้นที่ จ.ชลบุรี และจันทบุรี เยี่ยมชมนวัตกรรมเกษตรแม่นยำที่ได้รับการสนับสนุนทุนวิจัยจากสำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน) หรือ ARDA

Advertisement

“ทีมวิจัย ซึ่งประกอบด้วยนักศึกษา คณาจารย์สังกัดสาขาวิชาวิศวกรรมอิเล็กทรอนิกส์ สำนักวิชาวิศวกรรมศาสตร์ มทส. ได้ศึกษาวิจัยคิดค้นนวัตกรรมภายใต้องค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีตามความเชี่ยวชาญ โดยนำปัญหาและความต้องการพัฒนาของประเทศมาเป็นโจทย์งานวิจัย ซึ่งประเทศไทยได้พัฒนามาสู่อุตสาหกรรมการเกษตร มีการส่งออกผลผลิตทางการเกษตรที่หลากหลายเป็นอันดับต้นของโลก ที่สำคัญคณะนักวิจัยได้พยายามนำองค์ความรู้ที่มีมาปรับใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด โดยการนำวัสดุ อุปกรณ์เครื่องมือต่างๆ ภายในประเทศมาปรับใช้เพื่อลดต้นทุนการนำเข้า และหลายผลงานนวัตกรรมสามารถผลิตขึ้นได้เองภายในประเทศ ช่วยลดการนำเข้าได้อย่างมหาศาล และที่สำคัญได้พัฒนาฝีมือสร้างผลงานนวัตกรรมที่เป็นของคนไทย จะเห็นได้จากงานวิจัยนวัตกรรมหลายผลงานที่ผ่านมาได้มีส่วนในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของเกษตรกรและประชาชนทั่วไป อาทิ เครื่องฆ่ามอดข้าว เครื่องไล่แมลงศัตรูพืชด้วยคลื่นวิทยุ เครื่องผลิตปุ๋ยยูเรีย หรือสารไนเตรทจากอากาศในธรรมชาติ ต้นแบบลดควันมลพิษ PM2.5 จากไอเสียรถยนต์ด้วยพลาสมาไอออน (Plasma ION). รศ.ดร.ชาญชัยกล่าว

ด้าน “น.ส.ศิริกร วิวรวงษ์” รองผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร กล่าวว่า ปัจจุบันแม้ประเทศไทยจะยังเป็น “ราชาแห่งทุเรียน” ส่งออกมากกว่า 800,000 ตันต่อปี สร้างรายได้กว่า 150,000 ล้านบาท แต่คำถามสำคัญคือ “จะรักษาตำแหน่งนี้ได้นานแค่ไหน” เมื่อปัญหาทุเรียนอ่อน หนอนเจาะเมล็ด และเนื้อตกเกรด ส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นของผู้บริโภค โดยเฉพาะตลาดใหญ่อย่างจีน ARDA จึงสนับสนุนทุนวิจัยให้แก่มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี เพื่อดำเนินโครงการ “การออกแบบเครื่องคัดแยกความอ่อน-แก่ และหนอนเจาะเมล็ดทุเรียนด้วยเทคนิค CT-Scan ร่วมกับการประมวลผลผ่านโครงข่ายประสาทเทียมเชิงลึก” โดยมี รศ.ดร.ชาญชัย ทองโสภา เป็นหัวหน้าโครงการวิจัย นำเครื่อง CT-Scan ตกรุ่นปลดระวางจากบริษัทเอกชนที่ให้บริการด้านเครื่องมือแพทย์มาพัฒนาเป็นเครื่องต้นแบบสำหรับตรวจสอบความอ่อน-แก่ และหนอนในทุเรียนได้อย่างชัดเจน

“การทำงานของเครื่องคัดแยกความอ่อน-แก่ และหนอนเจาะเมล็ดทุเรียน ใช้เทคนิค CT-Scan ที่สามารถสแกนภาพทุเรียนด้วยความละเอียดสูง โดยแต่ละเฟรมจะแสดงค่า CT-Numbers ที่บ่งบอกถึงความหนาแน่นของเนื้อทุเรียน ทำให้สามารถตรวจสอบคุณภาพภายในผลทุเรียนได้โดยไม่ต้องผ่า และใช้เวลาสแกนเพียง 3 วินาที หรือ 1,200 ลูก/ชั่วโมง และด้วยระบบ AI ที่พัฒนาขึ้นเฉพาะให้ทำงานร่วมกัน จะช่วยประมวลผลแยกความอ่อน-แก่ ตรวจหาหนอนได้แม่นยำถึง 95% รวมถึงยังสามารถตรวจพบเนื้อที่มีความผิดปกติ เช่น เนื้อเต่าเผา เนื้อลายเสือ เป็นปัญหาที่สร้างความเสียหายให้ทุเรียนไทย 100% ซึ่งที่ผ่านมาไทยยังไม่มีการพัฒนาเทคโนโลยีที่สามารถตรวจจับได้

ปัจจุบันเครื่องสแกนทุเรียนได้ผ่านการทดสอบจากห้องทดลองเรียบร้อยแล้ว ในวันนี้ทาง ARDA และคณะวิจัย ได้นำเครื่องดังกล่าวมาติดตั้งและนำร่องใช้เป็นครั้งแรกในล้งทุเรียน จ.จันทบุรี”